دانلود مقاله رایگان رشته مدیریت با موضوع : بررسی و آسیب شناسی صادرات فرش دستباف ایران

دانلود مقاله رایگان رشته مدیریت با موضوع : بررسی و آسیب شناسی صادرات فرش دستباف ایران

TMBAچکیده

 

فرش دستباف ایران از جملـه محصـولاتی اسـت در ایـران قـدمت دیرینـه دارد امـا متاسـفانه ایـن محصول که مدت ها در ایران مورد معاملـه قـرار مـی گرفته،نتوانسـته بـه جایگـاه رفیـع خـود در بازارهای بین المللی برسد.در این مقاله روندصادرات فرش بررسی شده و نوسـانات فـرش مـورد تحلیل قرار گرفته است.

 

از جمله مسـائلی کـه نقـش مهمـی در افـزایش رونـد صـادرات فـرش دسـتباف ایـران دارد، نوآوری در طرح و رنگ وکیفیت فرش دستباف می باشد.

 

یکی از نکات مهم ، جایگاه تبلیغات است.از دیدگاه فروشندگان فرش دستباف ، تبلیغات از جایگاه بالایی برخوردار است.

 

امید آن است با به کار گیری پیشنهادات ارایه شده،کمی از مشکلات صنعت فرش ایران برطرف شده و فرش ایران بتواند به جایگاه رفیعی برسد.

 

کلید واژه:صادرات فرش دستباف،جایگاه فرش،تقاضای فرش،عوامل اقتصادی موثر بر فرش

 

 

 

١استاد دانشگاه عالمه طباطبایی

 

٢دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه عالمه طباطبایی

 

١

 

 

مقدمه

 

بررسی ها نشان می دهد که بازاریابی فرش دستباف در ایران به صورت علمی دنبال نمی شـود و هنــوز جنبــه ســنتی دارد و پــس از تولیــد فــرش بــرای یــافتن مشــتریان اقــدام مــی شــود.(نجــار فیروزجایی،(1381در ضمن تحقیقات اندکی در زمینه بازاریـابی فـرش دسـتباف در ایـران انجـام شده است.(صبوری خسروشاهی،(1382 به کاستی هـایی از قبیـل کمبـود اطلاعـات روزآمـد در مورد خواسته و گرایش های مصرف کنندگان،فقدان برنامـه ریـزی اسـتراتژیک بـرای صـادرات فرش،کاهش کیفیت،ضعف تبلیغات،ضعف مدیریت و خلا برنامه ریـزی بـرای شناسـایی سـلایق کشورها و ملت های مختلف،نبود آشنایی با بازارهـای هـدف و ضـعف در مشـارکت یـا برپـایی نمایشگاه های فرش دستباف اشاره کرده است.تبلیغات و بازاریابی کـه در مـورد فـرش دسـتباف ایران انجام می شود کماکان سنتی است و مناسب بازارهای جهانی نیست و ایـن در حـالی اسـت که فرش دستباف ایران به دلیل آنکه از دیرباز مورد معامله قرار می گرفت نیازمند تبلیغاتی اسـت کــه بتوانــد جایگــاه رفیــع آن را حفــظ کنــد و تحقــق ایــن امــر مســتلزم همــاهنگی درکلیــه ابعــاد تبلیغاتی،محفوظ داشتن نیازها و حساسیت های مشتریان،توجه به تغییرات گـروه هـای خریـدار و کنترل رفتار رقبا و استفاده از شیوه های نوین مبادله می باشد(عزیز پناه،(1380

 

روند صادرات فرش دستباف ایران در چند دهه اخیـر نوسـانات شـدیدی داشـته اسـت.بـدیهی است برای داشتن مزیت نسبی در صادرات فرش باید بازاریابی موثری داشته باشد.

فرش دستباف از جمله محصـولاتی اسـت کـه ارزش افـزوده فراوانـی دارد و از طرفـی موجـب اشتغال افراد زیادی از جمعیت کشور به ویژه روستاییان را فراهم ساخته است.می توان گفت کـه فرش جایگاه ویـژه ای در اقتصـاد ملـی از بعـد اشـتغال،ارزش افـزوده و صـادرات دارد.( عابـدی ومیرزایی،(1382

 

بررسی نقش وجایگاه صنعت فرش دستباف در اقتصاد ملی

 

برای تحریک بخش فرش دستباف جهت افزایش تولید وایفای نقش فعالتر در اقتصاد ایران

 

لازم است که به دو عنصر هم به صورت مستقیم وهم به صورت غیر مستقیم توجه کرد. به عبارت دقیق تر از نظر سیاست گذاری باید گفت که:

 

-1 با تحریک عناصر تقاضای نهایی به ویژه صادرات وسیاست های طرف بازار می توان به افزایش تولید فرش دستباف کمک کرد(سیاست مستقیم).

 

٢

 

 

-2 به عنوان سیاستی مکمل باید پیوندهای بین بخش فرش دستباف با سایر بخش ها را تقویت نمود.(مبلمان ، نخ وپارچه، الیاف مصنوعی ، انواع رنگ ، خدمات عمده فروشی و خرده فروشی).

 

 

سه دیدگاه در مورد فرش دستباف وجود دارد:

 

-1 دیدگاه اول به عدم وجود مزیت رقابتی فرش دستباف ایران در بازارهای بین المللی وبه پایین بودن درآمد سرانه قالیبافی تأکید دارد.در این راستا فرش دستباف دارای ارزش افزوده بسیار پایین بوده وبهره وری نیرو ی کار در این صنعت بسیار پایین است.تحت همین شرایط، یعنی پایین بودن دستمزد قالیبافان ، در بازارهای بین المللی مختلف فرش ایران بالاتر از سایرکشورهای رقیب بوده وفرش ایران فاقد مزیت رقابتی است.بنابراین این گروه نتیجه گیری می کنندکه قالیبافی به تدریج باید کاهش یافته وجای خود را به سایر مشاغل بدهد وحمایت های دولتی نیز تأثیری بر بهبود وضعیت صنعت نخواهد

 

داشت.

 

-2 دیدگاه دوم به حمایت دولت از صنعت فرش به دلیل وجود قالیبافان قابل توجه وبه

 

ارزش فرهنگی ومیراثی فرش دستباف تأکید می ورزند.براساس این دیدگاه،درآینده

 

علاوه بر تولید تجارتی فرش،بایدبه بعد هنری فرش نیزتوجهکردکه هریک
خاص خود را دارد.
-3 دیدگاه سوم به حمایت دولت از صنعت فرش به دلیل سهم قابل توجهآن ها در ایجاد

اشتغال و همچنین ارزش فرهنگی ومیراثی فرش دستباف (همانند دیدگاه دوم) تأکید ورزیده ، ولی علاوه بر موارد اشاره شده به حرکت ضعیف به سمت به بافی وارتقاء کیفیت وارزش برای فرش دستباف تأکید ویژه دارند.( فلیحی ، (1387

 

 

مروری بر ابعاد اقتصادی ، اجتماعی وبازاریابی فرش دستباف ایران

 

فرش دستباف ایران با داشتن سابقه ای ای چند هزار ساله، از دیر باز تا کنون مورد توجه مردم دنیا بوده و امروز در تمام دنیا نام قالی با نام ایران پیوندی نا گسستنی خورده است.فرش

 

 

٣

 

دستباف ایران محصولی چند بعدی است ودارای جنبه های فنی ، هنری ، اجتماعی واقتصادی بسیار گسترده می باشد.

 

بر اساس آمار واظهارات دست اندر کاران امر فروش فرش دستباف ایران ، با توجه به تغییرات و تحولات اساسی در ابعاد اقتصادی ، قدرت خرید وجنبه های فرهنگی والگوی مصرف در میان مصرف کنندگان داخلی فرش دستباف ، بازار فعال وگسترده داخلی با رکود سنگین مواجه شده است.

 

در رابطه با بازار های خارجی (بین المللی) نظر به اینکه فرش در مجموعه کالاها ی لوکس نزد مصرف کنندگان قرار دارد. لذا تقاضا برای آن به شدت به درآمد وابسته است.با افزایش درآمد اشخاص ، بر شمار متقاضیان آن افزوده می شود و در دورا ن رکود اقتصادی وکاهش درآمد شخص ، از میزان تقاضای آن کاسته می شود.با این وصف تجارت فرش دستباف با تغییرات روند متغیرهای اقتصادی و غیر اقتصادی رابطه ای تنگاتنگ دارد. ( عزیزی، (1382

 

جایگاه فرهنگی فرش دستباف ایران

 

برجسته ترین ابعاد فرش دستباف به شرح زیر است:

 

  • تنها کالایی است که ذکر نام آن با نام ایران عجین می باشد.

 

  • سهم ویژه ای از هنر وتمدن ایران مدیون فرش است.

 

  • از دیربازتاکنون یکی ازبهترین راه هاوابزارانتقال فرهنگ اصیل ایران به دیگرجوامع است.

 

  • سابقه تولید آن و تجربه در آن قریب به سه هزار سال است.

 

  • این هنر صنعتی دارای تکنولوژی بومی می باشد.

 

  • دارای پشتوانه عظیم طرح ونقشه همراه با تنوع منطقه ای می باشد.

 

 

 

جایگاه اجتماعی فرش دستباف ایران

 

فرش دستباف از نظر اجتماعی وشاخص های مربوط به آن نیز دارای اهمیت فراوانی است:

 

الف – اشتغال

 

اشتغال جمع کثیری از جمعیت شهری ، روستایی وعشایر ایران به شکل تمام وقت یا پاره وقت ویا در قالب فعالیت های فصلی.

 

۴

 

شاغلین فعالیت های قبل از بافت : طراحان ، نقاشان ، استاد کاران و … .

 

شاغلین فعالیت های  بعد از بافت :کارگران ومتخصصان بخش بافت وتکمیل،تجار،

 

صادرکنندگان ، بازار یابان و ….

 

ب- تثبیت جمعیت روستایی

 

کمک به تثبیت بخشی از جمعیت روستایی و عشایری کشور و جلوگیری از مهاجرت آنان وایفای نقش مکمل شغلی در کنار شغل های زراعت ، دامداری وباغبانی در روستاها وبالا رفتن درآمد روستاییان ونهایتاً پرکردن اوقات فراغت وبیکاری از ابعاد برجسته اجتماعی این عنصر محسوب می شود.

 

جایگاه اقتصادی فرش دستباف ایران

 

از نظر اقتصادی توجه به صنعت فرش واجد اهمیت است ، زیرا اولاً ارزش افزوده این

 

صنعت حدود % 65 است . درثانی ، فرآورده های این صنعت بزرگترین رقم صادرات غیر نفتی را تشکیل می دهد . همه ساله به کمک این کالا بخشی از کسری موازنه پرداخت های

 

بازرگانی جبران می شود. واز این راه مقدار قابل توجهی ارز عاید کشور می شود.که هیچ
کالاییغیر از نفت این چنین ارز آور نیست. همچنین حجم تولید را گسترش می دهد و به
تولید ناخالص ملی می افزاید.(حشمتی رضوی ، (1380
وضعیت تقاضا در بازار داخلی
وضعیت تقاضا در بازار داخلی ، شرکت های داخلیرا بر آن می دارد تا محصولات
جدیدی را تولید وبه بازار عرضه کنند. پیچیدگی محصولاتوزمانبندی معرفی آنها به ویژگی
های تقاضای داخلی بستگی دارد.

 

 

عناصر مهم تقاضا در بازار داخلی

 

-1 نیازهای خریدارن داخلی

 

-2 اندازه والگوی رشد بازار داخلی

 

-3 مکانیزمی که نیازهای خریداران داخلی با شرکتهای خارجی مرتبط می شوند.

 

 

۵

 

در ارزیابی وضعیت تقاضا در بازار داخلی ، در نظر گرفتن پیچیدگی شبکه توزیع ،

 

مشکل پسندی خریداران ،اندازه بازار،نرخ والگوی رشد تقاضا،میزان نااطمینانی درتقاضا،زمان اشباع بازاروامکان دستیابی خریداران داخلی به بازارهای خارجی اهمیت زیادی دارد.

 

(porter;1990)

 

 

عوامل اقتصادی موثر بر تقاضای فرش دستباف

 

-1 هزینه خانوار روی فرش دستباف

 

-2 قیمت فرش دستباف

 

-3 قیمت فرش ماشینی و موکت

 

-4 درآمد حقیقی مصرف کنندگان

 

روند صادرات فرش دستباف ایران

 

در این قسمت روند تحولات صادرات فرش دستباف در طی دوره 1352-1388 مورد بررسی قرار می گیرد.دلایل افت و خیز های مشاهده شده در صادرات فرش،نیاز به بررسی های آمـاری دارد ولی به بعضی از این دلایل اشاره می شود.

 

جدول((1 وضعیت صادرات فرش در طی دوره 1352-1388

 

قیمت هر مترمقداروزنصادرات فرشسال
مربع(هزارمتر مربع)(هزارتن)(میلیون دلار)
26.4390711.7103.31352
24.8478514.3118.81353
22.3474914.21061354
41.622746.894.51355
41.519945.982.81356
45.618385.583.91357
160.025557.6408.91358
245.217345.5425.11359

 

 

 

۶

 

209.57132.1149.41360
195.93421671361
130.2683288.91362
84.11068389.81363
75.015355115.11364
130.82721113561365
103.3466714482.11366
111.627678.3308.81367
114.930009344.71368
135.1376711.3509.11369
224.7516715.51161.21370
236.94667141105.61371
143.7963428.913841372
176.81206736.22132.91373
113.2866726981.11374
90.1713421.4642.51375
80.5790023.7635.71376
77.9731521.9570.11377
78.3880926.3689.61378
75.3855225.66441379
71.3753522.5537.21380
76.4699920.95351381
78.8682220.4537.41382
72.7684620.5497.91383
85.0542816.2461.21384
63.2690814.8436.11385
37.210.7398.11386

 

٧

 

54.37.74181387
62.467.9493.51388

مأخذ:سایت مرکز ملی فرش

 

در دوره1352-1388 صادرات فـرش نوسـانات قابـل تـوجهی در کـل دوره داشـته اسـت بـه طوری که این رقم از 103.3 میلیـون دلار در سـال 52 بـه 83.9 میلیـون دلار در سـال 57 کـاهش یافته است و سالانه با رشد % -4.7 مواجه بوده است (جدول.(1در طـی ایـن دوره،ارزش وزنـی و متراژ فرش صادر شده نیز کاهش یافته است.یکی از دلایل اصلی کاهش این اسـت کـه در دوره قبل از انقلاب،در آمدهای نفتی با 4 برابر شدن قیمت نفت افزایش یافته و توجه به صادرات غیـر نفتی و از جمله فرش کاهش یافت.در سالهای قبل از انقـلاب نظـارت دقیقـی بـر قیمـت گـذاری فرش دستباف صورت نمی گرفت و از طرفی چون در مقابل صـادرات فرش،مالیـات بـر درآمـد وضع شده بود.عملا صادر کنندگان برای کاهش میزان مالیات،در اظهارنامه گمرکی خـود ارقـام کمتری ثبت می کردند و در نتیجه ارقام صادراتی مربوط به قبل از انقلاب،از نظر ارزش کمتر به میزان واقعی نزدیک بود(مؤسسه مطالعات و پژوهش بازرگانی،(1363

 

در طی دوره بعد از انقلاب و تا پایان جنـگ تحمیلی،صـادرات فـرش بـا نوسـانات عمـده ای مواجه بوده است.به طوری که صـادرات فـرش در سـال هـای 1358 و 1359بـه ترتیـب 408.9 و 425.1 میلیون دلار افزایش یافت.این رقم در سال 1360 بـه 146.4 میلیـون دلار کـاهش یافـت و این روند نزولی،با شدت بیشتری تا سال 1362 ادامه یافت.به طور کلی در طی دوره1357-1367

 

به طور متوسط%13.92 رشد داشته است.

 

پس از انقلاب،دلایل مختلفی می تواند تقریبا این افت و خیزها را توضیح دهد.برقراری پیمان ارزی و نظــارت جدیــد بــر قیمــت گــذاری فرش،نوســانات نــرخ ارز،تغییــر مهلــت واریزپیمــان ارزی،قانون وادرات در مقابل صـادرات و تسـهیلات گمرکـی از جملـه دلایـل هسـتند.از طـرف دیگر شرایط اقتصادی کشور و تحریم های اقتصادی و تحولات جنگ در سال های اولیه پس از انقلاب موجب شد که صادرات فرش افزایش یابد چـون در تولیـد آن وابسـتگی کمـی بـه سـایر کشورها وجود داشت.

 

٨

 

هم چنین سقوط ارزش ریال و افزایش نرخ ارز نیز،افزایش صادرات غیر نفتی از جملـه فـرش را توضیح می دهد.هم چنین دولت با سختگیری در واریز پیمان ارزی و یا تعیین مهلت بیشـتر در واریز پیمان ارزی برروی صادرات فرش اثرگذار بود.

 

در کنار این عوامل،نمی توان از تحولات جدید در بازارهای جهانی چشم پوشی کـرد.رکـود تقاضای فرش در اوایل دهه 1980،در بازاراهای جهانی متأثراز تغییر الگوی مصـرف خانوارهـای اروپایی نیز بوده است.با توجه به اتحاد پولی و رواج یورو در بین 15 کشور عضو اتحادیه اروپا و اهمیت افزایش پس انداز و کاهش مصرف خانواده های اروپایی،تقاضا برای فرش دستباف ایران با کاهش مواجه شد.در همین حال حضور فعـال رقبـای فـرش ایـران در بازارهـای جهـانی ماننـد چین،پاکستان،ترکیه،هند و … نیز موجب شد یک رقابت قیمتی و غیـر قیمتـی بـرای فـرش ایـران ایجاد گردد.(موسسه مطالعات و پژوهش بازرگانی،1369 شجری و قوامی (1382

 

 

 

جدول-2 متوسط رشد سالیانه صادرات فرش دستباف ایران

 

· دورهسالرشد متوسط سالیانه
54 – 57-4.07
قبل از انقلاب
بعد از انقلاب57 – 6713.69
برنامه اول توسعه7267 –34.99
برنامه دوم توسعه7872 –-10.96
برنامه سوم توسعه8378 –-6.31
برنامه چهارم توسعه8583 –-10.48
برنامه پنجم تو سعه8885 –

مأخذ:محاسبات تحقیق

 

در طی برنامه اول توسعه((1372-1368بـا رشـد بـی سـابقه ای مواجـه گردید،بـه طـوری کـه صادرات فرش از 308.8 میلیون دلار به 1384 میلیون دلار در سال 1372 افزایش یافته و سالانه به طور متوسط %34,99 رشد داشته است.در سال 1369 پیمان ارزی لغـو گردیـد(بـرای فـرش و 31

 

قلم کالای دیگر)و این امر منجر به رشد صادرات فرش شد.هـم چنـین قـانون واردات در مقابـل

 

٩

 

صادرات،لغو محدودیت های مقدماتی صادرات و سـایر تسـهیلات صـادراتی موجبـات افـزایش صادرات غیر نفتی از جمله فرش شد(اتحادیه صادرکنندگان فرش دستباف،(1377

 

از سال 1373-1378 که شامل برنامه 5 ساله دوم توسعه((1374-1378نیز مـی گـرد صـادرات فرش مجددا با نوسانات عمده ای مواجه شد.صادرات فرش در سال 1373 بـه 2132 میلیـون دلار افزایش و سپس با روند نزولی به 689.6 میلیون دلار در سال 1378 کـاهش یافـت.متوسـط رشـد سالانه صادرات فرش در طی دوره 1372-1378 معـادل-%10,96 بـوده اسـت.در طـی ایـن دوره مجددا پیمان سپاری ارزی برقرارا شد((1374ودر کنـار آن بـا کـاهش تقاضـاهای جهـانی فـرش دستباف،تقاضا برای فرش ایرانی کاهش یافت.در طی این دوره رقابت سـایر کشـورها بـا شـدت بیشتری افزایش یافت و صادرات فرش های چینی و هندی و پاکستانی با قیمتی پایین تر از قیمت فرش ایران،موجب شد که که صادرات فرش ایران کاهش یابد.بالا رفتن هزینه های تولید فـرش در ایران از جمله هزینه دستمزد(که دولت نیز با افزایش حداقل دستمزد اسـمی بـه آن دامـن مـی زند.)و هزینه مواد اولیه تولید فرش موجب افزایش قیمت تمام شده می گردد.این در حالی اسـت که هزینه دستمزد در سایر کشورها،ثابت و یا با نرخ پایین رشد می کند و این مزیـت باعـث مـی شود که فرش های خارجی در مقایسه با فرش ایـران ارزانتـر باشـد.اگرچـه مزیـت و برنـد فـرش دستباف ایران هنوز قابل توجه است.

 

صادرات فرش در طی دوره 1378-1383 (برنامه سوم توسعه)با روند نزولی همراه بوده اسـت به طوری که رقم صادرات از 689.6 میلیون دلار در سـال 1378 بـه 497.9 میلیـون دلار در سـال

1383 کاهش یافته و سالانه %-6,31رشد داشته است.کاهش صادرات فرش را می تـوان از چنـد منظر بررسی کرد.

 

دلیل اول ثابت ماندن نرخ ارز است کـه اغلـب صـادرکنندگان آن را یکـی از دلایـل کـاهش صادرات فرش می دانند.دلیل دوم،افزایش رقابـت سـایر کشـورهایی ماننـد چین،پاکسـتان،هند و ترکیه است که به عنوان رقیب فرش ایران محسوب می شوند.دلیل سوم،کاهش تقاضـای جهـانی برای فرش است که نتیجه آن کاهش تقاضابرای تمام کشورهای جهان است وسـایر کفپـوش هـا رقیب فرش محسوب می شوند.دلیل چهارم آن است که در دهـه هـای اخیر،سـایر فعالیـت هـای سودآور در ایران با صنعت فرشبافی مقایسه می شود و قالیباف در صورتی که دستمزدهای بالای مطمینی در سایر بخش ها سراغ داشته باشند شغل سخت قالیبافی را رها می کند.

 

 

١٠

 

در سال های 1384و1385 صادرات فرش دستباف،روند نزولی خود ادامه داده وبه ترتیـب بـه

 

461.7 و 399 میلیون دلار کاهش یافته است ودر طی دوره1383-1385 سالانه بـه طـور متوسـط

 

%-10,48 رشد داشته است.(فلیحی، (1387

 

بررسی روند صادرات فرش در ایران مقایسه با کشورهای رقیب

 

جدول3 سهم صادرات فرش کشورهای مختلف را نشان می دهد.بر اساس این جـدول سـهم صادرات فرش ایران از کل تجارت فرش جهان در سـال 1976معـادل %41 بـوده اسـت و دارای رتبه اول می باشد.پاکستان با%13.1در رتبـه دوم،هنـد بـا%8.9در رتبـه سـوم،چین بـا %4.9در رتبـه چهارم و ترکیه با %3.7در رتبه بعدی قرارداشته اند.مشاهده می شود که در آن سال ایران در رتبـه اول بوده است.

 

در سال 1980 سهم صادرات فرش ایران از کل صادرات فـرش بـه %35.7کـاهش یافتـه ولـی ایــران همچنــان در رتبــه اول قــراردارد.پاکســتان بــا %15.1 در رتبــه دوم،هنــد بــا %14.1 در رتبــه سوم،چین با %8.3 در رتبه چهارم و ترکیه با %4.7 در رتبـه پـنجم قـرار داراد.مشـاهده میشـود کـه صادرات فرش در کلیه کشورهای رقیب افزایش یافته است وفقط سهم ایران کاهش داشته است.

 

در سال 1991 سـهم صـادرات فـرش ایـران بـه %30.9کـاهش یافـت ولـی همچنـان در رتبـه اول قرارگرفت،کشورز هند با %16.7 در رتبه دوم،چـین بـا %15.4 در رتبـه سوم،پاکسـتان بـا %9.4 در رتبه چهارم و نپال با %6.9 در رتبه پنچم،ترکیه با %6 در رتبه ششم بوده است.

 

در سال 1996صادرات فرش ایران به %31کاهش یافتـه اسـت و در رتبـه اول قـرار دارد،هنـد با%20 در رتبه دوم،چین با %17 در رتبه سوم،نپال با %9 در رتبه چهارم وو پاکستان بـا %8 در رتبـه پنجم و ترکیه با %7در رتبه ششم قرار دارد.

 

در سال 2003 سهم صادرات فرش ایران به %40.8 افزایش یافت و در ایـن سـال مشـاهده مـی شود که اگرچه میزان صادرات فرش ایـران کـاهش یافتـه اسـت ولـی بـه دلیـل کـاهش شـدیدتر صادرات فرش جهان سهم ایران افزایش یافته است وهمچنین در رتبه اول قرار داریم.پاکسـتان بـا

 

%17.2 در رتبه دوم،هند با %12.3 در رتبه سوم،چین بـا %10.4 در رتبـه چهارم،ترکیـه بـا %3.5 در رتبه پنجم،نپال با %3 در رتبه ششم قرار دارد.

 

د رسال 2005 سهم صادرات فرش ایران به %33.7کاهش یافت واین کاهش سـهم عمـدتا بـه دلیل کاهش تقاضای فرش دستباف بوده است اگرچه صادرات ایران نیز کاهش یافته بـود ،علـی رغــم کــاهش ســهم صــادرات فــرش ایــران همچنــان در رتبــه اول اســت،هند بــا %19.9در رتبــه

 

١١

 

دوم،پاکستان با %18.8در رتبه سوم،چین با 8.7 در رتبه چهارم و ترکیه با 4.9 در رتبه پـنجم قـرار

 

دارد.

 

جدول-3 سهم صادرات فرش کشور های منتخب
چینترکیهنپالپاکستانهندوستانایرانسال
4.93.712.18.941.01976
8.34.715.114.135.71980
15.46.06.99.416.730.91991
177.09.08.020.031.01996
10.43053.017.212.340.82003
8.74.918.819.033.72005

 

 

در مجموع سهم هند و پاکستان در طی سه دهه اخیـر در حـال افـزایش بـوده و رقیـب جـدی ایران محسوب می شوند ولی کشورهای چین و ترکیه به تدریج با سـهم پـایین و کاهنـده مواجـه بوده و می توان گفت که در حال خارج شدن از این بازار می باشند.شاید بتوان گفـت کـه پـایین بودن حاشیه سود از مهمترین دلایل این کاهش سهم در بعضی از کشورهای رقیب می باشد.

 

بررسی روند واردات فرش دستباف ایران توسط کشورهای منتخب

 

رشد وزنی صادرات فرش دستباف:

 

در 4 ماهه سال 1389 همچون ماه قبل با افزایش رشد وزنی مواجـه هسـتیم.بنـابرین بـا ایـن رونـد افزایش وزنی باز هم از دغدغه های تجار،کاسته خواهد شد چرا که رشد وزنی را با اهمیت تر از رشد ارزشی می دانند.طبق جدول شـماره 4،در 4 ماهـه اول 1389،مقـدار صـادرات وزنـی فـرش

 

١٢

 

دستباف معادل 5،2444 تن و برای دوره مشابه سال 1388 معادل 1659 تن بوده است که در رشد

 

35،47 درصدی را نشان می دهد.

 

جدول_4 مقدار وزنی صادرات فرش دستباف در چهار ماهه اول سالهای 1388 و )1389تن)

 

عنوانچهار ماهه اول سالچهار ماهه اول سالدرصد تغییرات
13881389
وزن صادرات فرش16592444.547.35

 

 

تعدادی از کشورهای مختلف جهان،از ایران فرش دستباف وارد می نمایند.عمده واردات توسط کشورهای آمریکا،آلمان،اتریش،انگلستان،امارات،ایتالیا،سوییس،فرانسه و کانادا صورت می پذیرد.جدول 4 وضععیت واردات فرش و سهم واردات فرش را نشان می دهد.

 

جدول-5 ارزش واردات فرش از ایران

 

شرحفروردین تا تیرماه 1389
ردیفکشوروزن-تنارزش-دلارسهم ارزشی صادرات ایران به
هر کشور
1آمریکا899.333.208.230.721.98
2آلمان48823.928.892.515.84
3امارات81.722.982.385.115.21
4قطر46.66.078.390.64.02
5ایتالیا93.95.294.271.63.50
6لبنان41.74.422.081.12.93
7عربستان33.14.130.543.02.73
8سوییس50.54.114.362.42.72
9کانادا61.53.379.542.92.24
10اتریش101.93.297.917.72.18
11ژاپن96.82.375.188.81.57
12سوئد66.12.616.495.01.73
13بحرین13.82.576.022.11.71
14فرانسه43.12.534.500.01.68
15کویت19.72.456.055.01.63
16انگلستان46.52.375.188.81.57
17برزیل37.402.142.841.01.42

 

١٣

 

18عراق152.062.779.21.37
19استرالیا31.71.72.0.183.21.14
20دانمارک52.71.353.121.00.90
21چین16.91.058.026.00.72
22جمع کشور های فوق2337.9134.134.017.788.80
23جمع 4 ماهه2444.5151.051.467.0100.00

ماخذ:گمرک جمهوری اسلامی ایران

 

بنظر می رسد از جمله عوامل رشد بی سایقه صادرات فرش دستباف اجرای هدفمند کردن یارانه ها در آینده نزدیک باشد.تصور گران شدن فرش پس از اجرای طرح صادر کنندگان و حتی وارد کنندگان ایرانی مقیم خارج از کشور را ترغیب به خرید و صادرات بیشتر کرده است.همچنین موضوع تحریم فرش ایران از هفتم مهر ماه سال جاری توسط آمریکا،صادر کنندگان فرش به این کشور را مجاب به خرید و صادرات بیشتر قبل ار آغاز موعد تحریم نموده است.لذا پیش بینی می شود در شش ماهه دوم شاهد کاهش رشد باشیم.

 

از میان 61 کشور که ایران به آنها صادرات فرش داشته،21 کشور کـه ارزش صـادراتی بـه آنـان بیش از یک میلیون دلار بوده انتخاب گردیده اند.

 

8 – 1کشوراول در جدول5 به غیر از لبنان که کاهش وزنی را نشان می دهد با قی کشـور هـا هم رشد ارزشی و هم رشد وزنی داشته اند.

 

6 – 2،95 درصد فرش های ایران به لحاظ وزنی به این 21 کشور صادر میشـود.7،88 درصـد ارزش فرش های صادراتی به این کشورها صادر می شوند.

 

-3 آمریکا،آلمان و امارات بیشترین سهم وارداتی را طی این 4 ناهه به خـود اختصـاص داده اند شاهد افزایش رشد وزنی 117 درصدی و افزایش ارزشـی 92.5 درصـدی هسـتیم.بـه نظر می رسد شاهد چنین افزایش هـایی بـرای کشـور آمریکـا تـا زمـان اجـرای تحـریم باشیم.بیشترین سهم وارداتی با 21.9 درصد از ان امریکا است بطوریکه بیشترین افـزایش طی 4ماهه در مقایسه با4ماهه سال قبل نیز مربوط به امریکا است. آلمان با 15.8 درصـد و امارات با 15.2 درصد به ترتیب در جایگاه دوم و سوم قرار دارند.

 

-4 کشور های کانادا،اتریش و کویت هم به لحاظ ارزش و هم به لحاظ وزن رشد منفـی را نشان می دهند.

 

-5 کشور های ژاپن،سوئد،بحرین،فرانسه،برزیل و عراق و چین نیز هم به لحاظ ارزش و هم به لحاظ وزنی رشد مثبت نشان می دهند.افـزایش صـادرات بـه چـین بسـیار قابـل توجـه

 

١۴

 

است.بطوریکه افزایش 8415.4 درصدی در وزن و افـزایش 2949.7 درصـدی را تجربـه کرده است.و هیچگاه در رده های اول تا بیستم به عنوان کشور وارد کننـده قـرار نداشـته است.

 

مشاهده می شود که درجه تمرکز در صنعت فرش بسیار بالاست.به عبارت دیگر 10 کشور جهان بیش از 78 درصد از صادرات فرش ایران را تشکیل می دهند.با توجه به اینکه تجارت فرش در دنیا در حال کاهش است، تمرکز فروش فرش در کشورهای محدود، می تواند در بلند مدت اثرات منفی بر صادرات فرش ایران داشته باشد.تحت این شرایط لازم است که صادرات به بازارهای جدید دنیا در دستور کار بخش خصوصی قرار گرفته وبخش دولتی نیز زمینه های لازم را برای فهالیت بیشتر تجار در این کشورها فراهم نماید.

 

مهمترین عوامل موثر بر صادرات فرش دستباف ایران عبارتند از :

  1. مدیریت صنعت فرش دستباف
  1. استراتژی بازاریابی صادراتی فرش دستباف ایران
  1. عوامل محیطی
  1. عناصر آمیخته با با زاریابی
  1. بخش بندی بازار ها

 

دانلود مقاله رایگان با موضوع بررسی و آسیب شناسی صادرات فرش دستباف ایران

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید