پایان نامه ارشد:نقد و بررسی آیات امامت در تفسیر کشاف

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته :فقه

گرایش :کلام شیعه

عنوان : نقد و بررسی آیات امامت در تفسیر کشاف

دانشگاه  امیر المومنین (ع)

پایان نامه کارشناسی ارشد

 

رشته تحصیلی : کلام شیعه

 

عنوان

نقد و بررسی آیات امامت در تفسیر کشاف

استاد راهنما

دکتر علی مطوری

 

استاد مشاور

علیرضا پاکباز

28/5/1393

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

 

چکیده پایان‌نامه:

عالمان شیعه معتقدند امامت و ولایت از اصول دین، و دنباله رو نبوت پیامبر اکرم9 بوده وامام علی j نیز خلیفه بلافصل بعد از پیامبر اکرم9میباشد و بر این مطلب آیات و روایات فراوانی دلالت میکند. اما عالمان اهل سنت امام علی jرا به عنوان خلیفه بلا فصل بعد از نبی اکرم9 نمیدانند .یکی از این عالمان که جایگاه علمی خاصی در میان اهل سنت دارد ابوالقاسم محمود زمخشری است. در این پایان نامه قصد داریم، عوامل عدم پذیرش عالمان اهل سنت به خصوص زمخشری بر این مدعا را با بررسی آیات ولایت)ولایت، تبلیغ، مباهله، اطاعت، امامت، صادقین، تطهیر) مورد توجه قرار دهیم.

تفسیر کشاف زمخشری از نوع تفسیر ادبی است ، که در آن به توضیح واژه های قرآن ، بیان نکات دستوری و شرح مختصر آیات پرداخته شده است و در آن بحث روایی و یا استدلال علمی به ندرت یافت می شود. شیوه ی معتزله همیشه بر مبنای طرح مسائل علمی و ارائه ی استدلالهای عقلی بوده است ، اما بر خلاف انتظار در تفسیر کشاف اثر قابل توجیهی از طرح مباحث علمی و استدلالی یافت نمی شود. هدف از بررسی تفسیر کشاف ، نقد و تحلیل نظرات زمخشری در مورد آیات امامت و ولایت است. از دستاوردهای این تحقیق اشاره به نظرات مفسرین اهل سنت خصوصا زمخشری باب آیات امامت در قرآن و اثبات فضیلت امامت ائمه b بطور عام و امام امیرالمومنین j بطور خاص از طریق نقد این نظرات بوسیله اقوال مفسرین امامیه به خصوص علامه طباطبایی است.هدف از این مقایسه تطبیقی، بیان تفسیر صحیح آیات مهم و کلیدی امامت و ایجاد فضای علمی جهت تحقیق و بررسی هر چه بیشتر مخاطبان بوده است.

واژگان کلیدی: امامت، ولایت، اطاعت، تبلیغ، کشّاف، زمخشری.

فهرست مطالب

مقدمه. 1

فصل اول مفاهیم،کلیات.. 4

گفتار اول : کلیات.. 5

تعریف مسأله 3

پیشینه ی تحقیق. 3

جنبه جدید بودن و نوآوری تحقیق در چیست ؟ 3

ضرورت تحقیق. 3

هدف تحقیق. 3

سئوالات تحقیق. 3

سئوال اصلی. 3

سئوالات فرعی. 3

فرضیه ها 3

روش انجام تحقیق. 3

گفتار دوم : مفاهیم و اصطلاحات.. 9

تصویر کلی شیعه و اهل سنت از امامت.. 3

تعریف لغوی امامت.. 3

تعریف اصطلاحی امامت.. 3

تعاریف امامت از دیدگاه اهل سنت: 3

تعاریف امامت از دیدگاه شیعه 3

مفهوم ولایت.. 3

زندگینامه مؤلف تفسیر کشاف.. 3

سبک تفسیری زمخشری. 3

مکتب تفسیری معتزله 3

ویژگیهای تفسیر اعتزالی. 3

فصل دوم آیات امامت عامّه. 22

پیش در آمد. 23

گفتار اول: آیه صالح المؤمنین، تحریم/4. 24

الف- نقد و بررسی دیدگاه زمخشری و سایر دیدگاه مفسرین اهل سنت.. 3

نظر زمخشری. 3

نظر آلوسی در تفسیر روح المعانی. 3

نظر ابن کثیر در تفسیر القرآن العظیم. 3

نظر سیوطی در تفسیر الدرّ المنثور 3

ب) تبیین آیه از دیدگاه مفسرین شیعه 3

نظر علامه بحرانی در البرهان. 3

نظر علامه حویزی در تفسیر نورالثقلین. 3

نظر علامه طباطبایی در تفسیر المیزان. 3

جمع‌بندی.. 32

گفتار دوم: آیه صادقین (توبه/119) 33

الف) نقد و بررسی دیدگاه زمخشری و سایر دیدگاه مفسرین اهل سنّت.. 3

نظر زمخشری. 3

نظر سیوطی در الدرّ المنثور 3

نظر قرطبی در تفسیر القرطبی. 3

نظر فخر رازی در تفسیر الکبیر. 3

ب) تبیین آیه صادقین از دیدگاه مفسرین شیعه 3

نظر علامه بحرانی در البرهان. 3

نظر علامه حویزی در النورالثقلین. 3

نظر علامه طباطبائیw در المیزان. 3

جمع بندی.. 41

گفتار سوم: آیه مباهله، آل عمران/61. 44

نظر زمخشری. 3

الف)  نقد و بررسی دیدگاه زمخشری و سایر نظرات مفسرین اهل سنت.. 3

نظر فخر رازی در تفسیر کبیر. 3

نکاتی در نقد نظر فخر رازی. 3

نظر شیخ آلوسی در روح المعانی. 3

نظر سیوطی در الدرّ المنثور 3

ب) تبیین آیه از دیدگاه مفسرین شیعه. 50

نظر علامه بحرانی در تفسیر البرهان. 3

نظر علامه حویزی در تفسیر نورالثقلین. 3

نظر علامه طباطبایی در المیزان. 3

جمع بندی.. 55

گفتار چهارم: آیه تطهیر احزاب/33. 58

الف) نقد و بررسی دیدگاه زمخشری و سایر دیدگاه مفسرین اهل سنت.. 3

نظر زمخشری: 3

نظر نیشابوری در غرائب القرآن و رغائب الفرقان. 3

نظر ابن کثیر در تفسیر القرآن العظیم. 3

نظر آلوسی در روح المعانی. 3

نقد سخن آلوسی. 3

ب) تبیین آیه از دیدگاه مفسرین شیعه 3

نظر علامه حویزی در نورالثقلین. 3

نظر علامه بحرانی در البرهان. 3

نظر علامه طباطبایی در المیزان. 3

اهل بیت چه کسانی هستند؟ 3

نقد اقوال مفسرین اهل سنت.. 3

شأن نزول آیه از دیدگاه علامه طباطبایی. 3

پاسخ به یک شبهه مهم در مورد شأن نزول آیه 3

واژه شناسی «رجس» و حمل آیه بر عصمت اهل بیت.. 3

جمع بندی.. 73

فصل سوم آیات امامت خاصّه. 75

پیش در آمد. 76

گفتار اول: آیه تبلیغ: مائده/67. 76

الف) نقد و بررسی دیدگاه زمخشری با بررسی نگرش مفسرین اهل سنت.. 3

نظر زمخشری: 3

نظر آلوسی در تفسیر روح المعانی. 3

نظر رشید رضا در تفسیر المنار 3

نقد و بررسی نظرات زمخشری، آلوسی و رشیدرضا 3

نظر سیوطی در الدرّ المنثور 3

ب) تبیین آیه تبلیغ از دیدگاه مفسرین شیعه 3

نظر فیض کاشانی در تفسیرالصافی. 3

نظر شیخ طوسی در تفسیر التبیان. 3

نظر علامه طباطبائی در المیزان. 3

پاسخ به اشکالات اهل سنت در مورد شأن نزول آیه 3

تعریف قاعده سیاق و نقش آن. 3

اعتبار مشروط قاعده سیاق. 3

ماجرا غدیر در دیگر کتب اهل سنت.. 3

جمع بندی.. 102

گفتار دوم: آیه ولایت آیه 55 سوره مبارکه مائده 103

نظر زمخشری. 3

سبب نزول آیه ولایت.. 3

معنایابی واژگان آیه ولایت.. 3

معنایابی لفظ «ولی» از دیدگاه اهل لغت.. 3

معنایابی رکوع و نقش جمله «و هم راکعون» 3

الف) نقد و بررسی نظر زمخشری و سایر مفسرین اهل سنت.. 3

نظر مراغی در تفسیر المراغی. 3

نظر علامه واحدی در تفسیر البسیط.. 3

نظر آلوسی در روح المعانی. 3

ب) تبیین آیه ولایت از دیدگاه مفسرین شیعه 3

نظر علامه طبرسی در مجمع البیان. 3

نظر فیض کاشانی در تفسیر الصافی. 3

نظر علامه طباطبائی در تفسیر المیزان. 3

جمع بندی.. 124

گفتار سوم: آیه اطاعت، نساء/59. 126

نظر زمخشری: 3

نکات تفسیری آیه اطاعت.. 3

اول: شأن نزول آیه اطاعت.. 3

دوم: معنایابی واژه «اولی الأمر» از نظر لغت‌نویسان. 3

الف) نقد و بررسی دیدگاه زمخشری و سایر نظرات مفسرین اهل سنت.. 3

نظر طبری در تفسیر جامع البیان فی تفسیر القرآن. 3

نظر رشید رضا در تفسیر المنار 3

نظر قرطبی در کتاب الجامع لأحکام القرآن. 3

ب) تبیین آیه از دیدگاه مفسرین شیعه 3

نظر شیخ طوسی در تفسیر التبیان. 3

نظر ابوالفتوح رازی در تفسیر روح الجِنان و روض الجَنان. 3

نظر علامه طباطبائی در تفسیر المیزان. 3

نقد نظرات: زمخشری، طبری، رشیدرضا 3

نقد و بررسی قول زمخشری در واژه «اولوالأمر» 3

اول: تناقض دلالی اخبار 3

دوم: نبود امتیاز عصمت در والیان و حاکمان. 3

جمع بندی.. 142

گفتار چهارم: آیه امامت بقره/124. 144

نظر زمخشری: 3

معنایابی واژگان آیه امامت.. 146

واژه «ابتلا» 3

واژه «امام» در آیه شریفه 3

واژه «الظالمین» 3

الف) نقد و بررسی دیدگاه زمخشری و سایر نظرات مفسرین اهل سنت.. 3

نظر ابن عاشور در تفسیر التحریر و التنویر. 3

نظر ناصرالدین البیضاوی در تفسیر بیضاوی. 3

ب) تبیین آیه امامت از دیدگاه مفسرین شیعه 3

نظر علامه طبرسی در تفسیر مجمع البیان. 3

نظر علامه حویزی در نورالثقلین. 3

نظر علامه طباطبایی در المیزان. 3

جمع بندی.. 159

نتیجه گیری.. 161

منابع و مآخذ: 163

مقدمه

تفسیر قرآن مستلزم معرفت و شناخت آن است و چون آن درجات گوناگون دارد بنابراین مراتب آن نیز مختلف خواهد بود . بعضی قرآن را در اثر اتحاد با حقیقت آن می شناسند مثل پیامبر اکرم 9 و اهل بیت b که منزله ی جان پیغمبر 9 هستند.

بعضی دیگر اعجاز قرآن را بر اثر مشاهده جمال و جلال آن در خود می شناسند که تبیین آن کشش خاص از این دسته اند و برای کسی که از آن موهبت نصیبی ندارد، میسور نیست، و گروه سوم قرآن را با بررسی ابعاد گوناگون اعجاز وی می شناسند که نظر اکثر مفسران بی شک کامل ترین شناخت قرآن ، همان معرفت عمیقانه گروه اول است که نه تنها به تمام معارف آن آشنایی کامل دارند بلکه خود قرآن ناطق هستند.

گروه دوم به واسطه آیات انفسی قرآن به سوی این هدف والا جذب شده اند و با راهنمایی قرآن ، وارد عمق معانی آن می شوند.

اما گروه سوم با بررسی ابعاد اعجاز آمیز قرآن کریم ، آن را می شناسند و در واقع فهم قرآن آنها از طریق الفاظ و اصطلاحات است به همین دلیل کتاب های گوناگونی در باب تفسیر قرآن که بعضی ادبی، تاریخی، روایی و فلسفی گماشته شده است و از این رهگذر هر مفسری طبق تخصص خود به تفسیر قرآن پرداخته است و دیگر جوانب قرآن برای او مخفی مانده است از این رو بر دانشمندان واجب است در هر زمان به تلاش و کوشش علمی خود ادامه دهند تا حقایق بیشتری از قرآن کریم و ولایت که پیوندی عمیقی دارند به دست آورند.

آری ، پیوندی عمیقی بین قرآن و ولایت وجود دارد بطوری که شیعه آن را از اصول اعتقادات و یک منصب الهی و دنباله رو نبوت پیامبران می داند اما عالمان اهل سنت امامت را به عنوان یک فرع فقهی می دانند و نگاه سطحی به مسأله امامت دارند.

از این رهگذر یکی از تفاسیری که درباره ی قرآن نوشته شده، تفسیر «الکشاف عن حقایق التنزیل و عیون الاقاویل فی وجوه التاویل» توسط ابوالقاسم محمود بن عمر زمخشری می باشد، که یکی از مهمترین تفاسیر اهل سنت می باشدکه صبغه ادبی داشته و از تفاسیر مهم ادبی اهل سنت به شمار می رود، ایشان نیز همانند دیگر مفسرین اهل سنت به آیات امامت در قرآن اشاره کرده و دیدگاه خودش را بیان نموده است. بدین منظور ما در این تحقیق قصد داریم با مراجعه و بررسی این تفسیر، آیات منتخب امامت و ولایت ائمهb را که از مباحث ضروری مذهب تشیع است، مبنا قرار داده و با بررسی نقادانه این تفسیر مشهور و مورد اعتماد فریقین، نظرات وی را با بررسی تطبیقی با دیگر نظرات مفسرین اهل سنت و تبیین آیات از نگرش مفسرین امامیه به خصوص المیزان مرحوم علامه طباطبایی w مقایسه و نقاط اشتراک و افتراق دو دیدگاه را کشف نموده و حقایق را مطابق با اصول تفسیر صحیح درباره آیات منتخب استخراج نمودیم.

امید آنکه خداوند متعال ما را مورد لطف خویش قرار داده و بر ما منت نهاده تا بتوانیم صراط مستقیم را که همان مسیر رستگاری و سعادت است ره بپیماییم، و در مسیر قرآن و عترت ثابت قدم بمانیم. در پایان قابل ذکر است در ترجمه ی آیات مورد بررسی در این تحقیق از ترجمه ی تفسیر کشاف استفاده شده است.

تعداد صفحه : 183

قیمت : 14000تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09309714541 (فقط پیامک)        serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  -- --

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید