پایان نامه روانشناسی گرایش سنجش و اندازه گیری: بررسی روایی و اعتبار آزمون دروس زیست شناسی و ادبیات فارسی در امتحانات نهایی نظام آموزشی متوسطه

متن کامل پایان نامه با فرمت ورد

پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته روانشناسی و علوم تربیتی

دانشگاه علامه طباطبایی

دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی

پایان نامه کارشناسی ارشد رشته روانشناسی

گرایش سنجش و اندازه­ گیری

عنوان:

بررسی روایی و اعتبار آزمون دروس زیست­ شناسی و ادبیات­ فارسی در امتحانات ­نهایی نظام آموزشی متوسطه

استاد راهنما:

دکتر محمد رضا فلسفی نژاد

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی شود

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

فهرست مطالب:

فصل اول : کلیات تحقیق

مقدمه. 1

بیان مسئله. 2

اهداف تحقیق.. 3

هدف کلی.. 4

اهداف جزیی.. 4

سوالات تحقیق.. 4

اهمیت و ضرورت تحقیق.. 5

تعاریف واژه ها و اصطلاحات… 6

فصل دوم : ادبیات تحقیق

مقدمه. 9

فرآیند ارزشیابی پیشرفت تحصیلی.. 10

انواع سوال. 11

انواع امتحانات قابل اجرا در سطح وزارت آموزش و پرورش… 15

شیوه طراحی سوالات امتحانات نهایی.. 16

چگونگی تصحیح امتحانات نهایی.. 16

مبانی نظری.. 18

نظریه کلاسیک آزمون (CTT) 19

مفروضات نظریه کلاسیک آزمون. 19

محدودیت های نظریه کلاسیک آزمون. 20

نظریه تعمیم پذیری(GT) 22

مفاهیم و اصطلاحات در GT. 24

انواع مطالعات… 27

ملاحظات مطالعات G و D.. 27

جهان مشاهدات قابل قبول و مطالعات G.. 28

جهان تعمیم و مطالعات D.. 29

مدل های تصادفی و ترکیبی با جهان های تعمیم نامحدود و محدود. 30

طرح های تعمیم پذیری.. 31

انواع تصمیم و واریانس های خطا 35

انواع ضرایب… 37

نظریه پرسش – پاسخ(IRT) 37

مفروضات نظریه پرسش – پاسخ.. 38

تک بعدی بودن. 38

استقلال موضعی.. 38

معرفی مفاهیم اساسی در نظریه پرسش – پاسخ.. 39

خم ویژه سوال (ICC) 39

پارامتر دشواری سوال. 39

پارامتر تشخیص سوال. 40

پارامتر حدس سوال. 40

پارامتر آزمودنی.. 40

ویژگی نامتغیر بودن پارامترها 41

مدل ها در نظریه پرسش- پاسخ.. 41

مدل های پرسش –  پاسخ لوجیستیک برای داده های دو ارزشی.. 42

مدل یک پارامتری.. 42

مدل دو پارامتری.. 42

مدل سه پارامتری.. 43

نظریه تعمیم پذیری در مقابل نظریه کلاسیک آزمون. 43

نظریه کلاسیک آزمون و نظریه تعمیم پذیری در مقابل نظریه پرسش پاسخ.. 45

مفهوم اعتبار. 47

تعاریف آماری اعتبار. 47

روش های برآورد اعتبار. 48

روش های برآورد اعتبار آزمون های هنجار مرجع. 50

عوامل مؤثر بر اعتبار آزمون. 56

خطای معیار اندازه­گیری.. 57

مفهوم اعتبار در IRT. 59

تعریف و مفهوم روایی.. 59

تاریخچه روایی.. 60

انواع روایی.. 60

ارتباط روایی و اعتبار. 65

محتوا 65

تحلیل محتوا 66

تحقیقات انجام شده در داخل و خارج از ایران. 66

فصل سوم : روش تحقیق

مقدمه. 78

روش تحقیق.. 78

جامعه آماری.. 79

گروه نمونه و شیوه گزینش آن. 80

روش گردآوری اطلاعات… 81

روش اجرای تحقیق.. 83

روش تجزیه تحلیل اطلاعات… 84

فصل چهارم : تجزیه و تحلیل داده ها

تجزیه تحلیل آماری.. 92

فصل پنجم : بحث و نتیجه گیری

مقدمه. 151

بحث و نتیجه گیری.. 152

یافته های جانبی تحقیق در ارتباط با تصحیح اوراق امتحانات نهایی.. 163

محدودیت های تحقیق.. 166

پیشنهادهایی برای تحقیق های آینده 166

منابع

پیوست ها

فهرست جداول

جدول2-1: مشخصات طرح 1. 31

جدول 2-2: مشخصات طرح 2. 33

جدول 2-3: مشخصات طرح 3. 34

جدول 2-4: طرح یک رویه ای i P× مطالعهG – اثرات تصادفی.. 35

جدول 3-1: دروس انتخاب شده و تعداد سوالات… 79

جدول3-2: توزیع فراوانی جنسیت در جامعه و نمونه ی دانش آموزان رشته ی علوم تجربی.. 81

جدول 3-3: خلاصه اطلاعات جمع آوری شده 82

جدول4-1 : توزیع فراوانی و درصد سوالات دارای اشکال ساختاری در دروس ادبیات فارسی و زیست شناسی.. 92

جدول4-2: نسبت روایی محتوایی بدست آمده برای سوالات ادبیات فارسی.. 93

جدول4-3: نسبت روایی محتوایی بدست آمده برای سوالات زیست شناسی.. 94

جدول4-4: تعداد و درصد سوالات ضروری برحسب شاخص CVR  به تفکیک دروس… 94

جدول4-5: توزیع طبقه بندی سوالات به تفکیک دروس… 95

جدول4-6: چگونگی توزیع سوالات به فصل های مختلف به تفکیک دروس… 96

جدول 4-7: طرح برآورد و مشاهده مطالعه برای درس ادبیات فارسی.. 97

جدول 4-8: جدول منابع تغییر درس ادبیات فارسی برای طرح های اندازه گیری SGR/I،I/SGR، R/SGI 97

جدول 4-9: مطالعه G برای طرح اندازه گیری SGR/I 98

جدول4-10: مطالعه G برای طرح اندازه گیری I/SGR. 99

جدول 4-11: ضرایب تعمیم پذیری برای طرح R/SGI 101

جدول 4-12: طرح مشاهده و برآورد مطالعه اندازه­گیری برای درس زیست شناسی.. 103

جدول4-13 : منابع تغییر درس زیست شناسی برای طرح­های اندازه گیری SGR/I،I/SGR، R/SGI 103

جدول 4-14: مطالعه G برای طرح اندازه گیری SGR/I 104

جدول 4-15: مطالعه G برای طرح اندازه گیری I/SGR. 105

جدول 4-16: مطالعه G برای طرح اندازه گیری  R/SGI 106

جدول4-17: میزان اعتبار به روش لوپ در آزمون ادبیات فارسی.. 108

جدول 4-18 : تجزیه و تحلیل شاخص های سوال در مدل کلاسیک بر اساس داده های خام. 109

جدول 4-19 : تجزیه و تحلیل شاخص های سوال در مدل کلاسیک بر اساس داده های کدگذاری شده 111

جدول 4-20: توزیع سوالات بر اساس ضرایب دشواری و تمیز کلاسیک برای داده های خام. 112

جدول 4-21 : توزیع سوالات بر اساس ضرایب دشواری و تمیز کلاسیک برای داده های کدگذاری شده 112

جدول4-22 : میزان اعتبار به روش لوپ در آزمون زیست شناسی.. 113

جدول4-23: تجزیه و تحلیل شاخص های سوال در مدل کلاسیک بر اساس داده های خام. 114

جدول 4-24 : تجزیه و تحلیل شاخص های سوال در مدل کلاسیک بر اساس داده های کدگذاری شده 116

جدول 4-25: توزیع سوالات بر اساس ضرایب دشواری و تمیز کلاسیک برای داده های خام. 117

جدول 4-26 : توزیع سوالات بر اساس ضرایب دشواری و تمیز کلاسیک برای داده های کدگذاری شده 118

جدول4-27 : مقادیر برآوردشده ی پارامترهای سوال به همراه آزمون خی دو و سطح معناداری در مدل های یک پارامتری و دو پارامتری در آزمون ادبیات فارسی  120

جدول4-28 : بررسی برازندگی تک تک سوالات با مدل یک پارامتری و دو پارامتری در سطوح آلفای 01/0 و 05/0. 122

جدول4-29: توزیع سوالات آزمون ادبیات فارسی بر اساس پارامترهای سوال در مدل دو پارامتری.. 124

جدول 4-30 : مقادیر بیشینه آگاهی سوالات و تتای ماکسیمم در مدل دو پارامتری در آزمون ادبیات فارسی.. 128

جدول4-31: توزیع سوالات آزمون ادبیات فارسی برحسب دامنه ی آگاهی در مدل دو پارامتری.. 129

جدول4-32: مقادیر برآورد شده ی آگاهی و خطای استاندارد اندازه گیری آزمون ادبیات فارسی در سطوح مختلف توانایی برحسب مدل دو پارامتری   130

جدول4-33: مقادیر برآوردشده ی پارامترهای سوال به همراه آزمون خی دو و سطح معناداری در مدل های یک پارامتری و دو پارامتری در آزمون زیست شناسی.. 132

جدول4-34: بررسی برازندگی تک تک سوالات با مدل یک پارامتری و دو پارامتری در سطوح آلفای 01/0 و 05/0. 135

جدول 4-35: توزیع سوالات آزمون زیست شناسی بر اساس پارامترهای سوال در مدل دو پارامتری.. 136

جدول 4-36 : مقادیر بیشینه آگاهی سوالات و تتای ماکسیمم در مدل دو پارامتری در آزمون زیست شناسی.. 140

جدول 4-37 : توزیع سوالات آزمون زیست شناسی برحسب دامنه ی آگاهی در مدل دو پارامتری.. 142

جدول4-38: مقادیر برآورد شده ی آگاهی و خطای استاندارد اندازه گیری آزمون زیست شناسی در سطوح مختلف توانایی برحسب   مدل دو  پارامتری ………………………………………………………………………………………………………………………… 142

جدول 4-39 : توزیع فراوانی وضعیت قبولی آزمودنی­ها به تفکیک جنسیت  و درس……   145

جدول 4-40 : شاخص های توصیفی توزیع نمرات آزمودنی ها 146

جدول 4-41: شاخص های توصیفی شکل توزیع نمرات آزمودنی ها 146

جدول4-42: شاخص های توصیفی توزیع نمرات آزمودنی ها به تفکیک جنسیت… 148

جدول4-43: شاخص های توصیفی شکل توزیع نمرات آزمودنی ها به تفکیک جنسیت… 148

جدول 4-44: نتایج آزمون t مستقل بین دو گروه آزمودنی های پسر و دختر. 149

جدول 5-1 : میزان توافق دو مدل کلاسیک و IRT در تعیین سوالات مناسب و نامناسب از نظر قدرت تشخیص برای آزمون ادبیات     فارسی…………………………………………………………………………..160

جدول 5-2 : میزان توافق دو مدل کلاسیک و IRT در تعیین سوالات مناسب و نامناسب از نظر قدرت تشخیص برای آزمون زیست  شناسی……………………………………………………………………..161
فهرست نمودار­ها

نمودار2-1 : طرح 1. 32

نمودار2-2 : طرح 2. 33

نمودار2-3: طرح 3. 34

نمودار 2-4: سهم واریانس خطای نسبی و مطلق در طرح یک رویه ای متقاطع……………………………………………………….36

نمودار2-5: روش های برآورد اعتبار………………………………………………………………………………………………………………….49

نمودار2-6: روش های برآورد روایی…………………………………………………………………………………………………………………61

نمودار3-1: تقسیم بندی واریانس برای طرح برآورد I(S:G:R)……………………………………………………………………………..49

نمودار4-1: نمودار اسکری آزمون ادبیات فارسی.. 119

نمودار4-2 : منحنی ویژگی سوال های آزمون ادبیات فارسی در مدل یک پارامتری.. 125

نمودار 4-3 : منحنی ویژگی سوال های آزمون ادبیات فارسی در مدل دو پارامتری.. 126

نمودار 4-4  : منحنی ویژگی سوال 48 آزمون ادبیات فارسی بر اساس مدل دو پارامتری.. 127

نمودار 4-5: منحنی آگاهی سوال 48 آزمون ادبیات فارسی بر اساس مدل دو پارامتری.. 128

نمودار 4-6: منحنی آگاهی و خطای استاندارد اندازه گیری آزمون ادبیات فارسی برحسب مدل دو پارامتری.. 131

نمودار4-7 : هیستوگرام توزیع توانایی آزمودنی ها در آزمون ادبیات فارسی برحسب مدل دو پارامتری.. 131

نمودار4-8 : نمودار اسکری آزمون زیست شناسی.. 132

نمودار4-9: منحنی ویژگی سوال های آزمون زیست شناسی در مدل یک پارامتری.. 137

نمودار 4-10: منحنی ویژگی سوال های آزمون زیست شناسی در مدل دو پارامتری.. 138

نمودار 4-11: منحنی ویژگی سوال 24 آزمون زیست شناسی بر اساس مدل دو پارامتری.. 139

نمودار 4-12 : منحنی آگاهی سوال 24 آزمون زیست شناسی بر اساس مدل دو پارامتری.. 140

نمودار 4-13 : منحنی آگاهی و خطای استاندارد اندازه گیری آزمون زیست شناسی برحسب مدل دو پارامتری.. 143

نمودار4-14: هیستوگرام توزیع توانایی آزمودنی ها در آزمون زیست شناسی برحسب مدل دو پارامتری.. 143

نمودار4-15 : منحنی توزیع نمرات آزمودنی ها…………………………………………………………………………………………………147

چکیده پژوهش

هدف پژوهش حاضر، بررسی روایی و اعتبار دروس زیست شناسی و ادبیات فارسی در امتحانات نهایی نظام آموزشی متوسطه بوده است. جامعه، تمام سوالات امتحانات نهایی رشته­ی علوم تجربی سال سوم مقطع متوسطه در خرداد ماه 1390 بود که جهت بررسی ویژگی­های روان­سنجی این سوالات، عملکرد 600 نفر از دانش­آموزان ناحیه یک شهرستان خرم­آباد در دو درس مذکور، تحلیل شد. در این تحقیق ترکیبی، به منظور بررسی روایی، این امتحانات از نظر ساختار، محتوا، توزیع طبقه­بندی سوالات و میزان پوشش محتوای کتاب با استفاده از نظرات متخصصان موضوعی و در قالب پرسشنامه­های محقق ساخته مورد ارزیابی قرار گرفتند. با کمک طرح­های اندازه­گیری در GT، اعتبار امتحانات مذکور بررسی شد. همچنین، تحلیل سوالات آزمون با استفاده از مدل­های کلاسیک و IRT انجام گرفت. به منظور بررسی وضعیت قبولی آزمودنی­ها و مقایسه عملکرد آن­ها بر اساس جنسیت، از شاخص­های توصیفی و آزمون  tمستقل استفاده گردید. در درس ادبیات­فارسی، تقریباً 95 درصد سوالات بدون اشکال ساختاری بودند که بیانگر وضعیت بسیار مطلوبی است. بیشترین اشکالات ساختاری در درس زیست­شناسی، عدم تناسب بارم سوال با میزان دشواری و اهمیت سوال بود. بر اساس ملاک سهل­گیرانه (6/0)، در دو درس ادبیات فارسی و زیست­شناسی به ترتیب (31/26، 19/67) درصد سوالات ضروری تشخیص داده شدند. تقریباً 60 درصد سوالات در هر دو درس متعلق به سطح دانش بود. هم نمرات دانش­آموزان و هم سوالات از اعتبار بالایی برخوردار بوده اما ضریب تعمیم­پذیری مطلق برای مصححان، کمتر از 70/0 بود که نشان دهنده­ی نامطلوب بودن نمره­گذاری مصححان در هر دو درس می باشد. ضرایب تعمیم­پذیری نسبی بدست آمده برای مصححان نیز نشان داد که روند تصحیح مصححان در درس ادبیات­فارسی، متفاوت و در درس زیست­شناسی، مشابه بوده است. با استفاده از آلفای کرونباخ، ضریب اعتبار برآورد شده­ی آزمون زیست­شناسی و ادبیات­فارسی (97/0، 96/0) تعیین گردید. همچنین بر طبق دو مدل CTT و IRT، دروس از ویژگی­های روان­سنجی مطلوب برخوردار بودند. نمره­ی میانگین دختران در هر دو درس بیشتر از پسران بود. شواهد تجربی بیانگر نقش خنثی مصحح دوم در امتحانات­نهایی بود.

مقدمه

در طول پنجاه سال اخیر، در جامعه جهانی دیدگاهی نسبت به آموزش و پرورش به وجود آمده است که گزارش اخیر شورای بین المللی آموزش و پرورش برای قرن بیست و یکم (دلورس[1]، 1996) آن را ” آرمانی ضروری” تلقی می­کند. این گزارش با قاطعیت ادعا می­کند که آموزش و پرورش تنها یک سازوکار برای اکتساب دامنه­ی محدودی از مهارت های پایه نیست، بلکه عاملی ارزشمند برای توسعه­ی اجتماعی و فردی است. دارایی بی­مانندی است برای تلاش (نوع بشر) به سوی دستیابی به آرمان­های ” صلح، آزادی و عدالت” و یکی از راه­های اصلی در دسترسی برای پرورش الگویی عمیق­تر و هماهنگ­تر از توسعه­ی انسانی می­باشد و از طریق آن، فقر، تبعیض، جهل، استضعاف و جنگ را می­توان کاهش داد (یونسکو[2]، 2001، ترجمه سعیدی، 1384،ص 18). امروزه جوامع به آموزش و پرورش به عنوان یکی از مهمترین راه­های توسعه و پیشرفت همه جانبه می­نگرند و هزینه­های کلانی را در آن صرف می­کنند. جوامع دریافته­اند که برای تحقق اهداف گوناگون، نیازمند نیروی انسانی ماهر و کارآمد هستند که دو دستگاه آموزش و پرورش و آموزش عالی متولی این امر می­باشند. آنچه این دو را به هم پیوند می­دهد، فرایند گزینش دانشجو است که در جوامع مختلف، متفاوت و بر مبنای انگیزه­های گوناگونی شکل یافته است. اما در این میان سعی همه جوامع بر این است که امکانات آموزش عالی به شایسته­ترین و اصلح­ترین افراد تخصیص یابد.

در ایران دیر زمانی است که نظام پذیرش دانشجو از طریق کنکور صورت می­گیرد که در بین جوانان به معنای” سرنوشت” تعبیر می­شود و در کشور باعث تولید نوعی بحران شده است. از تحولات سال­های اخیر در زمینه نظام پذیرش دانشجو، مطرح کردن جایگزینی سوابق تحصیلی بجای کنکور است که در سال 1386 با عنوان قانون حذف کنکور به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید و می­بایست از سال 90 اجرایی      می­شد که با توجه به مشکلات علمی، فنی و اجرایی به سرانجام نرسید. تا اینکه در مرداد ماه 1392 کلیات طرح جدید سنجش و پذیرش دانشجو به تصویب نمایندگان مجلس شورای اسلامی رسید که بر اساس آن، این مصوبه از کنکور سال آینده اجرا می­شود و تأثیر سوابق تحصیلی (دور دوم دوره متوسطه) از سال 93 به صورت پلکانی از تأثیر 25 درصد شروع می­شود تا در نهایت به 85 درصد طی 5 سال برسد.

با توجه به طرح جدید سنجش و پذیرش دانشجو، از امتحانات­نهایی مقطع متوسطه می­توان به عنوان یکی از مهم­ترین و سرنوشت­سازترین ابزار سنجش علمی دانش­آموزان نام برد. آنچه در این میان مهم جلوه می­کند، کیفیت این آزمون­ها و استاندارد بودن سوالات آنهاست. از اولین گام­ها در کیفیت مستندسازی فنی ابزار اندازه­گیری، تعیین روایی[3] و اعتبار[4] نمراتی است که از یک ارزیابی به دست می­آیند.

با نگاهی به مجلات علمی کشورمان، می­توان دریافت در بسیاری از مطالعات صورت گرفته، نه تنها در زمینه­ی آموزش و پرورش بلکه در رشته­های گوناگون، با وجود منابع چندگانه­ی خطا  باز محققان ضرایب اعتبار کلاسیک را گزارش می­دهند. این در حالی است که در وضعیت­های اندازه­گیری پیچیده که منابع چندگانه­ای از خطای اندازه­گیری وجود دارد، نظریه کلاسیک آزمون[5](CTT) قادر به برآورد اعتبار نیست. از این رو، تحقیق حاضر در پی آن است که ضمن معرفی نظریه تعمیم­پذیری[6](GT)، اعتبار امتحانات نهایی سال سوم متوسطه رشته­ی تجربی در دو درس ادبیات­فارسی و زیست­شناسی را با استفاده از طرح­های اندازه­گیری این نظریه تعیین نموده و همچنین روایی آن­ها را مورد بررسی قرار دهد.

علاوه بر این، این تحقیق می­کوشد ویژگی­های روان­سنجی سوالات امتحانات نهایی را بر اساس CTT با توجه به اهمیتی که این مدل در تحلیل سوالات آزمون­های مختلف روانی- تربیتی داشته است، در کنار مدل­های نظریه پرسش- پاسخ[7](IRT) مورد بررسی قرار دهد.

 

***ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود است***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

چون فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به طور نمونه)

ولی در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود است

تعداد صفحه : 195

قیمت : چهارده هزار تومان

 

 

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود به شما نشان داده می شود

و به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09309714541 (فقط پیامک)        serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  -- --

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید