دانلود پایان نامه ارشد: بررسی تطبیقی غایت حیات انسان از دیدگاه فارابی و علامه طباطبایی

متن کامل پایان نامه با فرمت ورد

پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته فقه و فلسفه 

موضوع: 

بررسی تطبیقی غایت حیات انسان از دیدگاه فارابی و علامه طباطبایی

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی شود

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

***ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود است***

 

چکیده

غایت حیات یعنی هدف و کمال مطلوبی که در آفرینش برای انسان در نظر گرفته شده و هر انسانی می بایست در حدود توانایی و امکانات خود برای رسیدن به آن سعی و تلاش نماید. از آن جایی که انسان موجودی ایده آل جو و هدف گراست و بدون برخورداری از هدف و آرمان نمی تواند به هستی خود ادامه دهد، افراد انسانی در سیر تاریخ، همواره ایده آل هایی برای خود در نظر گرفته و به وسیله ی آن زندگی و حیات خویش را تفسیر کرده اند. مهم ترین هدف هایی که برای بشر مطرح شده است عبارتند از: علم و دانش، مال و ثروت اندوزی، مقام و شهرت طلبی، عشق و زیبایی، رفاه و آسایش، خوش گذرانی و لذت جویی.   فیلسوفان نیز برای این مسأله اهمیت زیادی قائل شده اند و هر کدام در این مسأله نظریاتی ارائه داده اند. در این نوشتار به بررسی دیدگاه فارابی و علامه طباطبایی پرداخته شده که این مسأله را از جهات مختلف مورد بحث و بررسی قرار داده اند و تألیفاتی نیز در این زمینه داشته اند.  فارابی غایت حیات انسان را رسیدن وی به سعادت می داند و هدف هایی مثل رسیدن به ثروت و جاه و مقام را هدف های متوسطی می داند که اگر اصل در زندگی قرار گیرند، به جای این که انسان را به سعادت برسانند او را دچار شقاوت می کنند که هیچ راه فراری از آن نیست. علامه طباطبایی نیز سعادت را به عنوان غایت حیات انسان معرفی می کند و معتقد است که اهدافی که جوامع متمدن امروز یا جوامع غیر دینی برای زندگی انسان در نظر گرفته اند، هیچ کدام مایه ی سعادت انسان نیست.  بنابراین روشن می شود غایتی که این دو فیلسوف برای حیات انسان بیان می کنند، سعادت است که از نظر فارابی سعادت عبارت است از معرفت به مبدأ اولای هستی و از نظر علامه سعادت انسان همان عبودیت و معرفت است.

کلمات کلیدی: غایت، حیات، انسان، فارابی، علامه طباطبایی.

 

 

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                                            صفحه

فصل اول: کلیات.. 1

مقدمه  2

  1. طرح تفصیلی تحقیق 5

1-1. بیان مسأله. 5

1-2. پرسش های تحقیق.. 5

1-3. فرضیه های تحقیق.. 5

1-4. پیشینه ی تحقیق.. 6

  1. تاریخچه ی بحث 7

2-1. هدف و معنای زندگی در ادیان باستان.. 7

2-1-1. آیین بودا 7

2-1-2. آیین مانی  8

2-1-3. اپیکوریان  9

2-2. هدف و معنای زندگی در یونان باستان.. 9

2-2-1. سقراط  9

2-2-2. ارسطو 10

2-3. هدف و معنای زندگی در قرون وسطی.. 11

آگوستین قدیس    11

2-4. هدف و معنای زندگی در دوران مدرن.. 11

نیچه  11

2-5. هدف و معنای زندگی در عالم اسلام. 12

2-5-1. کندی  12

2-5-2. ملاصدرا 12

  1. زندگی نامه 13

3-1. زندگی نامه فارابی.. 13

3-2. زندگی نامه علامه طباطبایی.. 16

4- مفهوم شناسی  19

4-1. غایت در لغت… 19

4-2. غایت در اصطلاح.. 19

4-3. حیات در لغت… 23

4-4. حیات در اصطلاح.. 23

4-5. انسان در لغت… 27

4-6. انسان‏ در اصطلاح.. 28

فصل دوم: انسان شناسی.. 30

  1. چیستی و حقیقت انسان 31

1-1. نهج البلاغه و حقیقت انسان.. 32

1-2. چیستی و حقیقت انسان از دیدگاه شخصیت ها و گروه های مختلف… 33

1-4. چیستی و ماهیت انسان از نظر فارابی.. 35

1-5. چیستی و ماهیت انسان از نظر علامه طباطبایی.. 37

  1. نفس و قوای آن 39

2-1. معنای لغوی نفس…. 39

2-2. معنای اصطلاحی نفس…. 40

2-3. نفس و قوای آن از نظر فارابی.. 41

2-4. نفس و قوای آن از نظر علامه طباطبایی.. 43

  1. حالات انسان 47

3-1. حالات انسان از نظر فارابی.. 47

3-2. حالات انسان از نظر علامه طباطبایی.. 48

  1. انواع حیات انسان 50

4-1. انواع حیات انسان از نظر فارابی.. 50

4-2. انواع حیات انسان از نظر علامه. 52

5.فطرت ویژگی خاص انسان  55

5-1. فطرت از نظر فارابی.. 57

5-2. فطرت از نظر علامه. 59

  1. تطبیق نظر دو فیلسوف 63

فصل سوم: غایت شناسی.. 67

  1. غایت دار بودن جهان آفرینش 68

1-1. آیا جهان آفرینش غایتی دارد؟ 68

1-2. نظریه صوفیه در مورد غایت دار بودن آفرینش…. 70

1-3. غایت دار بودن آفرینش از دیدگاه فارابی.. 71

1-3-1. هدف نهایی عقل فعال  73

1-3-2. غایت تعقلات و فعالیت های ارادی انسان  74

1-4. غایت دار بودن آفرینش از دید علامه طباطبایی.. 74

1-4-1. هدف نهایی از آفرینش انسان  76

  1. غایت حیات انسان 79

2-1. هدف ها و ایده آل های افراد انسانی در سیر تاریخ.. 80

2-1-1. علم و دانش    81

2-1-2. مال و ثروت   81

2-1-3. مقام جویی و شهرت طلبی  82

2-1-4. عشق و زیبایی  83

2-1-5. رفاه و آسایش    83

2-1-6. خوش گذرانی و لذت جویی  84

2-2. غایت شناسی حیات انسان از دید فارابی.. 84

2-2-1. غایت حیات در مدینه های مورد نظر فارابی  85

2-2-1-1. مدینه ی جاهلیه  85

2-2-1-2. مدینه ی فاسقه  86

2-2-1-3. مدینه ی مبدله  87

2-2-1-4. مدینه ی ضاله  87

2-2-2. غایت حقیقی حیات انسان  88

2-3. غایت شناسی حیات انسان از دید علامه طباطبایی.. 89

2-3-1. هدف زندگی در جوامع غیر دینی  89

2-3-2. هدف تمدن برای زندگی انسان  90

2-3-3. هدف فرد مسلمان  92

2-5. غایت حیات انسان از نظر اسلام  94

2-3-5. غایت حقیقی حیات انسان  95

  1. تطبیق نظر فارابی و علامه طباطبایی 98

فصل چهارم: سعادت هدف نهایی انسان در زندگی.. 101

  1. سعادت از نظر فارابی 102

1-1. تعریف سعادت… 102

1-2. ویژگی های سعادت از نظر فارابی.. 103

1-2-1. خیر بودن  103

1-2-2. خیر ذاتی بودن  104

2-3. سعادت خیر یگانه  104

1-2-3. کمال بودن سعادت   105

1-3. انواع سعادت… 105

1-3-1. سعادت حقیقی  106

1-3-2. سعادت ظنی  106

1-4. عناصر مؤثر در رسیدن به سعادت… 107

1-4-1. قوه ناطقه  107

1-4-2. تعقل  108

1-4-3. دین  108

1-4-4. فلسفه  108

1-4-5. هنر 109

1-4-6. اجتماع و تعاون  109

1-4-7. حکومت   110

1-5. راه های کسب سعادت… 110

1-5-1. اعطای معقولات از سوی عقل فعال  110

1-5-2. شناخت معنای سعادت و ایمان به آن  112

1-5-3. مداومت بر اعمال و کردارهای سعادت آفرین  113

1-5-4. استفاده از مرشد و راهنما 114

1-5-5. از بین بردن شرور 115

1-6. موانع کسب سعادت… 115

1-6-1. افعال ناپسند  116

1-6-2. قصور از تهذیب نفس    116

  1. سعادت از نظر علامه طباطبایی 116

2-1. معنای سعادت… 117

2-2. ویژگی های سعادت… 117

2-2-1. خیر بودن  117

2-2-2. کمال بودن  117

2-3. انواع سعادت… 118

2-3-1. سعادت حقیقی  118

2-3-2. سعادت خیالی  118

2-4. عوامل مؤثر در رسیدن انسان به سعادت… 120

2-4-1. هدایت تکوینی  120

2-4-2.عقل و خرد 121

4-3. اجتماع و تعاون  122

2-4-4. دین  123

2-4-5.حجت های الهی  124

2-5. راه های کسب سعادت… 127

2-5-1. ایمان و عمل صالح  128

2-5-2. تقوا و پروای از خدا 129

2-5-3. تصرف در آسمان ها و زمین  131

2-5-4. به کار بستن دستورات قرآن  133

2-5-5. اجتماعی زندگی کردن  136

2-6. موانع کسب سعادت… 137

2-6-1. ضلالت   137

2-6-2. افعال ناپسند  138

  1. تطبیق نظر فارابی و علامه 138

نتیجه  141

فهرست منابع و مآخذ  145

فصل اول

کلیات

 مقدمه

در میان مسائل مربوط به انسان شناسی، غایت حیات انسان از مهم ترین و پردغدغه ترین مسائلی است که تفکر بشر را از زمانی که پا به عرصه ی هستی گذاشت، به خود مشغول کرده است.

انسان نیازمند آن است که در زندگی خود هدفی داشته باشد و برای رسیدن به آن هدف تلاش کند؛ زیرا بدون این مهم هرگز نمی تواند زندگی کند و برای این که در زندگی خود هدف داشته باشد، نیازمند آن است که هدف آفرینش خویش را دریابد و از این رو می بایست به جست و جوی فلسفه ی زندگی خود بپردازد؛ چون اگر انسان به هدف آفرینش خود دست نیابد به ناچار هدفی در زندگی تعیین خواهد کرد که ممکن است مطابق با فلسفه ی آفرینش نباشد.

اهمیت این مسأله تا جایی است که می توان گفت بدون در نظر داشتن هدف و غایت در زندگی، انسان ممکن است به پوچ گرایی برسد و زندگی برایش هیچ ارزش و معنایی نداشته باشد و چنین انسانی مانند فرد کشتی شکسته ای می ماند که در لابلای امواج دریا دست و پا می زند و امیدی به نجات خویش ندارد.

بنابراین، جا دارد که به این مسأله پرداخته شود، کما این که فیلسوفان زیادی به این مسأله پرداخته اند.

هدف نگارنده از انجام این پژوهش و انتخاب فارابی و علامه طباطبایی به عنوان هسته ی اصلی آن و بررسی تطبیقی آراء این دو فیلسوف، غنی و پر بار بودن تفکر فلسفی آن ها و جایگاه خاصی است که در تاریخ فلسفه ی اسلامی به خود اختصاص داده اند و در واقع با انتخاب این دو فیلسوف هم نظر فلاسفه ی قدیم و هم فلاسفه ی جدید، مورد بررسی قرار می گیرد.

روشی که این جانب در این پژوهش به کار برده ام، روش توصیفی-تحلیلی و روش گردآوری اطلاعات و مطالعات آن، کتابخانه ای است و چهارچوب نظری آن، بیشتر کتب فیلسوفان و اندیشمندان با تأکید اصلی بر منابع ارزشمند دو فیلسوف مسلمان، فارابی و علامه طباطبایی است و برای رسیدن به اهداف خود در این پژوهش و پاسخ به سؤالات اساسی آن، مطالب را در چهار فصل گنجانده ام که به شرح ذیل می باشد:

فصل اول: بیان کلیات تحقیق که شامل مقدمه، طرح تفصیلی تحقیق، تاریخچه، زندگی نامه و معنا شناسی کلمات کلیدی تحقیق می باشد، که در بحث تاریخچه مروری خواهد شد بر نظریات فیلسوفان در ادیان باستان، یونان باستان، قرون وسطی، دوران مدرن و در نهایت نظریات فیلسوفان مسلمان در مورد غایت حیات انسان و این که آن ها غایت حیات انسان را در چه چیز می دانستند.

در ادامه پرداخته می شود به زندگی نامه دو فیلسوف بزرگوار، فارابی و علامه طباطبایی و در آخر کلمات کلیدی مثل غایت، حیات و انسان از نظر مفهومی و اصطلاحی مورد بررسی قرار می گیرد.

فصل دوم: تحت عنوان انسان شناسی قرار گرفته که در این فصل دیدگاه هر دو فیلسوف در زمینه ی چیستی و حقیقت انسان، نفس و قوای آن و حالات انسان مورد بررسی قرار گرفته و در پایان فصل نیز مقایسه ای می شود بین نظرات این دو فیلسوف و وجوه اشتراک و امتیاز آن بیان می شود.

فصل سوم: در این فصل دیدگاه هر دو فیلسوف در زمینه ی غایت شناسی بیان شده که در ابتدا نظر فارابی در زمینه ی هدف آفرینش انسان، غایت تعقلات و فعالیت های ارادی انسان، غایت عقل فعال، غایت حیات در مدینه های مورد نظر فارابی و غایت حقیقی حیات انسان، مورد بحث قرار گرفته و بعد هم نظر علامه طباطبایی در مورد هدف آفرینش انسان، غایت حیات در جوامع متمدن و جوامع غیر دینی، هدف حیات انسان از نظر قرآن و اسلام و همچنین غایت حقیقی حیات انسان بررسی شده و در نهایت مقایسه ای بین نظریات این دو فیلسوف صورت گرفته است.

فصل چهارم: با توجه به این که در نهایت هر دو فیلسوف در این مسأله اتفاق نظر دارند که غایت حقیقی حیات انسان، سعادت است، به این مسأله در این فصل پرداخته شده و نظریات هر دو فیلسوف در زمینه ی تعریف سعادت و ویژگی های آن، عوامل مؤثر در رسیدن به سعادت، راه های کسب آن و همچنین موانع رسیدن به سعادت بیان شده و در پایان نظریات هر دو فیلسوف با هم مقایسه شده و وجوه اشتراک و امتیاز آن بیان می شود.

 

1. طرح تفصیلی تحقیق

1-1. بیان مسأله

انسان موجودی است متفکر و سؤال هایی نسبت به چیزهای مختلف از جمله حیات خود دارد. یکی از مهم ترین سؤالاتی که از دیر باز ذهن انسان را به خود مشغول کرده، این است که معنای زندگی چیست؟ و انسان چه جایگاهی در عالم هستی دارد؟ و این که چه هدفی در زندگی باید داشته باشد؟ که هر انسانی در هر عصر و دوره باید به این سؤال اساسی پاسخ بدهد.

پاسخ به این سؤالات با توجه به دین مبین اسلام و هم چنین اندیشمندان بزرگ عالم اسلام دارای اهمیت است.

مسأله ی ما در این تحقیق، بررسی غایت حیات انسان از دیدگاه دو اندیشمند بزرگ، فارابی و علامه طباطبایی می باشد که در این نوشتار به آن می پردازیم.

 

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

چون فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به طور نمونه)

ولی در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود است

تعداد صفحه : 161

قیمت : 14000 تومان

 

 

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود به شما نشان داده می شود

و به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09199970560        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

شماره کارت :  6037997263131360 بانک ملی به نام محمد علی رودسرابی

11

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید