دانلود پایان نامه ارشد: مطالعه آثار تجارت با چین بر اشتغال بخش صنعت ایران

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته اقتصاد

گرایش : علوم اقتصادی

عنوان : مطالعه آثار تجارت با چین بر اشتغال بخش صنعت ایران

دانشگاه بوعلی سینا

دانشکده اقتصاد و علوم اجتماعی

گروه آموزشی اقتصاد

پایان­ نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد در رشته علوم اقتصادی

عنوان:

مطالعه آثار تجارت با چین بر اشتغال بخش صنعت ایران

استاد راهنما:

دکتر سعید عیسی­زاده

استاد مشاور:

دکتر محمدحسن فطرس

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب:

فصل اوّل: کلیات تحقیق

1-1) مقدمه……………………………….. 1

1-2) تعریف مسأله و بیان نکات اصلی تحقیق………………………………… 2

1-3) ضرورت انجام تحقیق………………………………… 5

1-4) سوال اساسی تحقیق………………………………… 5

1-5) اهداف تحقیق………………………………… 6

1-6) فرضیات تحقیق………………………………… 6

1-7) روش انجام تحقیق و گردآوری اطلاعات………………………………… 6

1-8) جمع­بندی………………………………… 7

فصل دوّم: ادبیّات تحقیق و پیشینه داخلی و خارجی

2-1) مقدمه……………………………….. 9

2-2) سیری در تفکرات و اندیشه­های تجارت بین ­الملل……………………. 10

2-2-1) تئوری­های سنتی تجارت………………………………… 10

2-2-1-1) مرکانتیلیست­ها………………………………. 10

2-2-1-2) تئوری کلاسیک­ها: مزیت مطلق و مزیت نسبی…………………….. 10

2-2-1-2-1) مزیت مطلق………………………………… 10

2-2-1-2-2) مزیت نسبی………………………………… 11

2-2-1-3) تئوری هکشور – اوهلین………………………………… 12

2-2-1-4) قضیه هکشور – اوهلین – ساموئلسون (تئوری برابری قیمت عوامل تولید)……14

2-2-2) تئوری­های مدرن تجارت (ظهور تجارت درون صنعتی)…………….14

2-3) تئوری­های اشتغال………………………………… 15

2-3-1) کلاسیک­ها………………………………. 15

2-3-2) کینزین­ها………………………………. 16

2-4) آزادسازی تجاری و اشتغال………………………………… 17

2-4-1) مفهوم و مبانی نظری آزادسازی تجاری………………………………… 17

2-4-2)تأثیر آزادسازی تجاری بر اشتغال و بازار کار……………………………….. 18

2-5) صنعت و نقش آن در اقتصاد……………………………….. 22

2-6) مطالعات تجربی………………………………… 22

2-7)  جمع­بندی………………………………… 43

فصل سوم: روش تحقیق

3-1) مقدمه……………………………….. 45

3-2) معرفی مدل………………………………… 45

3-3) روش تحقیق………………………………… 48

3-3-1) روش داده­ های تابلویی………………………………… 48

3-3-1-1) آزمون­های انتخاب مدل مناسب…………………………………. 49

3-3-1-2) رگرسیون ترکیبی………………………………… 50

3-3-1-3) مدل اثرات ثابت…………………………………. 50

3-3-1-4) مدل اثرات تصادفی………………………………… 50

3-3-2) آزمون F………………………………..

3-3-3) آزمون هاسمن………………………………… 52

3-3-4) آزمون ریشه واحد برای داده­های ترکیبی……………….. 52

3-3-4-1) آزمون لوین و لین (LL)………………………………. 53

3-3-4-2) آزمون ایم و پسران و شین (IPS) ……………………………….54

3-4) معرفی و تحلیل داده­ ها ……………………………….56

3-4-1) مفاهیم، تعاریف و تقسیم بندی­های مربوط به صنعت…………… 57

3-4-1-1) صنعت…………………………………. 58

3-4-1-2) کارگاه صنعتی………………………………… 58

3-4-1-3) کارکنان (شاغلان) صنعت…………………………………. 59

3-4-1-4) واردات از چین به تفکیک بخش­های صنعت………………………… 59

3-4-1-5) صادرات ایران به چین به تفکیک بخش­های صنعت………………… 59

3-4-1-6) جبران خدمات مزد و حقوق بگیران صنعت…………………………. 59

3-4-1-7) تقسیم بندی صنایع………………………………… 60

3-4-2) آمار توصیفی داده­ ها………………………………. 62

3-4-2-1) روند اشتغال در کارگاه­های صنعتی با ده نفر کارکن و بیشتر طی سال­های 1375 تا 1386………….62

3-4-2-2) روند جبران خدمات به ازای هر نفر شاغل در کارگاه­های صنعتی با ده نفر کارکن و بیشتر طی سال­های 1375 تا 1386………..64

3-4-2-3) روند ضریب نفوذ واردات بخش صنعت از کشور چین طی سال­های 1375 تا 1386…………66

3-4-2-4) روند ضریب نفوذ صادرات بخش صنعت به کشور چین طی سال­های 1375 تا 1386…………68

3-4-2-5) روند ارزش افزوده بخش صنعت طی سال­های 1375 تا 1386…………..72

3-5) اقتصاد چین از سال 1978……………………………….. 73

3-5-1) رشد اقتصاد چین از سال 1978……………………………….. 73

3-5-2) جایگاه چین در میان شرکای تجاری ایران………………………………… 77

3-6) جمع­بندی………………………………… 78

فصل چهارم: توصیف و تجزیه و تحلیل یافته ­ها

4-1) مقدمه………………………………. 81

4-2) برآورد مدل با استفاده از روش panel data………………………………..

4-2-1) آزمون بروش پگان………………………………… 82

4-2-2) آزمون هاسمن………………………………… 83

4-2-3) محاسبه آمارهای توصیفی ترکیبی متغیرهای الگو……………….. 83

4-2-4) آزمون مانایی متغیرها………………………………. 83

4-2-5) تخمین مدل به روش panel data………………………………..

4-2-5-1) اعتبار مدل………………………………… 85

4-2-5-2) اعتبار و تفسیر پارامترها ……………………………….86

4-3) جمع­بندی………………………………… 91

فصل پنجم: نتیجه­گیری، خلاصه و پیشنهادات

5-1) مقدمه……………………………….. 93

5-2) خلاصه­ای از فعالیت­های انجام شده در تحقیق……………. 93

5-3) فرضیه تحقیق………………………………… 96

5-4) پیشنهادات سیاستی………………………………… 98

فهرست منابع و مآخذ……………………………….. 100

پیوست…………………………………. 108

چکیده:

امروزه بسیاری از کشورها برای بهره­مندی از مزایای تجارت، اقتصاد خود را با اقتصاد کشورهای دیگر درهم­آمیخته­اند. تجارت باعث تقسیم نیروی کار و تخصص­گرایی، صرفه­جویی­های مقیاس و بالا رفتن سطح استاندارد زندگی می­شود و رقابت را تشویق می­کند. زمانی که کشورها به مبادلات تجاری روی می­آورند، انتظار می­رود بخش­های مختلف اقتصاد و شاخص­های کلان اقتصادی از این رابطه تاثیر بپذیرد. این تاثیرات می­تواند مثبت یا منفی باشد. میزان بهره­مندی یک کشور از یک رابطه تجاری به برآیند این اثرات مثبت و منفی بستگی دارد. در طول سالیان اخیر چین به عنوان یکی از شرکای مهم تجاری دنیا و از جمله کشور ایران مطرح شده است. این مطالعه با بررسی آثار اشتغال رابطه تجاری ایران و چین، میزان بهره­مندی کشور ایران از این سیاست را محک می­زند. بررسی آمارهای تجارت ایران با چین حاکی از آن است که در دوره 1375 تا 1386، همواره چین قدرت برتر این رابطه دوطرفه بوده است. در مطالعه حاضر تلاش می­شود با استفاده از داده­های ترکیبی برای بخش صنعت بر اساس کدهای 2 رقمی ISIC طی دوره زمانی 1375 تا 1386و استفاده از روش panel data، اثر تجارت با چین بر اشتغال بخش­های صنعتی اقتصاد ایران بررسی شود. نتایج بررسی­ها برای 22 بخش صنعتی حاکی از آن است که واردات از چین باعث کاهش سطح اشتغال می­شود و صادرات ایران به چین، به خلق فرصت­های اشتغال کمک می­کند. به دلیل نقش پررنگ­تر واردات، نتیجه نهایی تاثیر منفی تجارت با چین بر اشتغال بخش صنعت ایران است. هم­چنین دستمزد حقیقی نیروی کار رابطه معکوس و معناداری با اشتغال بخش صنعت ایران دارد و ارزش افزوده بخش صنعت، ایجاد فرصت­های اشتغال را به دنبال دارد.

فصل اول: کلیات تحقیق

1-1- مقدمه

بحث تجارت و آثاری که برای اقتصاد میزبان به همراه می­آورد، همواره یکی از مباحثی است که پژوهشگران و اقتصاددانان آن را مورد توجه قرار داده­اند. کشورها برای بهره­مندی از مزایای تجارت اقدام به برقراری و گسترش روابط تجاری خود با دیگر کشورها می­کنند. در سال­های اخیر کشور چین با اعلام سیاست درهای باز اقتصادی و بهره­مندی از پتانسیل­های ویژه خود، توانسته است حلقه روابط تجاری خود را گسترش داده و بسیاری از موازنه­های دنیای بین­الملل را متأثر سازد. جایگاه ویژه­ای که هم­اکنون چین در معادلات جهانی پیدا کرده است، بر مناسبات خارجی کشورمان نیز اثرگذار بوده است و این کشور اکنون به عنوان یکی از شرکای مهم تجاری ایران مطرح شده است. به دنبال پیامدهای گوناگونی که برقراری روابط تجاری با دیگر کشورها به همراه می­آورد، هدف این پژوهش آن است تا گوشه­ای از آثار روابط تجاری ایران و چین را روشن سازد. بنابراین در این فصل کلیاتی از پژوهش شامل بیان مسأله، سؤال تحقیق، اهداف و فرضیه بیان شده و در ادامه به معرفی روش انجام تحقیق می­پردازیم که به وسیله آن تلاش می­شود فرضیه عنوان شده مورد بررسی قرار گیرد.

2-1- تعریف مسأله و بیان نکات اصلی تحقیق

مهم­ترین بینش در اقتصاد بین­الملل آن است که تجارت، منافع رفاهی (سود اجتماعی) را با خود به همراه می­آورد (جانیاک، 2006). وقتی مبادله وجود ندارد، منحنی امکانات تولید یک کشور در عین حال نشان­دهنده حد مصرف آن نیز می­باشد. در صورت مبادله هر کشور قادر است در تولید کالایی که در آن مزیت نسبی دارد، تخصص یابد و بخشی از آن را با کالاهایی که در تولید آن مزیت نسبی ندارد، مبادله کند و نهایتاً از هر دو کالا بیش از وقتی که مبادله­ای صورت نمی­گرفت، مصرف نماید (سالواتوره، 1368: 39).

تجارت با گسترش بازار، امکان تقسیم نیروی کار و صرفه جویی­های مقیاس و استفاده از منابع بیکار داخلی را فراهم می­آورد. تجارت بین­الملل وسیله­ای برای انتقال ایده­های جدید، تکنولوژی جدید، روش اداره جدید و سایر مهارت­ها می­باشد. تجارت باعث تشویق و تسهیل جریان بین­المللی سرمایه از سوی کشورهای خارجی توسعه یافته به کشورهای درحال توسعه می­شود و یک اسلحه کارامد بر علیه انحصار به شمار می­رود (شون، 1371: 72).

کشورها می­توانند از طریق صادرات، منابع لازم را برای وارد کردن کالاهای مورد نیاز خود که نمی­توان در داخل تولید کرد یا با کارایی کمتری تولید می­شود، به­دست آورند. وارد کردن کالاهای مورد نیاز از دیگر کشورها، با هدف بالا بردن سطح استاندارد زندگی صورت می­گیرد. اگر بتوان در داخل کالایی را با کارایی بیشتری نسبت به کالاهای مشابه خارجی تولید کرد، در این صورت از مبادله این کالاها بیشترین سود و منفعت نصیب کشور شده و استاندارد زندگی افزایش می­یابد (سالواتوره، 1376: 27).

هابرلر معتقد است تجارت باعث بهره­برداری کامل از منابع بیکار داخلی می­شود. از طریق تجارت، یک کشور در حال توسعه می­تواند از یک نقطه تولیدی غیرکارا در داخل منحنی امکانات تولید و عدم بهره­برداری کامل از منابع به علت تقاضای ناکافی داخلی به نقطه­ای روی منحنی امکانات تولید برسد.

گروهی از اقتصاددانان بر این باورند که آزادسازی تجاری به عملکرد کلان اقتصادی بهتر و رشد اقتصادی سریعتر می­انجامد. نهادهای بین­الملی همانند بانک جهانی و صندوق بین­المللی پول نیز بر مبنای همین باور رابطه مثبتی بین آزادسازی تجاری و رشد ترسیم می­کنند (گرین­وی، مورگان و رایت، 2002). تئوری جدید رشد بیان می­کند که تجارت باعث می­شود تولیدکنندگان به بازارهای بزرگتر دسترسی پیدا کنند و کالاهای سرمایه­ای و واسطه­ای در اختیار تولیدکنندگان در کشورهای درحال­توسعه قرار بگیرد. دسترسی به نهاده­های جدید می­تواند عامل محرکی برای رشد اقتصادی باشد (گرجی و علیپوریان: 1385). هم­چنین تجارت بر بازار کار، اشتغال، دستمزد، رفاه، توزیع درآمد، مصرف، و موقعیت کاری نیروی کار کشورها اثرگذار است (دادگر و ندیری، 1384: 18).

مباحث اشتغال و بیکاری، همواره یکی از دغدغه­هایی است که توجه سیاستمداران را به­خود معطوف می­کند. جوامع توسعه­یافته و جوامعی که مسیر توسعه را پیش­رو دارند، باید بتوانند پاسخگوی نیازهای افراد خود در زمینه دست­یابی به شغل باشند. زمانی که افراد یک کشور نتوانند شغل مناسب با شرایط خود را پیدا کنند، این مساله نه­تنها باعث هدر رفتن منابع داخلی می­شود، بلکه هزینه­های اجتماعی را نیز به­دنبال دارد. به­عبارت دیگر، پایین بودن نرخ اشتغال دارای دو نوع هزینه است: هزینه اقتصادی یعنی اتلاف نیروی کار و هزینه اجتماعی. زمانی که بیکاری در یک جامعه بالا باشد، این مسأله باعث افزایش جرم و جنایت و پیامدهای ناگوار ناشی از فقر می­شود که فقر خود نتیجه ناکامی افراد در دست­یافتن به شغل است (توانایان­فرد، 1386: 1010) و هزینه­های اجتماعی بیکاری به این مفهوم اشاره دارد.

برقراری روابط تجاری با دیگر کشورها، بخش­های اقتصادی و شاخص­های کلان اقتصاد را متأثر می­سازد. یکی از این شاخص­ها، نرخ اشتغال است. این تأثیرات ممکن است مثبت یا منفی باشد. برآیند این اثرات مثبت و منفی، میزان موفقیت سیاست­های تجاری را ارزیابی می­کند. بنابراین یکی از معیارهایی که می­تواند موفقیت یک رابطه تجاری را محک بزند، بررسی چگونگی تاثیرگذاری آن بر اشتغال است.

ظرفیت­های تکنولوژیکی کشورها و مواهب نسبی عوامل تولید مانند سرمایه، زمین، نیروی کار ماهر و غیرماهر، رقابت بخش­های مختلف را در سطح جهانی تعیین می­کنند. پیامد این امر، آن است که هر کشور مجموعه­ای از بخش­های صادراتی و رقیب وارداتی قابل شناسایی دارد. بخش­های صادراتی تولید و تقاضا برای نیروی کار را افزایش می­دهند، در حالی که بخش­های رقیب وارداتی ممکن است تولید خود را کاهش دهند و بخشی از نیروی کار خود را اخراج نمایند. تغییرات سازمانی در عوامل تولید برای بهره­برداری از مزیت نسبی در زندگی واقعی، باعث پایان کار بعضی از شرکت­ها و ازدست رفتن شغل­هایی در بعضی از بخش­های اقتصاد می­شود. همزمان با این فرآیند، شروع به کار شرکت­های جدید، سرمایه­گذاری به منظور افزایش تولید و در پاسخ به ظرفیت­های خالی اقتصاد در دیگر بخش­ها، آن روی سکه است. بنابراین آزادسازی تجاری، همزمان با نابودی شغل و ایجاد شغل همراه می­شود. اما اینکه خالص اثرات اشتغال مثبت است یا منفی، در کوتاه مدت به عوامل مشخصی مانند کارکرد بازار بستگی دارد.

اصلاحات اقتصادی چین از اواخر دهه 1980 آغاز شد و به رشد اقتصادی حیرت­آور تقریباً 10 درصد در سال انجامید. فرآیند اصلاحات در چین، تدریجی و نسبتاً سازگار بوده است. بسیاری از اصلاحات ابتدا به­صورت آزمایشی در برخی نواحی و اغلب نواحی ویژه اقتصادی، اجرا می­شدند و در صورت موفقیت­آمیز بودن، به دیگر نواحی کشور تعمیم داده می­شدند. تغییر به­سوی اقتصاد مبتنی بر بازار، با قانون­زدایی از بخش کشاورزی و باز کردن درهای اقتصاد چین به­سمت اقتصاد جهان آغاز شد. تولید تقریباً 10 برابر افزایش پیدا کرد و چین به­عنوان چهارمین اقتصاد بزرگ جهان مطرح شد. کلید فرآیند اصلاحات، کاهش تدریجی نقش دولت در حمایت از بخش خصوصی و پذیرش یک سیاست رشد مبنی بر صادرات بود. این سیاست­ها چین را هم­اکنون به­عنوان بزرگترین صادرکننده جهان و دومین اقتصاد بزرگ دنیا مطرح کرده است. یک عامل کلیدی در جهش اقتصادی چین، انباشت سرمایه بوده است. به دلیل نقش سرمایه­گذاری مستقیم خارجی نیز، بهره­وری به میزان قابل توجهی افزایش پیدا می­کند. همچنین آن­چه که جهش اقتصادی چین را متمایز می­کند، اندازه جمعیت این کشور است. در مقایسه با روسیه و دیگر کشورهای کمونیستی سابق در اروپای شرقی، سیاست­هایی از قبیل خصوصی­سازی کلی شرکت­های ایالتی در چین اجرا نشدند. سرعت اصلاحات اقتصادی در اواخر دهه 1990 افزایش پیدا کرد، به­گونه­ای که چین به­عنوان یکی از اعضای سازمان تجارت جهانی (WTO) مطرح شد (شوکر و د گروت، 2006)

در سالیان اخیر، ایران و چین روابط تجاری خود را به­میزان قابل­توجهی گسترش داده­اند، به­گونه­ای که چین هم­اکنون یکی از مهم­ترین شرکای تجاری ایران محسوب می­شود. با توجه به اثرات مختلف روابط تجاری بر اقتصاد کشورها، یک پرسش اساسی، چگونگی اثرگذاری این رابطه بر اشتغال است.

3-1- ضرورت انجام تحقیق

در طی سالیان اخیر موج صادرات کالاهای چینی به نقاط مختلف دنیا، اقتصاد کشورهای زیادی را متأثر ساخته است. کشور ما نیز از این جریان مستثنی نبوده است. حجم انبوه واردات کالاهای چینی در طول سال­های گذشته، بسیاری از بخش­های اقتصادی را متأثر ساخته است. با توجه به اثرات مختلف تجارت بر اقتصاد کشورها و نظر به این نکته که مسأله بیکاری و راه­کارهای لازم برای مقابله با آن همواره یکی از دغدغه­های پیش روی سیاستمداران است، ضروری است که اثر این رابطه تجاری بر اشتغال مورد بررسی قرار گیرد. ارزیابی این اثرات، می­تواند سیاستمداران را در برخورد هرچه عالمانه­تر در روابط تجاری، یاری کند.

4-1- سوال اساسی تحقیق

با توجه به حجم رو به­فزاینده مبادلات ایران و چین در سالیان اخیر، این پرسش اساسی مطرح می­شود که: “به ­دنبال سیاست برقراری رابطه تجاری با کشور چین، آیا اشتغال صنعتی بهبود می­یابد یا برعکس، این رابطه، موقعیت شغلی شاغلان در بخش صنعت را مورد تهدید قرار داده است.

تعداد صفحه : 137

قیمت : 14000تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09199970560        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

شماره کارت :  6037997263131360 بانک ملی به نام محمد علی رودسرابی

11

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید