پایان نامه ارشد: بررسی اثر متقابل قارچ Colletotrichum coccodes عامل بیماری خال سیاه و باکتریRalstonia solanacearum عامل بیماری پژمردگی باکتریایی سیب ­زمینی

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته : مهندسی کشاورزی

گرایش : بیماری شناسی گیاهی

عنوان : بررسی اثر متقابل قارچ Colletotrichum coccodes عامل بیماری خال سیاه و باکتریRalstonia solanacearum  عامل بیماری پژمردگی باکتریایی سیب ­زمینی

دانشگاه بوعلی سینا

دانشکده کشاورزی

گروه گیاه‌پزشکی

پایان نامه

برای دریافت درجه کارشناسی ارشد در رشته بیماری‌شناسی گیاهی

عنوان:

“بررسی اثر متقابل قارچ Colletotrichum coccodes عامل بیماری خال سیاه و باکتریRalstonia solanacearum  عامل بیماری پژمردگی باکتریایی سیب­ زمینی”

اساتید راهنما:

دکتر غلام خداکرمیان

دکتر دوستمراد ظفری

استاد مشاور:

مهندس عزیز باقری

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب:

مقدمه………………………………………………………………………1

فصل اول: بررسی منابع

1-1- باکتری Ralstonia solanacearum………………………………

1-1-1- مقدمه……………………………………………………………. 6

1-1-2- اسامی و موقعیت تاکسونومیکی…………………………….. 7

1-1-3- خصوصیات……………………………………………………….. 7

1-1-4- بیماری­زایی R. solanacearum…………………………………

الف- پلی­ساکاریدهای خارج سلولی (EPS)………………………….. 10

1-1-5- تاکسونومی  R. solanacearum………………………………

1-1-6- علائم بیماری پژمردگی باکتریایی ناشی از R. solanacearum….

الف- روی سیب ­زمینی……………………………………………….. 13

ب- روی گوجه­ فرنگی………………………………………………….. 14

ج- روی شمعدانی…………………………………………………….. 14

د- روی توتون…………………………………………………………… 14

1-1-7- چرخه بیماری و اپیدمیولوژی………………………………… 15

1-1-8- تشخیص و شناسایی باکتری  R. solanacearum………..

1-1-9- راه­های پراکنش باکتری R. solanacearum……………….

1-1-10- اهمیت اقتصادی بیماری پژمردگی باکتریایی سیب ­زمینی…17

1-1-11- میزبان­های باکتری R. solanacearum…………………….

1-1-12- مدیریت بیماری پژمردگی باکتریایی سیب­زمینی…………. 20

1-2- قارچ Colletotrichum coccodes………………………………..

1-2-1- مقدمه………………………………………………………… 24

1-2-2- خصوصیات قارچ عامل بیماری خال سیاه سیب­زمینی………25

1-2-3- تاریخچه بیماری خال سیاه سیب‌زمینی در ایران و جهان….. 26

1-2-4- موقعیت تاکسونومیکی………………………………………. 27

1-2-5- آلودگی و توسعه علائم………………………………………. 29

1-2-6- علائم بیماری خال سیاه ………………………………………31

1-2-7- جداسازی، تشخیص و شناسایی قارچ عامل بیماری خال سیاه سیب­زمینی…..32

1-2-8- اهمیت بیماری خال سیاه سیب­زمینی………………………. 33

1-2-9- اپیدمیولوژی بیماری خال سیاه سیب­زمینی…………………. 34

1-2-10- پراکنش ودامنه میزبانی بیماری خال سیاه سیب­زمینی……35

1-2-11- تنوع قارچ C. coccodes………………………………………

1-2-12- کنترل بیماری خال سیاه سیب­زمینی……………………… 38

الف- کنترل زراعی…………………………………………………….. 38

ب- کنترل شیمیایی………………………………………………….. 39

ج- ارقام مقاوم………………………………………………………… 40

1-3- اثر متقابل بین دو بیمارگر………………………………………. 40

1-4- بررسی­های ژنتیکی عوامل بیماری­زای گیاهی…………………. 44

1-4-1- مارکرهای مولکولی………………………………………….. 44

الف- نشانگر RAPD…………………………………………………….

1-4-2- مارکرهای بیوشیمیایی…………………………………….. 45

الف- SDS-PAGE………………………………………………………

فصل دوم: مواد و روش­ها

2-1- نمونه برداری از مزارع آلوده سیب­زمینی………………………. 47

2-2- جداسازی عوامل بیماری­زای قارچی و باکتریایی از قسمت­های آلوده….47

2-2-1- جداسازی جدایه ­های C. coccodes ……………………….

2-2-2- جداسازی استرین­های باکتری R. solanacearum…………

2-3- خالص­سازی و نگهداری………………………………………. 49

2-3-1- خالص­سازی و نگهداری جدایه­های C. coccodes……….

2-3-2- خالص­سازی و نگهداری استرین­های باکتری R. solanacearum…….

2-4- شناسایی……………………………………………………. 51

2-4-1 – شناسایی Colletotrichum coccodes………………….

الف- بررسی ویژگی­های ماکروسکوپی……………………………. 51

ب- بررسی ویژگی­های میکروسکوپی……………………………… 51

2-4-2- شناسایی Ralstonia solanacearum…………………….

الف- بررسی خصوصیات فنوتیپی……………………………….. 52

2-5- تهیه محیط کشت­ها و محلول­های مورد استفاده در آزمون­های…..53

2-5-1- محیط پایه گلوکز- پپتون- آگار……………………………. 53

2-5-2- محیط Ayer’s ……………………………………………

2-5-3- محیط TTC ………………………………………………

2-6- آزمون بیماری­زایی………………………………………….. 54

2-6-1- آزمون بیماری­زایی قارچ C. coccodes………………….

الف- روی میوه گوجه ­فرنگی……………………………………. 54

ب- روی گیاه سیب­زمینی………………………………………… 55

2-6-2- آزمون بیماری­زایی باکتری R. solanacearum…………..

2-7- تهیه مایه تلقیح…………………………………………… 55

2-7-1- تهیه اینوکولوم قارچ C. coccodes………………………..

2-7-2- تهیه سوسپانسیون اسپور قارچ C. coccodes………..

2-7-3- تهیه سوسپانسیون باکتری R. solanacearum………

2-8- بررسی­های گلخانه­ ای…………………………………….. 57

2-8-1- تهیه خاک و غده سیب­زمینی………………………….. 57

2-8-2- کاشت غده­های سیب­زمینی و تلقیح عوامل بیماری­زا…..57

الف- اضافه کردن اینوکولوم قارچ C. coccodes و باکتری R. solanacearum به خاک…..57

ب- آغشته ­سازی غده­های سیب­زمینی با قارچ C. coccodes و باکتری R. solanacearum…..

2-8-3- طرح آزمایش و آنالیز نتایج حاصل……………………… 58

2-9- استخراج DNA ژنومی قارچ C. coccodes………………..

2-9-1- تولید میسلیوم ………………………………………….59

2-9-2 استخراج DNA به روش لی و تیلر……………………… 60

2-9-3- تعیین کمیت و کیفیت DNA………………………………

2-10- نشانگر RAPD برای بررسی تنوع قارچ C. coccodes…………..

2-10-1- تنظیم شرایط PCR……………………………………..

الف- آغازگرهای واکنش RAPD………………………………….

ب- dNTPs………………………………………………………..

ج- کلرید منیزیم MgCl2…………………………………………

د- بافر PCR (با غلظت 10 برابر) ……………………………..64

ه- آنزیم Taq DNA polymerase……………………………..

2-11- الکتروفورز فرآورده‌های تکثیر شده…………………. 65

2-12- تجزیه و تحلیل داده‌های RAPD……………………….

2-13- استخراج پروتئین باکتری R. solanacearum……….

2-13-1- محلول­های مورد نیاز برای استخراج پروتئین­های محلول سلولی باکتری R. solanacearum…….

الف- بافر Tris-Hcl 5/1 مولار با pH: 6.8……………………

2-13-2- تهیه بافر استخراج……………………………….. 66

2-14- الکتروفورز پروتئین­های محلول سلولی باکتری R. solanacearum……..

2-14-1- تهیه ژل اکریل­آمید…………………………………. 67

الف- ژل زیرین……………………………………………….. 67

ب- ژل بالایی………………………………………………… 68

2-14-2- بافر تانک…………………………………………… 68

2-15- رنگ­آمیزی ژل اکریل­آمید……………………………… 69

2-15-1- تهیه محلول رنگ­آمیزی……………………………. 69

2-16- رنگ­بری ژل اکریل­آمید ………………………………….69

2-16-1- تهیه محلول رنگ­بر …………………………………..69

2-17- نگهداری ژل …………………………………………….69

فصل سوم: نتایج و بحث

3-1- جداسازی و شناسایی………………………………… 70

3-1-1 – قارچ Colletotrichum coccodes…………………..

الف- ریخت شناسی پرگنه………………………………… 70

ب- ویژگی­های میکروسکوپی………………………………… 71

3-1-2- باکتری Ralstonia solanacearum…………………

الف- تست­های فنوتیپی…………………………………….. 73

ب- واکنش فوق حساسیت در توتون……………………… 74

3-2- آزمون بیماری­زایی……………………………………….. 75

3-2-1- آزمون بیماری­زایی قارچ C. coccodes………………..

3-2-2- آزمون بیماری­زایی باکتری R. solanacearum………

3-3- بررسی اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum………

3-3-1- بررسی اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum در رقم آگریا……83

الف- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی طول ساقه سیب­زمینی رقم آگریا…..83

ب- اثرمتقابل C. coccodes و R. solanacearum روی طول ریشه سیب­زمینی رقم آگریا……..85

ج- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن تر ساقه سیب­زمینی رقم آگریا……86

د- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن تر ریشه سیب­زمینی رقم آگریا ……87

ه- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن خشک ساقه سیب­زمینی رقم آگریا….87

و- اثر متقابل  C. coccodes و R. solanacearum روی وزن خشک ریشه سیب­زمینی رقم آگریا….88

ز- اثر تیمارهای مختلف روی کلونیزاسیون ریشه توسط میکرواسکلروت قارچ C. coccodes……….

ح- بحث در مورد بررسی اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum در رقم آگریا…………. 90

3-3-2- بررسی اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum در رقم بورن……………….. 91

الف- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی طول ساقه سیب­زمینی رقم بورن….91

ب- اثرمتقابل C. coccodes و R. solanacearum روی طول ریشه سیب­زمینی رقم بورن…….92

ج- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن تر ساقه سیب­زمینی رقم بورن…. 94

د- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن تر ریشه سیب­زمینی رقم بورن…. 95

ه- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن خشک ساقه سیب­زمینی رقم بورن…96

و- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن خشک ریشه سیب­زمینی رقم بورن….97

ز- اثر تیمارهای مختلف روی کلونیزاسیون ریشه توسط میکرواسکلروت C. coccodes………..

ح- بحث در مورد بررسی اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum در رقم بورن………. 99

3-3-3- بررسی اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum در رقم دیامانت………….. 100

الف- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی طول ساقه سیب­زمینی رقم دیامانت……100

ب- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی طول ریشه سیب­زمینی رقم دیامانت….. 102

ج- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن تر ساقه سیب­زمینی رقم دیامانت…. 102

د- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن تر ریشه سیب­زمینی رقم دیامانت….. 103

ه- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن خشک ساقه سیب­زمینی رقم دیامانت…. 104

و- اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum روی وزن خشک ریشه سیب­زمینی رقم دیامانت…. 105

ز- اثر تیمارهای مختلف روی کلونیزاسیون ریشه توسط میکرواسکلروت قارچ C. coccodes…..

ح- بحث در مورد بررسی اثر متقابل C. coccodes و R. solanacearum در رقم دیامانت…….106

3-3-4- بحث کلی راجع به اثر متقابل R. solanacearum و C. coccodes در گیاه سیب­زمینی……107

3-4- بررسی­های ژنتیکی………………………………………………… 110

3-4-1- بررسی­های مولکولی…………………………………………….. 110

الف- نشانگر RAPD……………………………………………………..

3-4-2- بررسی­های بیوشیمیایی باکتری R. solanacearum………….

الف- SDS-PAGE ………………………………………………………

3-5- پیشنهادها………………………………………………………. 117

پیوست……………………………………………………………….118

منابع…………………………………………………………………. 124

چکیده:

سیب زمینی با تولید حدود ۳٠٠ میلیون تن در سال، چهارمین محصول مهم غذایی در جهان است. تولید این محصول همواره با مشکلاتی همراه بوده است. این گیاه در معرض بیماری­های قارچی، باکتریایی، ویروسی و مایکوپلاسمایی زیادی است که به آن خسارت وارد می کنند. از آنجائیکه دو بیماری خال سیاه ناشی از قارچ
 Colletotrichum coccodes و بیماری پژمردگی باکتریایی ناشی از باکتری Ralstonia solanacearum از اهمیت نسبی روی سیب زمینی در استان همدان برخوردار هستند و منجر به کاهش عملکرد این گیاه می شوند، مطالعه روی آنها ضروری به نظر رسید. بنابراین، اثر متقابل این دو بیمارگر و همچنین تنوع ژنتیکی قارچ C. coccodes و الگوی پروتئینی باکتری R. solanacearum مورد بررسی قرار گرفتند. در این تحقیق طی نمونه­برداری­های صورت گرفته در بهار، تابستان و پاییز سال 1386 تعداد70 جدایه قارچ C. coccodes و 30 استرین باکتریR. solanacearum از بوته­های آلوده جداسازی گردید که پس از شناسایی در نهایت 20 جدایه قارچ و 15 استرین باکتری برای بررسی­های بیشتر انتخاب شدند. اثر متقابل بیمارگرها با دو روش آغشته­سازی غده و خاک روی سه رقم سیب­زمینی آگریا، بورن و دیامانت مورد بررسی قرار گرفت. پارامترهای طول، وزن تر و وزن خشک ساقه و ریشه و میزان کلونیزاسیون ریشه توسط میکرواسکلروت قارچ اندازه­گیری شد. در هر سه رقم در حضور بیمارگرها نسبت به شاهد کاهش وزن و طول ریشه و ساقه مشاهده شد. حضور توأم R. solanacearum و C. coccodes در گیاه باعث افزایش حساسیت گیاه نسبت به آنها و کاهش بیشتر شاخص­های مورد اندازه­گیری شد. با بررسی نتایج حاصل مشخص شد که رقم آگریا حساس­ترین رقم نسبت به قارچ و باکتری است و پس از آن رقم بورن و دیامانت قرار دارند. در رقم دیامانت نسبت به باکتری مقاومت نسبی وجود دارد. روش­های آغشته­سازی غده و خاک تفاوت زیادی در ایجاد بیماری در گیاه نداشتند اما در مجموع اینوکولوم غده­زاد مخرب­تر عمل کرد. در رقم آگریا حساسیت نسبت به قارچ بیش از باکتری می­باشد. وجود باکتری به همراه قارچ توانست اثر منفی آن را روی گیاه افزایش دهد اما تفاوت بین تیمار Cc و Rs + Cc در حد معنی­داری نیست. به عبارت بهتر وجود باکتری به میزان خیلی کمی در افزایش بیماری­زایی قارچ مؤثر است. بالعکس وجود قارچ در گیاه به شدت بیماری­زایی باکتری را افزایش می­دهد. حضور توأم دو بیمارگر وزن تر ریشه را در روش آغشته­سازی خاک 39/61% و در روش آغشته­سازی غده 64/85% کاهش داد. با توجه به شاخص موجود، درصد کلونیزاسیون ریشه توسط میکرواسکلروت قارچ در رقم آگریا بین 50 تا 70 درصد گزارش گردید. در رقم بورن در مجموع تواناییC. coccodes و R. solanacearum در ایجاد بیماری در گیاه تقریباً به یک اندازه می­باشد. در اصل می­توان گفت که حساسیت این رقم نسبت به دو بیمارگر مشابه است. میزان کاهش صفات مورد اندازه­گیری در رقم بورن نسبت به رقم آگریا کمتر بوده و بنابراین شاید بتوان گفت که این رقم نسبت به دو بیمارگر مقاوم­تر می­باشد. کلونیزاسیون کمتر ریشه توسط میکرواسکلروت قارچ (50%) نیز مؤید این مدعا است. در رقم دیامانت در همه موارد کاهش پارامترهای گیاه نسبت به دو رقم دیگر کمتر می­باشد که نشان­دهنده مقاومت بیشتر این رقم نسبت به هر دو بیمارگر می­باشد. در اکثر موارد باکتری با تیمار شاهد از لحاظ آماری یکی شده که نشان دهنده توان بیماری­زایی کم باکتری روی این رقم و وجود مقاومت نسبی در گیاه نسبت به باکتری عامل پژمردگی می­باشد. درصد کلونیزاسیون ریشه نسبت به دو رقم دیگر کمتر بوده و حدود 30% می­باشد. به منظور بررسی تنوع ژنتیکی C. coccodes از نشانگر RAPD استفاده گردید. با استفاده از 10 آغازگر تصادفی تنوع ژنتیکی قابل ملاحظه­ای بین این جدایه­ها مشاهده گردید. بر این اساس، جدایه­های مختلف بر اساس ناحیه جغرافیایی از یکدیگر قابل جداسازی نبودند ولی از لحاظ ویژگی­های بیماری­زایی به خوبی از یکدیگر تفکیک شدند. همچنین به منظور مقایسه الگوی پروتئینی استرین­های باکتری پروتئین آنها استخراج و در ژل اکریل­آمید 12% الکتروفورز شد. پروتئین­ها بر اساس وزن مولکولی در یک میدان الکتریکی از یکدیگر جدا شده و پس از رنگ­آمیزی مورد مقایسه قرار گرفتند. در الگوی پروتئینی استرین­های باکتری تنوعی مشاهده نشد.

مقدمه:

الف – تاریخچه گیاه سیب زمینی

سیب­زمینی بومی امریکای جنوبی بوده و منشاء آن کشور پرو و بولیوی می­باشد و برای اولین بار حدود 7000 سال پیش در پرو کاشته شده است. بنا به باور باستان­شناسان، سیب­زمینی از حدود 2000 سال پیش از میلاد مسیح توسط اینکاها در بخش­های کوهستانی این کشور کاشته شده است. این گیاه در سال 1573 وارد اسپانیا شد و به عنوان یک منبع غذایی مورد توجه قرار گرفت و به تدریج از اسپانیا به دیگر کشورهای اروپایی برده شد. تا حدود 150 سال سیب­زمینی تنها در مناطق محدودی از اروپا در کاخ­های سلطنتی و باغچه خانه­ها کاشته می­شد. در سال 1719 از اروپا به امریکای شمالی و سپس به آسیا برده شد. تاریخچه کشت این گیاه در قاره افریقا به حدود 50 سال پیش برمی­گردد. حدود 200 سال پیش (در زمان فتحعلیشاه قاجار) مقداری بذر سیب­زمینی به ایران آورده شد. این بذرها ابتدا در یکی از روستاهای تهران کاشته شده و سپس به فریدن اصفهان و به تدریج به سایر نقاط کشور برده و کشت شد (شجاعی، 1383).

ب – مشخصات گیاه شناسی

سیب­زمینی گیاهی دو­لپه، یکساله و از خانواده Solanaceae می­باشد. برگ­ها مرکب، گل­ها پنج قسمتی و دارای رنگ­های متفاوتی هستند. میوه­ها گرد تا تخم­مرغی (قطر 3-1 سانتی­متر یا بیشتر)، سبز رنگ، سبز متمایل به قهوه­ای یا قهوه­ای بوده و به هنگام رسیدن قرمز تا بنفش رنگ
می­شوند و حاوی بیش از 200 تا 300 بذر هستند. ساقه معمولاً سبز رنگ است اما گاهی قرمز یا بنفش، زاویه­دار، علفی و در اواخر فصل در قسمت­های پایینی نسبتاً چوبی می­شود. ریشه­ها منشعب و نیمه عمیق هستند که حداکثر عمق فعالیت آنها 60 سانتی­متر می­باشد ( هوکر[1]، 1990). لقاح در این گیاه به صورت خود­گشنی است و از لحاظ زمان رسیدن به ارقام زودرس، میان­رس و دیررس تقسیم می­شود.

اغلب گونه­هایی که به طور معمول مورد کشت قرار می­گیرند تتراپلوئید
(2n=4x=48 کروموزوم) هستند. همچنین چهار گونه دیپلوئید (24 کروموزوم)، دو گونه تریپلوئید (36 کروموزوم) و یک گونه پنتاپلوئید (60 کروموزوم) نیز گاهی مورد کشت قرار
می­گیرند. مهم­ترین گونه­ای که در سراسر جهان کشت می­شود Solanum tuberosum می­باشد که یک گونه تتراپلوئید است و دارای دو زیر گونه andigena و tuberosum می­باشد. زیر گونه andigena با طول روز کوتاه سازگاری پیدا کرده و زیر گونه tuberosum با طول روز بلند سازگار است. بررسی­های ژنتیکی نشان داده­اند که 32 رقم مورد کشت در هند از زیر گونه tuberosum به دست آمده­اند.

ج – شرایط محیطی

سیب­زمینی به طور مشخص متعلق به مناطق معتدل سرد با ارتفاع تقریبی 2000 متر یا ارتفاعات بالاتر در مناطق گرمسیری است. این گیاه به شب­های خنک و خاک دارای زهکشی مناسب و رطوبت کافی نیاز دارد و در عرض­های جغرافیایی پایین در مناطق گرم تولید خوبی ندارد (هوکر، 1990). خاک لومی- شنی حاصلخیز برای این گیاه مناسب است. دمای مناسب برای رشد 20-15 درجه سانتیگراد است و دمای بالای 29 درجه تولید غده را کاهش می­دهد. این محصول تا انتهای دوره رشد به 9-7 بار آبیاری نیاز دارد.

د- اهمیت اقتصادی و سطح زیر کشت

سیب­زمینی مهم­ترین گیاه دو­لپه­ای است که به عنوان منبع غذایی انسان­ها مورد استفاده قرار می­گیرد. این گیاه بعد از گندم، برنج و ذرت چهارمین محصول مهم غذایی در جهان است. میزان تولید ماده خشک سیب­زمینی در واحد سطح به ترتیب 04/3، 68/2 و 12/1 برابر از گندم، جو و ذرت بیشتر است. مقدار پروتئین آن نیز بیشتر از گندم، جو و ذرت می­باشد.

طبق آمار سازمان خوار و بار جهانی کشاورزی (FAO)[1] در سال 2007، میزان تولید کل سیب­زمینی در جهان 321736483 تن گزارش شده که بیشترین سهم مربوط به چین[2] با 72040000 تن و کمترین میزان مربوط به بنین[3] با تولید 30 تن می­باشد. سهم ایران 5240000 تن می­باشد. در قاره آسیا تولید کل 135607646 تن بوده و چین و بحرین به ترتیب بیشترین و کمترین تولید را دارا هستند.

در استان همدان سطح زیر کشت سیب­زمینی 3/26517 هکتار است که تماماً به صورت آبی کاشته می­شود. میزان تولید 77/966016 تن و عملکرد 68/36429 کیلوگرم می­باشد.

ه- بیماری­های سیب­زمینی

هر گیاهی در طول دوره رشد خود دستخوش آسیب­های مختلف ناشی از شرایط محیطی نامناسب (آب و هوا، نور، رطوبت و خاک)، حمله آفات و عوامل بیماری­زا (قارچ، باکتری، ویروس، نماتد و مایکوپلاسما) می­باشد. در واقع بیماری به برهم­کنش بین میزبان و بیمارگر گفته می­شود که تولید و قابلیت استفاده محصول را دچار مشکل می­کند. شرایط محیطی نامساعد حتی در غیاب عامل بیماری­زا به تنهایی برای صدمه به گیاه کفایت می­کند.

گیاه سیب­زمینی نیز از این آسیب­ها در امان نیست. تحت تأثیر عوامل محیطی و ژنتیکی و نوع رقم، ممکن است میزان محصول، اندازه غده­ها و بازارپسندی آنها کاهش یابد. عوامل قارچی، باکتریایی، ویروسی، مایکوپلاسمایی و نماتدهای زیادی به سیب­زمینی حمله می­کنند. برای مثال در سال 1845 بیماری لیت بلایت[1] ناشی از قارچ Phytophthora infestans به سرعت در غرب ایرلند گسترش یافت و باعث از بین رفتن قسمت اعظم محصول سیب­زمینی شده و قحطی شدیدی را در پی داشت.

از جمله بیماری­های قارچی مهم می­توان به شانکر رایزوکتونیایی ناشی از
 Rhizoctonia solani، پژمردگی­های فوزاریومی و پوسیدگی ریشه فوزاریومی ناشی از گونه­های Fusarium، پژمردگی ورتیسیلیومی ناشی از Verticillium albo-atrum، پوسیدگی ساقه ناشی از Sclerotium rolfsii، کپک سفید ناشی ازSclerotinia sclerotiorum، پوسیدگی صورتی با عامل Phytophthora erythroseptica، لکه موجی ناشی از Alternaria solani و خال سیاه ناشی از Colletotrichum coccodes اشاره کرد.

باکتری­های Pectobacterium carotovorum pv.carotovorum عامل ساق سیاه،
Erwinia spp. عامل ایجاد پوسیدگی نرم، Streptomyces scabies عامل جرب پودری و
Ralstonia solanacearum عامل پژمردگی باکتریایی از جمله عوامل باکتریایی زیان­آور
سیب­زمینی هستند.

نماتد طلایی سیب­زمینی (Globodera rostochinensis)، نماتد مولد زخم غده (Pratylenchus penetrans) و ویروس X سیب­زمینی از جمله دیگر عوامل بیماری­زا به شمار می­آیند.

و- اهمیت موضوع تحقیق

ازآنجاکه استان همدان یکی از مراکز مهم سیب­زمینی­کاری کشور محسوب می­شود و قارچ
C. coccodes و باکتری R. solanacearum از عوامل بیماری­زای مهم این گیاه در این منطقه هستند، انجام تحقیقی پیرامون آنها ضروری به نظر رسید. این عوامل در مزارع سیب­زمینی استان وجود داشته و خسارات قابل توجهی را به این محصول وارد می­سازند. به دلیل اینکه تکثیر
سیب­زمینی با استفاده از غده صورت می­گیرد و همچنین این دو بیمارگر توسط غده نیز منتقل
می­شوند و احتمال آلودگی خاک نیز حتماً وجود دارد، بسته به شرایط، بیماری­های مذکور تقریباً هر ساله خسارت زیادی به محصول سیب­زمینی وارد می­سازند. همانطورکه می­دانیم گیاه در یک زمان می­تواند تحت تأثیر عوامل بیماری­زای مختلف قرار گیرد. حضور یک بیمارگر به همراه سایر عوامل بیماری­زا در گیاه ممکن است اثراتی روی یکدیگر داشته باشند. پیرامون این موضوع تحقیقات متعددی در دنیا انجام شده که به مواردی از آنها اشاره می­شود. برهم­کنش بین چهار عامل R. solani، V. dahliae، C. coccodes و Pratylenchus penetrans میزان کلونیزاسیون بافت­های ریشه و ساقه را تحت تأثیر قرار می­دهد (کاتکان[2] و همکاران، 1985). بر اساس مطالعات صورت گرفته توسط تسرور[3] و هازانوفسکی[4] (2001)، تلقیح هم­زمان C. coccodes و
V. dahliae روی ایجاد علائم در ارقام مختلف سیب­زمینی اثرات متفاوتی داشته است.

در ادامه این بررسی­ها و به منظور آگاهی از وجود یا عدم وجود چنین روابطی بین قارچ و باکتری مورد نظر تصمیم بر انجام این تحقیق گرفته شد. دانستن این موضوع می­تواند تا حدی در مدیریت بیماری و به تبع آن کاهش خسارت و هزینه­ها موثر باشد و لزوم استفاده از غده­های عاری از آلودگی، کشت در خاک بدون آلودگی و استفاده از آب سالم را گوشزد نماید.

افزایش استفاده از تکنیک­های بیولوژی مولکولی در بیماری­شناسی گیاهی در چند سال گذشته باعث افزایش تعداد مقالات در نشریات قارچ­شناسی و بیماری­شناسی گیاهی شده که حاوی اطلاعات زیادی راجع به تغییرات ژنتیکی بیمارگرهای گیاهی هستند. تقریباً همه بیمارگرهای گیاهی دارای تنوع درون­گونه­ای و بین­گونه­ای هستند. این تنوع با تکنیک­های مختلف قابل بررسی است. این تکنیک­ها به سه دسته تقسیم می­شوند: روش­های مبتنی بر ویژگی­های ظاهری،
روش­های مبتنی بر DNA و روش­های مبتنی بر پروتئین.

SDS-PAGE[5] یکی از روش­های مورد استفاده در بررسی­های مولکولی است و برای تفکیک زیرواحدهای پروتئینی و فرآورده­های حاصل از پی­سی­آر[6] استفاده می­شود. به منظور بررسی الگوی پروتئینی موجودات مختلف، پروتئین آنها استخراج و در ژل پلی­اکریل آمید در میدان الکتریکی قرار داده می­شود. پروتئین­ها بر اساس وزن مولکولی در داخل ژل از هم جدا می­شوند. پس از طی مراحل مختلف اعم از رنگ­آمیزی و رنگ­بری، باندهای پروتئینی در ژل قابل روئیت بوده و می­توان آنها را مورد بررسی قرار داد.

به منظور بررسی تنوع درون­گونه­ای قارچ C. coccodes از نشانگر مولکولی RAPD استفاده شد. RAPD کاربرد زیادی در مطالعات مولکولی دارد و از لحاظ اقتصادی به صرفه می­باشد.

[1] Late Blight

[2] Kotcon

[3] Tsror

[4] Hazanovsky

[5] SDS-Polyacrylamide Gel Electrophoresis

[6] Polymerase Chain Reaction

[1] Food and Agriculture Organization

[2] China 

[3] Benin

[1] Hooker

تعداد صفحه : 173

قیمت : 14000تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09199970560        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

شماره کارت :  6037997263131360 بانک ملی به نام محمد علی رودسرابی

11

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید