پایان نامه ارشد رشته صنایع: موضوع ارزیابی شاخص های عملکرد توسعه پایدار در صنعت فولاد

دانلود متن کامل پایان نامه با فرمت ورد

پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته صنایع

موضوع پایان نامه:

موضوع ارزیابی شاخص های عملکرد توسعه پایدار در صنعت فولاد

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی شود

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

چکیده:

اینجانب محمد حسین خسروانی دانشجوی ارشد صنایع –صنایع ،پس از مطالعه و بررسی با راهنمایی استاد راهنمای خود ،جناب آقای دکتر حسن جوانشیر موضوع ارزیابی شاخص های عملکرد توسعه پایدار در صنعت فولاد را جهت پایان نامه برگزیدم زیرا توسعه پایدار علمی است که به تلفیق اهداف اقتصادی ، اجتماعی و زیست محیطی برای حداکثرسازی رفاه انسان فعلی بدون آسیب به توانایی نسلهای آتی برای برآوردن نیازهایشان می پردازد و از لحاظ اقتصادی،سیاسی، فرهنگی، آموزش و … مورد توجه قرار گرفته است و فولاد هم، یکی از مهم ترین صنعت ها در جهان بوده و بیشترین قابلیت بازیابی را داشته و خواص فیزیکی و شیمیایی متنوع و گاه منحصر به فرد، آن را به شاخص ترین ماده ی مهندسی تبدیل کرده است لذا در ایین تحقیق یازده شاخص در زمینه جنبه زیست محیطی،اقتصادی،اجتماعی و سه شاخص با توجه به شرایط کنونی کشور(کم آبی،قیمت سوخت،قیمت ارز) با توجه به روش های FHDM بررسی گردید و هدف اصلی این تحقیق ارزیابی شاخص ها و هدف فرعی شناسایی شاخص های ارزیابی،رتبه بندی آنها و ارزیابی عملکرد آنها در صنعت فولاد بود که از آنجایی که در تحقیق حاضر جامعه آماری مشخص و از لحاظ تعداد متناهی و کم می باشد از روش سرشماری استفاده گردید و به60 نفر از خبرگان در این صنعت پرسشنامه هایی داده شد و تجزیه و تحلیل با استفاده از آماره های توصیفی صورت گرفت و با استفاده از آزمون T (آزمون فرض آماری میانگین یک جامعه) و سپس با استفاده از تحلیل سلسله مراتبی به رتبه بندی شاخص ها پرداخته شد که تحلیل آزمون T نشان داد که وضعیت عوامل موثر بر شاخصهای ارزیابی عملکرد توسعه پایدار در صنعت فولاد با توجه به میانگین جامعه آورده شده در جامعه آماری در حد نسبتاً بالایی می باشد و مقدار آماره T نیز بزرگتر از 96/1 است و در ناحیه بحرانی آزمون قرار دارد و به بیان دیگر اختلاف میانگین از عدد 3 معنی دار می باشد. لذا تمامی شاخصهای ارزیابی عملکرد توسعه پایدار در صنعت فولاد موثر می باشد و با توجه به روش فرایند تحلیل سلسله مراتبی فازی(PAHD)به ترتیب شاخص های هزینه سرمایه گذاری برای فرایندها و محصولات،سود ناخالص عملیات،شدت مصرف انرژی ، شدت انتشار گازهای گلخانه ای، بهره وری مواد اولیه رتبه های 1 تا 5 و بقیه رتبه 6 را کسب کردند.

فصل اول: کلیات تحقیق

1-1- مقدمه

در سالهای پس از جنگ دوم و در فضای ناشی از ظهور نظامهای کمونیستی درجهان و اوج گیری مبارزات استقلال طلبانه ملل جهان سوم، نظریه پردازان آمریکایی، رهیافت «نوسازی» را مطرح کردند که عبارت بود از فرایندی یگانه، مترقی، یک سویه، مرحله بندی شده برگشت ناپذیر که به سوی الگوی مطلوب(جامعه آمریکا) درحرکت است. مکتب «وابستگی» از دل نقد مکتب «نوسازی» کلاسیک و نو و به عنوان صدایی از «پیرامون» متولد شد. در مقابل نوسازی که دلایل عقب ماندگی را «درونی» معرفی می کرد، مکتب وابستگی این دلایل را «بیرونی» دانست. این رهیافت نیز درپی تجارب ناموفق و اثبات ناکارآمدیها در پاسخ به نقدهای متنوع به تجدید نظرهای وسیعی تن داد و به این ترتیب مکتب «وابستگی نو» به وجود آمد.

رهیافت «مارکسیسم کلاسیک» با مدنظر قـــراردادن فـرضیه «تکامل» حتی برخی از جنبه های استعمار را مثبت تلقی می کرد. «نومارکسیست ها» با نقد بخشی از میراث مارکسیسم، سعی کردند که باتوجه به واقعیتها قرائتی روزآمد از این اندیشه عرضه کنند.

بنابراین، مکتب نوسازی، وابستگی و مارکسیسم عمده ترین رهیافتهای توسعه درجهان سوم بوده اند. در این مکتبها اغلب با نگاهی اقتصادی به فرایند توسعه، فرهنگ و سیاست عملاً مــــورد غفلت قرارگرفته بود. این نظریه پردازیها طوری صورت گرفته بود که فراموش شده بزرگ آن انسان بود، حال آنکه توسعه به نام او آغاز شده بود.

درحال حاضر، مفروضات کهن در برابر تجارب کشورها و نیز ظهور تحولات فکری و اجتماعی جدید رنگ باخته اند. «توسعه پایدار» درجهان متحول کنونی، با نگاهی به قرن بیست و یکم تولد یافته و در این مناظره اقتصاد، سیاست، فرهنگ، محیط زیست، امنیت، آموزش، بهداشت، اخــلاق و غیره در کنار هم موردتوجه قرار گرفته اند. «توسعه پایدار» انسان محور است و باتوجه به گستردگی مباحث و قابلیتهای بسیار آن به سرعت به مهمترین مناظره کنونی و نیز یکی از مهمترین چالشهای قرن بیست و یکم تبدیل شده است.

توسعه پایدار گستره نوینی است که در واپسین سالهای قرن بیست و یکم فراراه بشر گشوده شد و از آن رو که انسان را محور و بقای عزتمند او را هدف قرار داده بود، به زودی فراگیر شد و بر دلها نشست.

در گذشته، انسانها، شاید به غریزه، دریافته بودند که رمز بقای آنها درگرو هماهنگی با طبیعت است و آموخته بودند که زوال طبیعت زوال آنهاست. لیکن در یکی دو قرن اخیر، با اوج گیری توانائیهای ابزاری بشر، تعـادل زیست محیطی قرون گذشته به زیان طبیعت برهم خورد. لطمات وارده بر طبیعت در این دوران ابعاد گسترده و غیرقابل جبرانی یافت و در ربع آخر قرن بیستم به یک معنا از مرز فاجعه نیز گذشت. جهان سوم که قرار بود درنتیجه «مراحل تــوسعه» به رشد، رفاه و آزادی نائل شود، آشفته تـــر از پیش، گرفتار در فقر، نابرابری، بی عدالتی و عقب ماندگی شد و اوضاع به مراتب شکننده تر و نابسامان تر از گذشته شد.

توسعه پایدار عرصه نوینی است که همزمان هم سیاست و فرهنگ را موردتوجه قرار می دهد و هم بر رونق اقتصاد و تجارت و صنعت تاکید می ورزد. هم از محیط زیست و همزیستی با طبیعت حمایت می کند و هم از حقوق برابر انسانها، هم به مسائل داخلی کشورها می پردازد و هم به مسائل بین المللی. واقعیت این است که پایداری درعصر جدید تبدیل به معیار شده است. زبان جدیدی در گستره این مناظره درحال تولد است که ظرفیتها، توانمندیها و راهکارهای متفاوتی را عرضه می کند. زبانی که از ضروری ترین نیازهای بشر منشأ گرفته است. همین مساله موجب شد این پژوهش به بررسی این موضوع بپردازد. در این فصل به طرح تحقیق که شامل اهمیت و بیان موضوع تحقیق و همچنین ضرورت تحقیق و سوال تحقیق و در نهایت قلمرو تحقیق و در نهایت تعاریف عملیاتی و نظری پرداخته خواهد شد.

2-1- بیان مسأله

فولاد یکی از مهم ترین صنایع در جهان بوده، بیشترین قابلیت بازیابی را داشته و خواص فیزیکی و شیمیایی متنوع و گاه منحصر به فرد، آن را به شاخص ترین ماده ی مهندسی تبدیل کرده است. فولاد تا زمانی که آسیبی به محیط زیست وارد نکند، نقش بسیار تاثیر گذاری در توسعه­ی پایدار جهان، از راه افزایش کیفیت سطح زندگی مردم دارد و با توجه به اینکه صنایع تولید آهن و فولاد منبع ایجاد و انتشار آلاینده های جامد، مایع و گازی به محیط زیست اند، لذا در این تحقیق به ارزیابی شاخص های توسعه پایدار صنعت فولاد پرداخته می­شود که این شاخصها در سه بعد اصلی اقتصادی، زیست محیطی و اجتماعی می­باشند از آنجا که شاخص­های گوناگونی جهت توسعه ی پایدار وجود دارند به طوری که جولازاده در کتاب «مرجع فولاد 1390 » به بررسی حدود 776 شاخص پایداری صنعت فولاد پرداخته است، لذا در این تحقیق یازده مورد از شاخص­هایی که موسسه بین المللی آهن و فولاد (IISI) در سال 2003 میلادی به عنوان شاخص­های پایداری صنایع تولید آهن و فولاد برای ارزیابی عملکرد این صنایع معرفی کرد که شامل موارد زیر است بررسی می­شود.

شاخص اقتصادی در چهار بعد به صورت زیر معرفی شود :

  • هزینه سرمایه گذاری برای فرایندها و محصولات نو(درصد درآمد در سال)
  • سود ناخالص عملیات(درصد در آمد در سال)
  • بازدهی سرمایه در گردش(درصد سرمایه در گردش در سال)
  • ارزش افزوده (درصد درآمد در سال)

شاخص زیست محیطی در پنج بعد به صورت زیر معرفی شد :

  • شدت مصرف انرژی(گیگا ژول به ازای تن فولاد خام)
  • شدت انتشار گازهای گلخانه ای(گازکربنیک به ازای تن فولاد خام)
  • بهره وری مواد اولیه(درصد در سال)
  • بازگشت فولاد (درصد فولاد)
  • سیستمهای مدیریت زیست(باز گردانده شده در سال)

شاخص اجتماعی در دوبعد به صورت زیر معرفی شد :

  • آموزش نیروی انسانی (روز آموزش به ازاء کارگر در سال)
  • مدت زمانهای هدر رفته(به ازاء یک میلیون ساعت کاری)

اما با توجه به تعریف توسعه­ی پایدار (توسعه پایدار به معنای تلفیق اهداف اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی برای حداکثرسازی رفاه انسان فعلی بدون آسیب به توانایی نسلهای آتی برای برآوردن نیازهایشان می­باشد) و با توجه به شرایط کشور در این تحقیق برای ارزیابی دقیق تر، علاوه بر اصول یازده گانه توسعه ی پایدار، سه گزینه اساسی دیگر که در سالهای اخیر صنایع کشور ما را تحت تاثیر فراوان قرارداده است بررسی می­گردد که شامل:

1) قیمت سوخت مصرفی به ازای تن فولاد خام ( زیرا 15‌درصد از قیمت محصولات فولادی مربوط به مقدار مصرف انرژی است، و با توجه به حذف یارانه های حامل های انرژی در سال های اخیر و از آنجا که قیمت نفت بر قیمت فولاد بطور مستقیم تاثیرگذار می­باشد لذا جهت ادامه رقابت در بازار، بررسی این مورد ضروری است.)

2)میزان آب مصرف شده بر حسب متر مکعب برای هر تن فولاد خام (از آنجا که از مهمترین شاخص های ایران مرکزی و استان اصفهان در حال حاضر همین موضوع آب است و متاسفانه حدود 52 درصد از طرح های فولادی در مناطقی جانمایی شده که با کمبود آب روبرو است انتظار می­رفت هر برنامه ریزی در این ناحیه مطابق با خصوصیات سرزمین بوده و نیاز آبی به عنوان یکی از مهمترین مولفه ها مورد توجه باشد. لذا با توجه به کمبود آب و خشکسالی های منطقه­ای باید مشخص شود که مقدار واقعی آب مورد نیاز هر کارخانه چقدر و منبع تامین آب این کارخانه ها کجاست؟ و باید در نظر داشت که متوسط بارندگی در کشور ما حدود 250 میلی متر است؛ در حالی که این رقم در دنیا به بیش از 800 میلی متر می‌رسد. )

3)­افزایش قیمت ارز به ازای درصد درآمد درسال(در سال های اخیر بانک مرکزی با راه اندازی اتاق مبادلات ارزی سعی در کنترل نرخ ارز داشت، اما با راه اندازی این اتاق نه تنها موفق به کنترل نرخ ها نشد، بلکه نرخ سومی در اقتصاد پدید آمد و نرخ ارز آزاد روند افزایشی خود را ادامه داد.

می­توان گفت در صورتی که توان صادراتی بالا و سرمایه گذاری و ساخت بالا (اتکاء زیاد تأمین و تجهیز قطعات برای سرمایه گذاری) را داشتیم تضعیف نرخ ریال به نفع مردم و تولید کشور بود. در ضمن از آنجا که کشوری در حال توسعه هستیم و باید توان سرمایه گذاری خود را افزایش دهیم تا بتوانیم به نرخ رشد 8 درصدی پیش بینی شده در برنامه توسعه پنجم برسیم، افزایش نرخ ارز برای تولید و سرمایه گذاری داخلی مشکل ساز و تنها برای صادرات مواد خام کشور مفید است که آن هم تاثیر کوتاه مدت دارد. لذا این افزایش قیمت ها با توجه به میزان صادرات و واردات هر کارخانه، نوع سوخت مصرفی،تجهیزات و … تاثیر فراوانی را در قیمت تمام شده محصولات، رقابت، توسعه و درآمد کارخانجات گذاشته است).

بنابراین با توجه به موارد بیان شده در این تحقیق سه شاخص جدید در کنار شاخص های قبلی تعریف خواهد شد و از آنجا که بررسی عملکرد این اصول نیاز به روشی دارد که پیوستگی و اثر متقابل معیارها را به صورت موثر بر یکدیگر در نظر بگیرد از روش FHDM برای این منظور استفاده خواهد شد. زیرا روش تصمیم گیری سلسله مراتبی در محیط فازی (FHDM)، علاوه بر ویژگی­های سایر روش های تصمیم گیری چند معیاره در محیط فازی، از تعاریف کلامی به جای متغیر های عددی استفاده می­کند و در روش FHDM یک مقیاس فازی تعریف و هر عدد فازی به یک عدد حقیقی[1] نسبت داده می­شود. به این ترتیب می­توان برای مقایسه ی معیارها از اعداد حقیقی استفاده کرد.

3-1- ضرورت انجام تحقیق

شرکت های فولادسازی، چالش های بسیاری در راستای پایداری اقتصادی، زیست محیطی، اجتماعی و غیره دارند. شرکت های تولید آهن و فولاد با پذیرش اصول صنعتی بر اساس طیف وسیعی از عوامل موثر و مجموعه ی گسترده ای از داده ها، پیچیده است. مفهوم توسعه­ی پایدار در صنایع فولاد به موضوع های اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی مختلفی بستگی دارد. موسسه بین المللی آهن و فولاد (IISI) در سال 2003 میلادی شاخص­های پایداری صنایع تولید آهن و فولاد را برای ارزیابی عملکرد این صنایع معرفی کرد. در این تحقیق برای ارزیابی عملکرد صنایع تولید آهن و فولاد بر اساس شاخص­های موثر بر توسعه ی پایدار و سه گزینه­ی اضافه شده بر اساس شرایط موجود که در میزان تولید و رقابت شرکتها ضروری به نظر می­رسد، در بازه زمانی سال 1389 تا 1391، از روش تصمیم گیری سلسله مراتبی در محیط فازی (FHDM) استفاده می­شود زیرا در روش FHDM، علاوه بر ویژگی­های سایر روش های تصمیم گیری چند معیاره در محیط فازی، از تعاریف کلامی به جای متغیرهای عددی استفاده می­کند لذا این تحقیق به ارزیابی شاخصهای توسعه پایدار و سه شاخص موثر دیگر با توجه به شرایط موجود در صنعت فولاد با استفاده از روش FHDM می­پردازد.

[1] Crisp

***ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود است***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

چون فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به طور نمونه)

ولی در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود است

تعداد صفحه : 134

قیمت : چهارده هزار تومان

 

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود به شما نشان داده می شود

و به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09124404335        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

شماره کارت :  6037997263131360 بانک ملی به نام محمد علی رودسرابی

11

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید