پایان نامه ارشد رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی : بررسی فقهی حکم خرید و فروش اعیان نجسه از دیدگاه فقهای امامیه

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی

گرایش : فقه و مبانی حقوق اسلامی

عنوان :  بررسی فقهی حکم خرید و فروش اعیان نجسه از دیدگاه فقهای امامیه

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد یاسوج

 دانشکده ادبیات و علوم انسانی

پایان‌نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد «M. A. »

گرایش: فقه و مبانی حقوق اسلامی

عنوان:

بررسی فقهی حکم خرید و فروش اعیان نجسه از دیدگاه فقهای امامیه

استاد راهنما:

دکتر ابوالفضل علیشاهی

استاد مشاور:

یونس نیک‌اندیش

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شودتکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)فهرست مطالبعنوان            صفحهچکیده 1مقدمه. 2فصل اول: کلیات1- کلیات.. 51-1- بیان مسأله. 51-2- سوالات تحقیق.. 71-3- فرضیه های تحقیق.. 81-4-سوابق تحقیق.. 81-5- هدف تحقیق.. 91-6-نوآوری تحقیق.. 101-7- فصول تحقیق.. 10فصل دوم: مفهوم شناسی و مصادیق2- مفهوم شناسی و مصادیق.. 122-1- آغاز پیدایش عنوان فقه. 122-2- هدف از علم فقه. 132-3- معنای لغوی نجاست... 142-4- دلایل حمل بر معناى اصطلاحى شرعى.. 152-4-1-  مفهوم نجس از دیدگاه عرف.. 172-4-2- مفهوم نجس از دیدگاه شرع: 172-4-3- مفاهیم مرتبط با کلمه‌ی نجس در قرآن.. 182-4-4- معناى نجس (با فتح جیم) 192-5- مصادیق اعیان نجسه و دیدگاه فقهای امامیه. 192-5-1- شیخ طوسی.. 202-5-2- علامه حلی.. 202-5-3- مرحوم خویی.. 212-5-4- محمد تقی بهجت... 222-5-5- مرحوم منتظری.. 22فصل سوم: مبانی فقهی3- مبانی فقهی.. 253-1- خرید و فروش خون.. 253-2- ادله‌ی فقها در حرمت خرید و فروش خون.. 263-2-1- کتاب.. 263-2-2- سنّـت... 273-2-3- اجماع. 283-2-4- نداشتن مالیت... 293-3- دیدگاه فقها ی امامیه در حرمت خریدو فروش خون.. 313-3-1- دیدگاه علامه حلی.. 313-3-2- دیدگاه شیخ انصاری.. 313-3-3- دیدگاه محقق ایروانى.. 323-3-4- دیدگاه مرحوم خویى.. 323-4- خرید و فروش مردار 333-5- دیدگاه فقهای امامیه در خرید و فروش مردار 333-5-1- دیدگاه شیخ طوسی.. 333-5-2- دیدگاه مرحوم نراقى.. 333-5-3- دیدگاه شیخ انصارى.. 343-6- ادله‌ی فقها در خرید و فروش مردار 343-6-1- دیدگاه محقق اردبیلى.. 343-6-2- دیدگاه نائینى.. 363-7- قاعده‌ی حرمت نجاست... 363-8- دیدگاه فقهای امامیه در خرید و فروش مردار 393-8-1- دیدگاه مرحوم نراقى.. 393-8-2- دیدگاه شیخ انصاری.. 393-8-3- دیدگاه مرحوم نائینى.. 393-8-4- دیدگاه امام خمینی(ره) 403-8-5- دیدگاه مرحوم خویى.. 413-9- خرید و فروش جسد اموات برای تشریح.. 423-10- خرید و فروش عذره و بول.. 433-11- خرید و فروش سگ و خوک... 433-11-1- علت عدم ذکرکلب در قرآن.. 443-11-2- معنی کلمه ی هراش در قرآن.. 443-11-3- ادله‌ی حرمت خرید و فروش سگ... 443-11-4- دیدگاه  فقهای امامیه در خرید و فروش سگ: 453-11-4-1- دیدگاه شیخ مفید. 453-11-4-2- دیدگاه شیخ طوسی.. 453-11-4-3- دیدگاه علامه حلی.. 453-11-4-4- دیدگاه شیخ انصاری.. 463-12- خرید و فروش اعضای بدن میت... 463-12-1- ادله‌ی کسانی که حکم به عدم جواز فروش اعضاء دادند. 473-12-2- ادله‌ی حرمت خرید و فروش میته. 483-12-2-1- آیه کریمۀ. 483-12-2-2- اجماع. 483-12-2-3- روایات.. 483-12-2-4- خرید و فروش اعیان نجس باطل است... 493-12-2-5- اعضای بدن مالیت ندارند. 493-12-3- دیدگاه دوم: جواز فروش... 503-12-3-1-ادله‌ی کسانی که جواز به فروش اعضادادند. 503-12-4- دیدگاه سوم: قابلیت فروش بر مبنای حق تصرف.. 513-13- خرید و فروش خمر. 523-14- جمع بندی.. 53فصل چهارم: آیات، روایات، احکام4 - آیات، روایات، احکام. 554-1 مقدمه. 554-2- آیات مرتبط با اعیان نجسه، و احکام خرید و فروش آن ها 564-3- آیات مربوط به نجاست کافر. 584-4- آیات مربوط با کافر بودن اهل کتاب.. 604-5- آیات مربوط به حرمت اعیان نجسه. 614-5-1- فلسفه ی تحریم گوشت‌هاى حرام. 664-6- تکرار و تاکید در بیان آیات مربوط به اعیان نجسه. 684-7- استفاده از خون براى تزریق.. 684-8- آیات و احکام مربوط به حرمت خمر. 694-9- احکام خرید و فروش اعیان نجسه از دیدگاه مراجع تقلید. 714-9-1- مرحوم امام خمینی(ره) 724-9-2- آیت الله خامنه ای.. 734-9-3- مرحوم منتظری.. 744-10- احکام بیمار مرگ مغزی و پیوند اعضای او 764-11- روایات مربوط به خرید و فروش اعیان نجسه. 774-12- روایات مربوط به خرید و فروش خون.. 814-13- روایات مربوط به خرید و فروش عبد کافر. 824-14- بحث و نتیجه گیری.. 83فهرست منابع. 86ABSTRACT: 89چکیدهبررسى حکم فقهی خرید و فروش اعیان نجسه یکى از مباحث ضرورى جامعه‌ی ما در عصر حاضر است که کار فقهى گسترده‏اى را مى‏طلبد، لذا وظیفه‌ی فقها این است که به این امر مهم، اساسی توجه کنند و حکم فقهی را برای مردم بیان کنند، تا در معاملات به حرام نیفتند. در دین اسلام از آغاز بعثت، حکم تحریم خرید و فروش اعیان نجسه در علم الهى مقدّر و مقرّر بوده است، هدف از نوشتار حاضر بررسی حکم اکتساب، بهره وری و انتفاع از اعیان نجسه می‌باشد ، در این پژوهش حرمت معامله با اعیان نجس، حکم خرید و فروش خون، مردار، سگ، خوک، خمر، حکم پیوند اعضای میت، هم چنین بررسی آرا ی قابل توجهی از فقها در حرمت خرید و فروش اعیان نجسه، و استثناء کردن برخی موارد و نیز ادله‌ی قرآنی، روایی، عقلی، اجماعی امامیه و... مطرح شد. تحلیل مسأله بیانگر این است که خرید و فروش اعیان نجسه باطل و حرام است، اکثر فقهای امامیه نیز این مطلب را تأیید و هرگونه استفاده و معامله‌ی با عین نجس را حرام دانسته اند مگر در مواردی که منفعت حلال و عقلایی داشته باشد (مانند خون) که در آن صورت حکم به جواز آن شده‌است.واژه‌ی های کلیدی: فقه امامیه، خرید و فروش، معامله‌ی حرام، اعیان نجسه، منفعت عقلایی.مقدمهبا عنایت به این که امروزه با تحوّلات همه جانبه و سریع نظام زندگى روبه رو هستیم و بسیارى از موضوعات فقهى نیز به طور مستقیم از همین نظام زندگى پرتکاپو گرفته شده‌است، ضرورى است که فقها در اندیشه‌ی فقهى، بررسى تحوّل‌ موضوعات را در نظر و در عمل مورد توجه قرار دهند. موضوعات در واقع مهبط احکام هستند و عدم توجه به تحوّل کارکردى موضوعات موجب عوض شدن حکم شرعى آن می‌شود و آن چه در اندیشه فقهى نسبت به رویدادهاى زندگى جهت گیرى پیدا می‌کند و می‌تواند هم آهنگ یا ناهم آهنگ با آن‌ها باشد، همین محصول نهایى، یعنى حکم است. در موارد بسیارى، ناسازگارى میان احکام فقهى و شرایط زندگى، از دگرگونى و تغییر شکل دادن موضوعى که حکم درباره‌ی آن صادر شده، ناشى شده‌است و تحول ایجاد شده در موضوع، در تغییر حکم مورد توجه قرار نگرفته است. موضوعات عرفى بسیارى وجود دارد که عنایت و توجه به تحوّل کارکردى آن‌ها و ظهور کارکردهاى مفید و حیاتى جدید، اقتضا دارد که حکم فقهى نیز متحوّل شده و حکم شرعى متناسب با کارکرد جدید در مورد آن‌ها صادر شود.       مکاسب محرمه یعنی کسب هایی که از نظر شرعی حرام و تحصیل درآمد از طریق آن‌ها جایز نیست مانند خرید و فروش عین نجس مانند مردار یا بول و غائط و خون، مگر اینکه برای منفعت عقلائی باشد؛ مثل فروش خون برای تزریق به بدن فردی برای احیای او. کسب مال از اعیان نجس قابل تطهیر نیست؛ مانند شراب و مسکرات دیگر و آب جو و مردار و خون و سگ، و در نتیجه خرید و فروش آن‌ها جایز نیست، خواه خرید و فروش یا دلالى یا حمل و نقل و هر نوع استفاده که متعلق به آن باشد(خمینی(ره)،1383، ص38).       برخی فقها معتقدند هر نجاستى که تصرف و انتفاع از آن جایز باشد خرید و فروش و تکسب به آن هم جایز است و بعضى گویند استثنا منحصر به چند نجاست معدود است مانند بنده و عبد کافر و سگ شکارى، گله، پاسبان، باغ، زراعت و روغن نجس براى روشن کردن چراغ زیر آسمان، شاید بتوان گفت که نجاست خود علت منع نیست، بلکه علت منع آن است که نوعاً نجاسات منفعت مباح ندارند. در هر صورت اکثر فقها نظرشان این است که خرید و فروش اعیان نجسه جایز نیست. برخی دیگر نیز خرید و فروش برخی اعیان نجسه را جایز می‌دانند و بر این باورند که اگر در اعیان نجس مانند خون منفعت مباح و عقلایی وجود داشته باشد همه گونه معامله و خرید و فروش آن‌ها صحیح است.1- کلیات1-1-       بیان مسأله         امروزه می‌توان مشاهده کردکه با توجه به پیشرفت علم و مرور زمان، بعضی از نجاسات شرعیه مثل خون و... منفعتی مورد نیاز برای انسان و جامعه دارند! لذا خرید و فروش آن حلال است. هدف از نوشتن این تحقیق و انتخاب این موضوع بررسی این مسأله است که آیا این قید منفعت حلال و قابل توجه بشر، می‌تواند به عنوان معیاری کلی قرار گیرد؟ یعنی این معیار را در تمام ابواب فقه ساری و جاری دانست و ثابت کرد که هر جا برای انسان منفعت حلال و مورد نیازی بود، معامله و خرید و فروش و خلاصه هر گونه تصرف جایز است؟ کسب و تجارت انواع بسیاری دارد از جمله مکروه، مباح، مستحب، حرام و واجب، تجارت حرام خود به چند نوع تقسیم شده‌است یکی از آن‌ها خرید و فروش اعیان نجسه است که شارع مقدس به عنوان یکی از مسائل فقهی مهم به آن پرداخته است. منظور از اعیان نجسه یا اشیاء ناپاک اشیایی است که در شرع حکم به نجاست آن‌ها شده‌است، به اعیان نجسه، نجاست هم گفته می‌شود(شهیداول، 1376ق، ص44).آیات زیادی بر حرمت اعیان نجسه دلالت دارند از جمله؛ خداوند متعال می فرمایند: « إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَیْکُمُ الْمَیْتَهَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنْزِیرِ وَمَا أُهِلَّ بِهِ لِغَیْرِ اللَّهِ فَمَنِ اضْطُرَّ غَیْرَ بَاغٍ وَلَا عَادٍ فَلَا إِثْمَ عَلَیْهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِیمٌ » جز این نیست که مردار و خون و گوشت خوک و آن چه را که به هنگام ذبح نام غیر خدا بر آن بخوانند، بر شما حرام کرد. اما کسى که ناچار شود هر گاه که بى میلى پیشه کند و از حد نگذراند، گناهى مرتکب نشده‌است، که خدا آمرزنده و مهربان است(سوره بقره، آیه173). این مضمون در آیه 3 سوره مائده، آیه 145سوره انعام، وآیه 115سوره نحل با تفاوت هایی آمده است. این آیه برحرمت اعیان نجسه دلالت دارد و خوردن و استفاده از آن را حرام می‌داند، استفاده از چیزهای نجس جایز است، مگر در مواردی که به عدم جواز آن تصریح شده باشد، مانند مواردی که در آن بیان شده‌است، مثل مردارکه استفاده متعارف از آن جایز است (شیخ انصاری، 1387،ص13). با توجه به قاعده فقهی(کل نجس حرام) باید دید منظور از نجس چیست و محدوده‌ی آن تا کجاست؟ تا بدین وسیله دایره‌ی شمول و حرمت آن روشن شود.شهید اول می‌نویسد؛ نجاست چیزی است که به کار بردن آن در نماز و تغذیه و... حرام می‌باشد  به دو جهت؛ یکی پلیدی که در آن هست و دیگری دوری و اجتناب از آن. بر این اساس وقتی گفته می‌شود فلان چیز نجس است یعنی؛ استفاده و به کار بردن آن در عبادات و اعمالی که شرط آن‌ها طهارت باشد مانند نماز و طواف خانه خدا و... و بهره گیری از آن در تغذیه انسان به هرشکلی حرام است. بنابراین حرمت اشیای نجس در محدوده‌ی این دو امر است و هرگونه به کارگیری و خرید و فروش آن‌ها در این محورها حرام و باطل است و از مفهوم سخن شهید بر می آید که استفاده و بهره وری از آن در غیر خوردن و آشامیدن اشکالی ندارد(شهید اول،1376، ص85). بر همین اساس کاشف الغطاء و محقق اردبیلی و نائینی و بسیاری دیگر از فقها استفاده از همه‌ی نجاسات را به طور مطلق نفی نکرده اند(آیت الله حکیم، 1410ق، ص5).تعداد صفحه :100قیمت : 14000تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09309714541 (فقط پیامک)        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  -- --

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید

1 پاسخ

بخش دیدگاه ها غیر فعال است.