پایان نامه ارشد رشته کشاورزی : بررسی کارایی موثرترین تیمارهای قارچ Talaromyces flavus

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته کشاورزی گرایش بیماری شناسی گیاهی

با عنوان : بررسی کارایی موثرترین تیمارهای قارچ Talaromyces flavus

در ادامه مطلب می توانید تکه هایی از ابتدای این پایان نامه را بخوانید

و در صورت نیاز به متن کامل آن می توانید از لینک پرداخت و دانلود آنی برای خرید این پایان نامه اقدام نمائید.

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد دامغان

دانشکده کشاورزی

پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد در رشته بیماری شناسی گیاهی

 عنوان

بررسی کارایی موثرترین تیمارهای قارچ Talaromyces flavus در کنترل بیولوژیک بیماری پژمردگی فوزاریومی گوجه­فرنگی در شرایط مزرعه

استاد راهنما

خانم دکتر لاله نراقی

استاد مشاور

مهندس فرخنده امتی

دکتر مهدی پیرنیا

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی شودتکه هایی از متن به عنوان نمونه : (ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)فهرست مطالب
عنوانصفحه
فصل اول: کلیات... 111-1 مقدمه. 131-1-1- اهمیت گیاه گوجه­فرنگی.. 131-1-2- سطح زیر کشت گیاه گوجه فرنگی در ایران و جهان. 141-1-3- بیماری پژمردگی فوزاریومی گوجه فرنگی.. 141-1- 4- روش های مبارزه با بیماری پژمردگی فوزاریومی.. 171-2- بیان مسئله. 201-3- ضرورت انجام تحقیق.. 211-4- اهداف و فرضیه های پژوهش.... 211-5- اهداف علمی کاربردی.. 211-6- فرضیه ها 221-7- تعریف متغیر های پژوهش.... 221-8- پیش فرضهای پژوهش.... 231-9- تعریف اصطلاحات... 23فصل دوم: سابقه و پیشینه تحقیق.. 272-1-عامل بیماری... 282-2- سیکل یا چرخه ی زندگی.. 292-3-گسترش عامل بیماری.. 292-4- کنترل بیولوژیک بیماری پژمردگی فوزاریومی.. 302-5- قارچ آنتاگونیست Talaromyces flavus. 312-6- مکانیسم میکروارگانیسم های آنتاگونیست... 322-7- مکانیسم قارچ آنتاگونیست Talaromyces flavus. 342-8- تکثیر انبوه قارچ آنتاگونیست با استفاده از بسترهای جامد. 372-9- کنترل بیولوژیک بیماری پژمردگی فوزاریومی با استفاده از میکانیسم­های آنتاگونیست... 38فصل سوم: روش تحقیق.. 413-1- معرفی چهار تیمار برتر متأثر از جدایه­های آنتاگونیست با روش کاربردشان جهت بررسی­های مزرعه­ای.. 423-2- تهیه زادمایه قارچهای آنتاگونیست مورد استفاده در مزرعه. 433-3- بررسی­های مزرعه­ای.. 44فصل چهارم: نتایج.. 484-1- تعیین جمعیت عامل بیماری در خاک مزرعه. 494-2- میزان لازم زادمایه­ی آنتاگونیست برای استفاده در مزرعه. 494-3- ارزیابی قابلیت آنتاگونیستی جدایه­های T. flavus روی بیماری پژمردگی فوزاریومی گوجه­فرنگی در شرایط مزرعه 494-3-1-مقایسه میانگین­های درصد شدت بیماری پژمردگی فوزاریومی.. 504-3-2-مقایسه میانگین­های عملکرد چین اول.514-3-3-مقایسه میانگین­های عملکرد چین دوم.524-3-4- مقایسه میانگین­های عملکرد چین سوم......534-3-5- مقایسه میانگین­های عملکرد چین چهارم... 544-3-6- مقایسه میانگین­های عملکرد چین پنجم.....554-3-7- مقایسه میانگین­های عملکرد چین ششم....564-3-8- مقایسه میانگین­های عملکرد کل ......574-3-9- مقایسه میانگین­های عملکرد چین اول تا ششم در کلیه تیمارهای آزمایش.... 584-3-10-مقایسه تیمارهای آزمایش از لحاظ عملکرد چین اول تا ششم و عملکرد کل........... 59فصل پنجم: بحث و نتیجه گیری..................... 60پیوست...............64منابع فارسی............... 67منابع انگلیسی ....................68چکیده:پژمردگی فوزاریومی از مهم­­ترین بیماری­های قارچی گوجه­فرنگی محسوب می­شود. با توجه به خاکزاد بودن عامل این بیماری (Fusarium oxysporum f. sp. lycopersici)، کنترل آن به روش­های شیمیایی به سهولت امکان پذیر نبوده و از مناسب­ترین روش­ها جهت کنترل آن، کنترل بیولوژیکی با استفاده از عوامل آنتاگونیست خاکزی تلقی شده است. در این بررسی، بر مبنای تحقیقات آزمایشگاهی و گلخانه­ای پیشین از چهار تیمار برتر متأثر از جدایه­های Talaromyces flavus از لحاظ کارآیی در کاهش بیماری پژمردگی فوزاریومی گوجه­فرنگی در شرایط مزرعه استفاده گردید. این تیمارها متأثر از جدایه­های TF-To-V-29 وTF-To-U-38 بودند که هر یک علاوه بر حالت توأم افزایش به خاک و آغشته­سازی بذر، به صورت افزودن به خاک تنها نیز مورد ارزیابی قرار گرفتند. جهت تهیه­ی زادمایه­ی جدایه­­های T. flavus بر حسب تیمار، تکثیر انبوه هر جدایه به صورت جداگانه بر روی بستر خاک پیت توأم با سبوس برنج انجام گرفت. برای کاربرد زادمایه­های تهیه شده در حالت افزایش به خاک بر اساس مصرف 50 کیلوگرم زادمایه قارچ بیولوژیک در هکتار و107 واحد پرگنه ساز (Colony Forming Unit) در هر گرم از آن اعمال گردید. از طرف دیگر، برای کاربرد این زادمایه­ها در حالت آغشته­سازی بذر، میزان استفاده از زاد­مایه تا اندازه­ای بود که کلیه­ی سطوح بذر به آن آغشته گردید. این بررسی در قالب طرح آماری بلوک­های کامل تصادفی با پنج تیمار (چهار تیمار متأثر از جدایه­های T. flavus و شاهد) و چهار تکرار انجام گرفت. ارزیابی تیمارها به صورت تعیین درصد شدت بیماری از یک ماه پس از کاشت شروع شد و تا سه ماه بعد از آن به صورت ماهانه ادامه یافت. در نهایت، در پایان دوره رویشی، عملکرد کل (مجموع عملکرد چین اول تا ششم) برای هر تیمار به طور جداگانه محاسبه شد و مقایسه­ی میان تیمارها از طریق تجزیه و تحلیل داده ها توسط آزمون چند دامنه­ای دانکن و با استفاده از برنامه نرم افزاری MS TAT C صورت پذیرفت. نتایج نشان داد که بر اساس نتایج به دست آمده می­توان نسبت به کاربرد جدایه­ی TF-To-V-29 به صورت افزایش به خاک توام با آغشته سازی بذر در مزارع گوجه­فرنگی در قالب پروژه­ی تحقیقی- ترویجی اقدام نمود و در صورت کسب نتایج مثبت از این پروژه، با تکثیر انبوه زادمایه­ی متأثر از این جدایه­ و تجاری سازی آن کاهش وقوع بیماری پژمردگی فوزاریومی را در مزارع گوجه­فرنگی تحقق بخشید.      واژه­های کلیدی: پژمردگی فوزاریومی، Talaromuces flavus، Fusarium oxysporum، کنترل بیولوژیک، گوجه فرنگی.1-1- مقدمهمحصول زراعی مورد مطالعه در این تحقیق گوجه­فرنگی می­باشد که توصیف آن از لحاظ اهمیت و سطح زیر کشت و بیماری­های مربوطه از جمله پژمردگی فوزاریومی و روش­های مبارزه با آن به شرح ذیل می باشد:1-1-1- اهمیت گیاه گوجه­فرنگیگوجه­­فرنگی و محصولات تبدیلی آن یکی از مهم­ترین تولیدات صنایع تبدیلی در جهان می­باشد. سطح زیر کشت جهانی کشت این محصول 4 میلیون متر مربع و تولید آن 130 میلیون تن است. به طوری که سالانه حدود 35-30 میلیون تن گوجه فرنگی تازه در کارخانجات فرآوری می­گردد و رب گوجه فرنگی محصول عمده آن­ها می­باشد. نتایج تحقیقات در مراکز بهداشتی و پزشکی آمریکا و اروپا نشان داده است که ماده لیکوپن[1] موجود در گوجه فرنگی، دارای خواصی از قبیل جلوگیری از سرطان پروستات، افزایش شیر مادران، محافظت پوست در مقابل اشعه ماوراء بنفش، جلوگیری از اکسیداسیون کلسترول LDLو در نتیجه جلوگیری از بیماری آترواسکلروزیس و بسیاری از بیماری های مربوط به دستگاه گوارش می­باشد. در مجموع 37 کشور در جهان امکان فرآوری گوجه فرنگی را دارند که در این میان، 12 کشور تا 90 درصد فرآوری را انجام می­دهند. کشور ایران در سال 2008 میلادی از لحاظ میزان فرآوری مقام پنجم را پس از آمریکا، ایتالیا، چین و ترکیه کسب نمود (اشکواری، 1388). همچنین ایران با تولید سالانه 5 میلیون و 800 هزار تن گوجه فرنگی، رتبه هفتم تولید این محصول و رتبه دهم صادرات رب گوجه فرنگی را در جهان دارا است (رضوانی مقدم و همکاران، 2011).اهمیت کشت و فرآوری گوجه فرنگی در ایران عبارت است از:1-مطابق آخرین آمار، میانگین محصول به دست آمده از یک هکتار کشت گوجه فرنگی 37 تن است که این مقدار در استان­های خراسان رضوی و همدان به ترتیب 40 و 53 تن می­باشد (اشکواری، 1388؛ شوشتری و همکاران، 1391؛ جدیدی و همکاران، 2012).2-امروزه صنعت عظیمی فراوری گوجه­فرنگی را برعهده دارد و آن را به صورت خشک‌ شده، پوست‌کنده، پوره، رب، انواع سس از جمله سس کچاپ، پودر و آب ‌میوه در اختیار مصرف‌کنندگان می‌گذارد. دو عمل اصلی فراوری صنعتی گوجه­فرنگی تغلیظ کردن و خشک کردن هستند (اشکواری، 1388).3-گوجه­فرنگی سرشار از انواع ویتامین­های مورد نیاز بدن انسان است که همواره باید در سبد غذایی خانواده­ها گنجانده شود (پورنعمت، 1391).4-هر هکتار کشت گوجه­فرنگی در هر روز از فصل تولید برای 211 نفر اشتغال­زایی دارد (اشکواری، 1388).5-کشت گوجه­فرنگی یکی ازمحصولاتی است که بیشترین بهره­وری را در مصرف آب کشاورزی دارد (اشکواری، 1388). 1-1-2- سطح زیر کشت گیاه گوجه­فرنگی در ایران و جهانسطح زیر کشت گوجه­فرنگی در دنیا چهار میلیون هکتار می­باشد (سولیمن و همکاران[2]، 2011). ایران از نظر سطح زیر کشت با 183931 هکتار، رتبه ششم را در دنیا پس از کشورهای چین، هند، ترکیه، نیجریه و مصر به خود اختصاص داده است. سطح زیر کشت کشورهای جایگاه اول تا پنجم به ترتیب عبارت است از: چین 981000 هکتار، هند 865000 هکتار، ترکیه 328000 هکتار، نیجریه 264430 هکتار و مصر 212446 هکتار (فائو[3]: سایت سازمان خوار و بار جهانی).در ایران، سطح زیر کشت گوجه­فرنگی در کل کشور در سال زراعی 90-1389 حدود 153087 هکتار برآورد شده است. از این میزان بیشترین سطوح کشت متعلق به استان­های فارس، بوشهر، خراسان رضوی، هرمزگان و کرمان است. میزان سطوح زیر کشت هر یک از این استان­ها به ترتیب عبارت است از: 20063، 16049، 14492، 14071 و 12391 (بی­نام، 1390).1-1-3- بیماری پژمردگی فوزاریومی گوجه­فرنگیبیماری پژمردگی فوزاریومی یک بیماری قارچی است که توسط Fusarium oxysporum f.sp. lycopersici که در خاک زندگی می­کند، ایجاد می­شود و در سرتاسر جهان گسترش دارد. عامل بیماری از طریق ریشه وارد گیاه می­شود و روی سیستم آوندی گیاه (معمولاً در مرحله­ی گیاهچه) اثر می­گذارد. گیاهانی که در این مرحله­ی رشد، آلوده می­شوند از بین می­روند. علائم این بیماری در مناطق گرم بیش­تر مشهود است (جونز و همکاران[4]، 1991؛ اگریوس[5]، 2005).بیماری پژمردگی فوزاریومی می­تواند در مراحل مختلف رشد به گیاه حمله کند و اولین علائم این بیماری به صورت زردی و پژمردگی در برگ­های یک طرف گیاه یا یک شاخه و یا گاهی چند شاخه             می­باشد. زردی و پژمردگی با گسترش قارچ در گیاه پخش می­شود. همچنین ریزش نابهنگام برگ­ها،           قهوه­ای شدن سیستم آوندی، کوتولگی، نا­مرغوب بودن میوه­ها، تشکیل نشدن میوه، ضعیف شدن گیاه و مرگ گیاه (اغلب قبل از رسیدن گیاه به سن بلوغ) اتفاق می­افتد (تصاویر 1-1، 1-2 و 1-3) (ادموندز و پوتورف[6]، 2012؛ میلر و همکاران[7]، 2012).از مهم­ترین علائم، پژمردگی آوندی است که به صورت بی­رنگ شدن رگبرگ­ها در برگ­های جوان و پژمرده شدن برگ­های پیرتر پایینی به دنبال کوتولگی در گیاه و زردی در برگ­های پایینی و در نهایت از بین رفتن برگ­ها و مرگ در گیاه می­باشد (گاردون و مارتین[8]، 1997). گاهی گونه­های مقاوم به پژمردگی فوزاریومی نشانه­های خفیفی از این بیماری را نشان می­دهند. خصوصاً این امر زمانی رخ می­دهد که زخم­هایی توسط نماتد­ها ایجاد شده و یا خود گیاه در بخش ریشه در اثر خفگی آسیب دیده باشد (تصویر 1-1) (صاحبانی و همکاران، 1384).تصویر 1-1- ایجاد زخم ریشه، قهوه­ای شدن آوند­های ساقه و رگه­های قهوه­ای در ساقه (Gray and Mathre, 2003) (از راست به چپ)تصویر 1-2- نواحی نکروزه در حاشیه­ی برگ­های گوجه­فرنگی، زرد شدن شاخ و برگ­ها در یک طرف ساقه (Miller et al, 2012) و نامرغوب بودن میوه­ها (, 2012 Edmonds and Pottorff) (از چپ به راست).تصویر 1-3- شروع علائم بیماری فوزاریومی گوجه فرنگی به صورت پژمردگی و نکروزه شدن برگ­ها از بخش پایینی گیاهدر ایران به دلیل اهمیت این بیماری، تحقیقاتی در زمینه­ی کنترل بیولوژیک آن با استفاده از باکتری­ها و قارچ­های آنتاگونیست انجام شده است (عرفاتی، 1377؛ نیک نژاد کاظم پور و همکاران، 1379؛ امینی، 1385).در گوجه فرنگی، ارقام L-612 و Early Urbana Y حساس، رقم­های Gs-12، L-293،Peto Early L و CLN-2915 نسبتاً حساس و رقم L-528نسبتاً مقاوم به شمار می­رود (باقری و تقوی، 1379؛ صاحبانی و هادوی، 2009).پژمردگی فوزاریومی گوجه­فرنگی یکی از شایع­ترین بیماری­های گوجه­فرنگی در مناطقی است که این محصول به طور وسیع کشت می­شود. خسارت این بیماری در آب و هوای گرم و خاک­های شنی و گرم مناطق معتدل، بیشتر است. نخستین نشانه­ها به صورت برگ روشنی در برگچه­های جوان­تر خارجی بوته گیاهچه­های مورد حمله عامل بیماری قرار گیرند، معمولاً پژمرده می­شوند و بلافاصله بعد از بروز اولین نشانه­های بیماری، از پای در می­آیند. در صورتی که آلودگی شدید و شرایط آب و هوایی مطلوب بیمارگر باشد، گیاهان مسن­تر در مزرعه به طور ناگهانی پژمرده می­شوند و می­خشکند. معمولاً گیاهان مسن­تر آلوده، ابتدا رگ روشنی و رو خمشی برگ از خود نشان می­دهند و پس از آن کم رشد و برگ­های قسمت پایین آنها زرد می­شود. این گیاهان گاهی ریشه­های نا­بجا ایجاد می­کنند. پژمردگی در برگ­ها و ساقه­های جوان ایجاد می­شود. بافت مردگی در حاشیه برگ­های باقیمانده به وجود می­آید و سرانجام گیاهان مسن آلوده می­خشکند در بیشتر این اوقات نشانه­ها در یک طرف ساقه ظاهر می­شود و به طرف بالا پیشروی می­کنند تا آنجا که برگ ساره­ها منهدم می­شوند و ساقه گیاه می­خشکد. میوه گوجه فرنگی گاهی ممکن است آلوده شود که در این حالت می­سوزد و بدون آن که لکه­ای روی آن ظاهر شود از بوته جدا شده و می­افتد. ریشه­ها هم آلوده می­شوند. در این حالت بعد از شروع کم رشدی اولیه ریشه­های کوچک جانبی می­پوسند. در برش عرضی ساقه نزدیک بن گیاه آلوده حلقه­ای به رنگ قهوه­ای در ناحیه دسته­های آوندی پدیدار می­شود. قهوه­ای رنگ شدن آوند قسمت­های بالایی گیاه آلوده به شدت بیماری بستگی دارد (جرج ان .اگریوس، 1936).1-1- 4- روش­های مبارزه با بیماری پژمردگی فوزاریومی1- کاشت واریته­های مقاوم گیاه مخصوصاً مقاوم به نژاد 1و 2 عامل بیماری (دابابات و همکاران[9]، 2008).2- روش­های به زراعی (چلمی و همکاران[10]، 2012) شامل:الف) تناوب زراعی: استفاده از برنج در گردش زراعی با گوجه موجب کاهش خسارت می­شود. همچنین گردش زراعی 5-7 ساله باعث کاهش اینوکولم قارچ و خسارت ناشی از آن می­شود. اما چون عامل بیماری ساپروفیت و خاکزاد است و برای سال­های طولانی در خاک باقی می­ماند گردش زراعی برای کنترل بیماری مناسب نیست. همچنین باید دقت کرد که تمام گیاهان خانواده­ی سولاناسه به این بیماری حساسند و نباید از آنها برای گردش زراعی استفاده کرد.ب) استفاده از بذر عاری از بیماری و اجتناب از کاشت دانه­های تولید شده از گیاهان آلوده به فوزاریوم.ج) استفاده از کودهای نیتراته مانند کلسیم نیترات به جای کودهای آمونیومی مانند آمونیوم نیترات.د) ریشه­کنی و از بین بردن بافت­ها و بقایای گیاهی آلوده در آخر فصل که باعث جلوگیری از زمستان گذرانی عامل بیماری می­شود (تصویر 1-4).تصویر 1-4- نمایی از ریشه کنی و از بین بردن بافت­ها و بقایای گیاهی آلوده در مزرعه گوجه فرنگی                          (Missouri Botanical Garden)ه) ضدعفونی دست و لباس کارگران و ادوات کشاورزی (ایانوتی[11]، 2012).3- افزایش اسیدیته (PH) خاک که باید بین 5/6 و7 باشد (جانز و اورمن[12]، 1971).4- رطوبت خاک: چون عامل بیماری از طریق خاکی که رطوبت زیاد و زهکشی بدی دارد سریع تر پخش می­شود پس بهبود شرایط خاک برای کنترل بیماری خیلی مهم است و همچنین کاشت گوجه باید در             خاک­های خشک صورت گیرد (نواز-کارتز و همکاران[13]، 2000).تعداد صفحه :72قیمت : چهارده هزار تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود به شما نشان داده می شود

و به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09124404335        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  -- --

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید