پایان نامه : بینامتنیت قرآنی در مقامات حریری

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبیات عربی

عنوان : بینامتنیت قرآنی در مقامات حریری

دانشگاه مازندران

دانشکده علوم انسانی و اجتماعی

 

پایان نامه­ی دوره کارشناسی ارشد در رشته زبان و ادبیات عربی

 

موضوع:

 

بینامتنیت قرآنی در مقامات حریری

 

 

 

استاد راهنما:

دکتر مصطفی کمالجو

 

استاد مشاور:

دکتر حسن گودرزی

 

 

شهریورماه 1391

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)چکیدهمقامات حریری نوشته ابو محمد قاسم بن علی حریری بصری، اثری است گرانسنگ در موضوع مقامات که این نویسنده­ی توانا آن را به تقلید از شیوه­ی بدیع­الزمان در پنجاه مقامه نگاشته، و در تصنع و تکلف از وی در گذشته و این فن را به کمال رسانده است. هر مقامه در قالب داستانی کوتاه و مستقل است که شخصی به نام حارث بن همام، شیفته­ی نوادر ادب، آن را روایت کرده است. و قهرمان داستان­ها، پیرمردی است شوخ، فرزانه، خطیب و دانای علوم و فنون ادبی به نام ابو زید سروجی، که با خطابه­های شیرین خود همگان را می­فریبد.قرآن کریم، مهمترین و بی­نظیرترین کتاب در نزد مسلمانان و به ویژه علما و ادبا است و کاملترین کتابی است که نازل شده و بلاغت و زیبایی آن همگان را شیفته­ی خود نموده است و نویسندگان بسیاری، از آن تأثیر پذیرفته­اند. ابو القاسم حریری نیز از جمله کسانی است که مقامات خویش را با تأثیر پذیری از قرآن کریم بنا نهاده و از آیات و مضامین آن بهره­ی وافر برده است.در انجام این پایان نامه ، از روش کتابخانه­ای­ برای گردآوری اطلاعات استفاده شده است. و سعی بر آن شده تا بینامتنیت قرآنی را در مقامات حریری، که به حق یکی از کم­نظیرترین آثار ادبی در ادبیات عرب، محسوب می­شود مورد بررسی و کند و کاو قرار دهد.حریری از آیات نورانی قرآن کریم، بهره فراوان جسته است که در چهار گروه مورد بررسی قرار گرفته است:
  • استفاده از الفاظ قرآن کریم 2-  استفاده از آیات قرآن کریم یا قسمتی از آن
  • استفاده از مفاهیم و مضامین آیات الهی       4-   استفاده از الفاظ و مفاهیم آن.
پژوهشی که انجام شده، نشانگر این است که کاربرد قرآن در کتاب مقامات حریری  بسیار جالب توجه بوده، که شاید در این بررسی فقط به بخش­هایی از آن اشاره شده است. و این امر بیان کننده­ی توجه وافر این شاعر به کلام خداوند می­باشد.واژگان کلیدی:حریری، مقامات، قرآن کریم، بینامتنیت    فهرست مطالب عنوان                                                                                                         صفحهمقدمه      1فصل اولکلیاتتحقیق.. 41-1 بیانمسأله  41-2   مقامه    51-3 کتاب «مقامات»حریری.. 61-4 تناصّقرآنیدرمقاماتحریری.. 71-5 سؤالپژوهش... 91-6 پژوهشهایعلمیانجامشدهقبلیدرارتباطباپایاننامه (بطورمختصر) 91-7 حدودپژوهش (درصورتلزوم) 91-8 فرضیاتپژوهش... 91-9 اهدافاینپژوهش... 91-10 خلاصهمراحلروشپژوهش... 9فصل 2 زندگیحریری.. 112-1 درآمد        112-2 زندگیحریری.. 112-3 اساتیدحریری.. 122-4 حریریودیوانخلافت... 122-5 زشتروییحریری.. 122-6 آثارحریری.. 132-7 دیگراشعاراو. 132-8 سببتألیفکتابمقاماتحریری.. 132-9 گنگیحریریدردیوانخلافت... 142-10 راویان حریری.. 152-11 حریری و نهی از شراب... 152-12 موافقانومخالفانمقاماتحریری.. 16فصل3 مقاماتوبینامتنیت... 183-1 درآمد.................................................... 183-2 نگاهیکلیبهنثرعباسی.. 183-3 تصنیعدرزندگیعربی.. 193-4 تصنیعودواوینخلافتعباسی.. 193-5 جایگاهشاعراندرنزدخلفاوامرا 203-6 اوجگیریموجتصنیع.. 203-7 تصنع......... 213-8 پیدایشوظهورمقامات... 213-9 عواملظهورمقاماتدرعصرعباسی.. 223-9-1 عاملاجتماعی.. 223-9-2 عاملفرهنگی.. 243-10 مقامهدرلغت... 243-11 مقامهدراصطلاح.. 253-12 سیرتحولمعناییمقامه. 263-13مقامهدرقرآن.. 263-14 قهرماندرمقاماتعربی.. 273-15 مبدعمقامات... 273-16 مقاماتحریری.. 283-17 راویوقهرمانمقاماتحریری.. 283-18 شخصیتقهرمانداستان،واقعیتیاخیال.. 283-19 ناممقامات... 293-20 موضوعمقامات... 293-21ارزش ادبی مقامات... 293-22 سبکمقامات... 303-22-1  استفادهازکنایاتوآیاتقرآن.. 303-22-2  استفادهازسجعهایمتوالیوصنایعبدیعی.. 313-22-3  استفادهازشعردرمیاننثر. 323-23 مقاماتحریریراهیبهدرونوی.. 333-24 خلاصهایازمقاماتحریری.. 333-25 متأثرانازمقاماتحریری.. 343-26 مقاماتحریریوادباروپایی.. 353-27 آثارحریری.. 363-28 بدیعالزمانهمدانی.. 363-29 سیرمقامهنویسیپسازبدیعالزمان.. 373-30 حریریومقایسهویبابدیعالزّمان.. 373-31 تفاوتمقاماتبدیعالزمانهمدانیوحریری.. 393-32 متنوبینامتن.. 403-33  تناصدرلغت... 413-34 تناصدراصطلاح.. 423-35 کریستواوتعریفویازبینامتنیت... 423-36 بینامتنیتدرادبیاتغرب... 433-37 بینامتنیتدرادبیاتعرب... 443-38 انواعتناص.... 45فصل4 بررسیبینامتنیتقرآنی(تناص) درکتابمقاماتحریری.. 484-1 درآمد...... 484-2 تأثیرمفرداتوالفاظ.. 484-2-1 المثانی.. 494-2-2 فؤادأُمموسی.. 494-2-3 أُمالقری.. 494-2-4 إنّاللّه......... 504-2-5 السماءوالأرض.... 504-2-6 سوادالوجهوالبیض.... 504-2-7 اصحابالکهف... 504-2-8 المصابیح.. 514-2-9 الإنشقاق.. 514-2-10 ألَنَّاله. 514-3 تأثیرآیاتقرآن.. 514-4 تأثیرمفاهیمقرآنی.. 614-4-1 یاریجستنازخدا 614-4-2 امربهمعروفونهیازمنکر. 614-4-3 پنهاننبودنچیزیازخداوند.. 624-4-4 بازداشتننفس... 624-4-5 مرگ              624-4-6 فریبندهبودنزندگیدنیا 634-4-7 وفایبهعهد.. 644-4-8 مهمانیدادنحضرتابراهیم. 644-4-9 استرجاع.. 644-4-10 قیامت... 654-4-11 توبه.... 664-4-12 سوگندهایقرآنی.. 674-4-13 داخلشدندرمنزل.. 684-4-14 رباخواری.. 684-4-15 عیبجویی.. 684-4-16 تحملسختیها 694-4-17 کوتاهکردنآرزوها 694-4-18 زندهکردنمردگان.. 694-4-19 فضلخداوند.. 694-4-20 عملنیک... 704-4-21 عدمغفلتخداوند.. 704-4-22 وفاداری.. 704-4-23 درخواستازخداوند.. 714-4-24 روشنساختنپیریبامویسپید.. 714-4-25 یاریخواستنازخداوند.. 714-4-26 مأیوسبرنگرداندن.. 724-4-27 پنهاننماندنچیزیازخداوند.. 724-4-28 حفاظتازآتشجهنم. 724-4-29 صبر... . 734-4-30 داستانحضرتیوسف... 734-4-31 حضرتموسیوخضر(علیهماالسلام) 734-4-32 بذلوبخشش... 744-4-33 بیثباتیدنیا 744-4-34 سرپیچیازنفس... 744-4-35 بخششوگذشت... 744-4-36 رسواییدنیا 754-5 تأثیرالفاظومفاهیم. 754-5-1 آموختنبیانوالهامکردنروشنیکلام. 754-5-2 هدایتبهراهراست... 764-5-3 توانابودنخداوند.. 764-5-4 بازگشتبهسویخدا 764-5-5 پنهاننبودنچیزیازخداوند.. 774-5-6 مرگ              774-5-7 نیکی          774-5-8 حفظامانت... 774-5-9 صبر     774-5-10 سوگندبهخداوند.. 784-5-11 مقدمداشتندیگرانبرخود. 794-5-12 مُهربردلها 804-5-13 خداییگانهوبی­نیاز. 804-5-14 گزاردننماز. 804-5-15 بیهوشبرزمینافتادنقوم. 814-5-16 تواضع.. 814-5-17 آشکارکردنراهراستازگمراهی.. 814-5-18 هدایتشدگان.. 814-5-19 شکباطلکنندگان.. 824-5-20 مباحدانستنچیزهایحرامهنگامنیازضروری.. 824-5-21 لانهشرقیونهغربی.. 824-5-22 خدایآفریننده. 824-5-23 سخنحضرتمریم: ایکاشفراموششدهبودم. 834-5-24 برتریآخرتبردنیا 834-5-25 بهتریننگهبان.. 834-5-26 وانگذاشتنبهحالخود. 834-5-27 فرعونوغرقشدنشدردریا 844-5-28 درهمپیچیدنآسمان.. 84فصل5 نتیجه­گیری.. 865-1 نتیجه.......... 865-2 پیشنهاداتآتی.. 89فهرستمنابعومآخذ.. 90منابعفارسی          91منابععربی          93منابعاینترنتی          91            فهرست شکلها
عنوان    صفحه
شکل 5-1 نموداردرصدیاستفادهازآیاتقرآن. 87     فهرست جدولها
عنوانصفحه
جدولشماره 5-1 بررسیمیزاناستفادهازآیاتالهی.. 88 

مقدمه

قرن چهارم هجری، دوره­ی بسیار آشکاری از زندگی عرب و مسلمانان در تمامی جوانب از جمله ادبیات داستانی می­باشد. و تأثیر دولت آل بویه در آن بسیار زیاد بوده است؛ چرا که آن­ها رابطه­ی محکمی را بین تاریخ خود و تاریخ خلافت عباسی پیوند زدند که هیچ دولت دیگری در آن عصر، چنین پیوندی نداشت.در اواخر قرن چهارم هجری در زبان عربی از متفرّعات فنّ قصص، فنّ نویی به وجود آمد که بر آن نام «مقامات» نهادند. مقامات، به طور کلی از انواع داستان­های کهن می­باشد که با نثر مصنوع آمیخته با شعر در مورد یک قهرمانی است که به صورت ناشناس در داستان ظاهر می­شود، حوادثی به وجود می­آورد و همین­که در پایان داستان شناخته می­شود، ناپدید می­­گردد تا آن­که دوباره در هیبتی دیگر، در مقامه بعدی آشکار می­شود (شمیسا،1373، 207). لذا مقامات را می­توان مجموعه­ای از داستان­های مجزّا دانست که دارای وحدت موضوع می­باشند. این فن با داستان­نویسی و افسانه­پردازی از بعضی جهات مشابه و از پاره­ای جهات مغایر بود.مقامات بلافاصله پس از ابتکار و ابداع در زبان عربی، شهرتی تمام یافت و پیروان بسیار پیدا کرد و علّت آن این بود که در نثر عربی در این عهد، میل به تکلف در صنعت لفظی، شدّت یافته بود و ایجاد فنّ مقامات، راه را برای نویسندگان متصنّع هموار می­کرد. نیز به نظر می­رسد که استغاثه­های مسجّع گدایان، برای ظهور سبک مخصوصی که «بدیع الزّمان همدانی» در مقامات خود به وجود آورد بسیار مؤثّر بوده است.(ابراهیمی حریری،1364،8)بینامتنیت )تناص)یک اصطلاح ادبی است که نخستین بار در زبان فرانسوی و در آثار اولیه ژولیا کریستوا، در اواسط تا اواخر دهه­ی شصت مطرح شد.باید بدانیم که متون، در تشکیل یک متن دخیل­اند و این گفته به مثابه­ی معیارها و مقایسه­هایی نمی­باشد که شخص نویسنده برای تألیف متون جدید و خاص، چاره­ای جز این نداشته باشد که به این تبعیت و پیروی کردن روی بیاورد؛ بلکه ماده­ی اولیه­ا­ی که در تولید متون جدید به کار می­گیرد بر اساس نقشه­ا­ی است که آن را در ذهن و وجود خود ترسیم نموده است.(اکبری، 1380، 6)کتاب مقامات حریری در زمره­ی بهترین آثاری است که به زبان عربی و در قالب نثر نگاشته شده است. این کتاب شامل پنجاه مقامه و به صورت داستان می­باشد که راوی آن حارث بن همام و قهرمان آن ابوزید سروجی است.با توجه به اینکه در خصوص بینامتنیت قرآنی در مقامات حریری سخن چندانی به میان نیامده است، در این تحقیق بدین مطالب پرداخته شد. در فصل اول به کلیات تحقیق پرداخته شده است. در فصل دوم راجع به زندگی و ادب حریری، مختصری سخن گفته شد. در فصل سوم به مقامه و سیر تاریخی آن و نکاتی در این باره پرداخته شد. در ادامه­ی همین فصل درباره­ی بینامتنیت نیز سخن به میان آمد. در فصل چهارم چگونگی تأثیر متن غایب (قرآن کریم) بر متن حاضر (مقامات حریری) از چهار منظر: تأثیر مفردات و الفاظ قرآنی، تأثیر آیات یا قسمتی از آن، تأثیر مفاهیم قرآنی، تأثیر الفاظ و مفاهیممورد بررسی قرار می­گیرد. و در پایان، در فصل پنجم نتیجه بحث و بررسی گنجانده شده است.تعداد صفحه : 109قیمت : 14000تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09309714541 (فقط پیامک)        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  -- --

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید