پایان نامه : عنوان: فرهنگ اصطلاحات عرفانی گلشن راز و شرح آن ها بر اساس کشف المحجوب، رساله ی قشیریّه، مرصادالعباد و کیمیای سعادت

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد

عنوان : فرهنگ اصطلاحات عرفانی گلشن راز و شرح آن ها بر اساس کشف المحجوب، رساله ی قشیریّه، مرصادالعباد و کیمیای سعادت

عنوان:

فرهنگ اصطلاحات عرفانی گلشن راز و شرح آن ها بر اساس

کشف المحجوب، رساله ی قشیریّه، مرصادالعباد و کیمیای سعادت

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

 

 

عنوان                                                                                              صفحه

چکیده ………………………………………………………………………………………………………………. 1

مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………. 2

فصل اول: شرح حال عرفا

1- 1. شرح حال عبدالکریم قشیری…………………………………………………………………………7

1- 2. شرح حال ابوالحسن هجویری غزنوی…………………………………………………………… 8

1- 3. شرح حال ابوحامدمحمد غزالی طوسی………………………………………………………….10

1- 4 . شرح حال نجم الدین رازی……………………………………………………………………….. 12

1- 5. شرح حال شیخ محمودشبستری……………………………………………………………………13

فصل دوم : اصطلاحات عرفانی گلشن راز

2- 1. «آ»

آب حیات ……………………………………………………………………………………………………….. 17

آدم …………………………………………………………………………………………………………………. 18

آفاق …………………………………………………………………………………………………………………21

آفت ……………………………………………………………………………………………………………….. 22

آیات ………………………………………………………………………………………………………………..22

آیات کبری ……………………………………………………………………………………………………….23

آینه …………………………………………………………………………………………………………………24

آه …………………………………………………………………………………………………………………… 25

2- 2. اَ   اِ

ابد ………………………………………………………………………………………………………………….. 26

ابرو ………………………………………………………………………………………………………………..  26

ابلیس ……………………………………………………………………………………………………………… 27

اتحاد ………………………………………………………………………………………………………………..30

احد ………………………………………………………………………………………………………………… 30

احسان ……………………………………………………………………………………………………………. 31

احوال …………………………………………………………………………………………………………….. 32

اخلاص ……………………………………………………………………………………………………………33

ارادت ………………………………………………………………………………………………………………36

ارباب …………………………………………………………………………………………………………….  38

ارباب اشارت ………………………………………………………………………………………………….. 39

ارباب معنی ………………………………………………………………………………………………………39

ازل ……………………………………………………………………………………………………………….. 39

استدراج …………………………………………………………………………………………………………. 40

اسرا ………………………………………………………………………………………………………………. 40

اسقاط الاضافات ……………………………………………………………………………………………….42

اسم ………………………………………………………………………………………………………………..42

اشارت …………………………………………………………………………………………………………… 43

اصطفا ……………………………………………………………………………………………………………. 44

اعتدال ……………………………………………………………………………………………………………. 45

اعراف ……………………………………………………………………………………………………………. 46

الهام ………………………………………………………………………………………………………………..47

اناالحق ………………………………………………………………………………………………………….. 48

انانیّت ………………………………………………………………………………………………………………49

انبیا …………………………………………………………………………………………………………………..50

انسان ……………………………………………………………………………………………………………….53

انسان کامل ……………………………………………………………………………………………………….55

اولیاء ………………………………………………………………………………………………………………..56

اهل تحقیق ………………………………………………………………………………………………………..57

اهل دانش …………………………………………………………………………………………………………57

اهل دل …………………………………………………………………………………………………………… 58

ایمان ………………………………………………………………………………………………………………. 58

2- 3. «ب»

باطن ………………………………………………………………………………………………………………..61

بام ………………………………………………………………………………………………………………….. 61

بت ………………………………………………………………………………………………………………… 61

بت ترسابچه ……………………………………………………………………………………………………..63

بخل ………………………………………………………………………………………………………………..64

برق …………………………………………………………………………………………………………………64

بعد ………………………………………………………………………………………………………………… 65

بقا ………………………………………………………………………………………………………………….. 66

بوسه ………………………………………………………………………………………………………………..69

بهشت …………………………………………………………………………………………………………….. 69

2- 4. «پ»

پارسایی ……………………………………………………………………………………………………………71

پیاله …………………………………………………………………………………………………………………72

پیر …………………………………………………………………………………………………………………..72

پیرخرابات ………………………………………………………………………………………………………..73

پیمانه ……………………………………………………………………………………………………………….74

2- 5. «ت»

تجرید ……………………………………………………………………………………………………………. 75

تجلّی ……………………………………………………………………………………………………………… 77

تحیّر ………………………………………………………………………………………………………………..88.

تدبّر ………………………………………………………………………………………………………………. 89.

تذکر ………………………………………………………………………………………………………………. 89

ترسایی …………………………………………………………………………………………………………… 90

تسبیح …………………………………………………………………………………………………………….. 91

تشبیه ……………………………………………………………………………………………………………… 92

تعیّن ………………………………………………………………………………………………………………… 93    

تفکّر ……………………………………………………………………………………………………………….  93

تقدیر ……………………………………………………………………………………………………………… 96

تقلید ………………………………………………………………………………………………………………. 97

تقوا ………………………………………………………………………………………………………………….97

تلبیس …………………………………………………………………………………………………………….. 99

تنزیه ………………………………………………………………………………………………………………. 100

توبه ………………………………………………………………………………………………………………..101

توحید …………………………………………………………………………………………………………… 105

توفیق ……………………………………………………………………………………………………………..107

توکّل …………………………………………………………………………………………………………….. 108

2- 6. «ج»

جابلقا و جابلسا ……………………………………………………………………………………………… 111

جام ………………………………………………………………………………………………………………..112

جان ……………………………………………………………………………………………………………….113

جانان ……………………………………………………………………………………………………………..114

جرعه ……………………………………………………………………………………………………………. 114

جذبه …………………………………………………………………………………………………………….. 115

جلال ……………………………………………………………………………………………………………..115

جمال ……………………………………………………………………………………………………………. 116

جمع ……………………………………………………………………………………………………………….116

2- 7. «چ»

چراغ دل ……………………………………………………………………………………………………….. 119

چشم …………………………………………………………………………………………………………….. 119

چشم شاهد ……………………………………………………………………………………………………. 119

چشمه ی حیوان………………………………………………………………………………………………..120

2- 8 . «ح»

حال ……………………………………………………………………………………………………………….120

حبّه ی دل ………………………………………………………………………………………………………122

حجاب ……………………………………………………………………………………………………………122

حضرت ………………………………………………………………………………………………………… 126

حقّ ………………………………………………………………………………………………………………..126

حقیقت …………………………………………………………………………………………………………. 127

حلول ……………………………………………………………………………………………………………..128

حیرت …………………………………………………………………………………………………………… 129

2- 9. «خ»

خاکیان ………………………………………………………………………………………………………….. 130

خال ……………………………………………………………………………………………………………… 130

خانقاه …………………………………………………………………………………………………………… 131

خانه ی دل ……………………………………………………………………………………………………..132

خرابات …………………………………………………………………………………………………………..133

خراباتی …………………………………………………………………………………………………………. 134

خرقه ………………………………………………………………………………………………………………135

خط ……………………………………………………………………………………………………………….137

خطوه ……………………………………………………………………………………………………………. 138

خلع ……………………………………………………………………………………………………………… 139

خلوت …………………………………………………………………………………………………………….139

خلوتخانه ………………………………………………………………………………………………………. 142

خم…………………………………………………………………………………………………………………142

خماری …………………………………………………………………………………………………………. 143

خمخانه …………………………………………………………………………………………………………. 143

خوف ……………………………………………………………………………………………………………..144

2-10.«د»

دام ……………………………………………………………………………………………………………….. 146

دجّال …………………………………………………………………………………………………………….147

درخت ………………………………………………………………………………………………………….. 147

درویش …………………………………………………………………………………………………………. 148

دریا ………………………………………………………………………………………………………………..149

دل ………………………………………………………………………………………………………………… 150

دلال ……………………………………………………………………………………………………………….153

دم ………………………………………………………………………………………………………………….153

دنیا ………………………………………………………………………………………………………………..154

دوزخ …………………………………………………………………………………………………………….157

دولت ……………………………………………………………………………………………………………..158

دیر …………………………………………………………………………………………………………………158

دیو ……………………………………………………………………………………………………………….. 159

2- 11. «ذ»

ذوق ……………………………………………………………………………………………………………… 159

2- 12. «ر»

رجا ………………………………………………………………………………………………………………. 161

رحمان ……………………………………………………………………………………………………………163

رخ ………………………………………………………………………………………………………………..164

رضا ……………………………………………………………………………………………………………….164

رند ………………………………………………………………………………………………………………. 170

روح …………………………………………………………………………………………………………….. 170

2- 13. «ز»

زجاجه…………………………………………………………………………………………………………….175

زلف …………………………………………………………………………………………………………….. 175

زنّار ………………………………………………………………………………………………………………. 177

زهد ………………………………………………………………………………………………………………. 178

2- 14. «س»

ساغر …………………………………………………………………………………………………………….. 180

ساقی …………………………………………………………………………………………………………….. 182

سالک ……………………………………………………………………………………………………………..182

سبحات جلال ………………………………………………………………………………………………… 183

سبع المثانی …………………………………………………………………………………………………….184

سرّ ……………………………………………………………………………………………………………….. 185

سرای امّ هانی ………………………………………………………………………………………………….186

سفر ………………………………………………………………………………………………………………..186

سکر ……………………………………………………………………………………………………………… 189

سگ ……………………………………………………………………………………………………………… 191

سلوک …………………………………………………………………………………………………………… 191

سماع ………………………………………………………………………………………………………………192

سمعه ……………………………………………………………………………………………………………… 198

سواداعظم ………………………………………………………………………………………………………..198

سوادالوجه فی الدارین ……………………………………………………………………………………….199

سیاهی …………………………………………………………………………………………………………….199

سیر ………………………………………………………………………………………………………………. 200

سیرزورق ………………………………………………………………………………………………………. 200

سیرکشفی ……………………………………………………………………………………………………… 200

سیمرغ ………………………………………………………………………………………………………….. 201

سیه رویی………………………………………………………………………………………………………. 202

2- 15. «ش»

شام ………………………………………………………………………………………………………………. 202

شاهد ……………………………………………………………………………………………………………. 203

شب …………………………………………………………………………………………………………….. 201

شراب ……………………………………………………………………………………………………………204

شریعت ………………………………………………………………………………………………………… 205

شطح …………………………………………………………………………………………………………….207

شکر ………………………………………………………………………………………………………………208

شمع ………………………………………………………………………………………………………………210

شوخی ……………………………………………………………………………………………………………211

شوق ……………………………………………………………………………………………………………. 211

شیخ …………………………………………………………………………………………………………….. 212

شهود ……………………………………………………………………………………………………………..216

2- 16. «ص»

صاف……………………………………………………………………………………………………………….217

صبح …………………………………………………………………………………………………………….. 217

صحبت …………………………………………………………………………………………………………..218

صحرا …………………………………………………………………………………………………………… 220

صدق ……………………………………………………………………………………………………………..221

صراحی ………………………………………………………………………………………………………… 222

صراط …………………………………………………………………………………………………………… 222

صفا ……………………………………………………………………………………………………………….223

صوفی ……………………………………………………………………………………………………………224

2- 17. «ط»

طاعت ………………………………………………………………………………………………………….. 225

طامات ………………………………………………………………………………………………………….. 225

طامه الکبری ………………………………………………………………………………………………….. 226

طریقت …………………………………………………………………………………………………………. 227

طلب ……………………………………………………………………………………………………………. 228

طمس ……………………………………………………………………………………………………………229

طهارت ………………………………………………………………………………………………………….230

2- 18. «ظ»

ظاهر ……………………………………………………………………………………………………………. 232

ظلّ ………………………………………………………………………………………………………………. 233

ظلمت ………………………………………………………………………………………………………….. 233

ظهور ……………………………………………………………………………………………………………. 234

2- 19. «ع»

عابد ……………………………………………………………………………………………………………… 234

عارف …………………………………………………………………………………………………………….235

عاشق ……………………………………………………………………………………………………………..235

عالَم ……………………………………………………………………………………………………………… 236

عالَم جان ………………………………………………………………………………………………………. 238

عالَم معنی ……………………………………………………………………………………………………… 238

عالِم ……………………………………………………………………………………………………………… 238

عجب …………………………………………………………………………………………………………… 239

عدالت ………………………………………………………………………………………………………….. 240

عرفان …………………………………………………………………………………………………………… 241

عشق ……………………………………………………………………………………………………………. 242

عشوه ……………………………………………………………………………………………………………. 244

عصا ……………………………………………………………………………………………………………… 244

عقل …………………………………………………………………………………………………………….. 245

عقل فضولی ……………………………………………………………………………………………………247

علم ……………………………………………………………………………………………………………… 247

علم ظاهر ……………………………………………………………………………………………………… 250

عنقا ……………………………………………………………………………………………………………… 250

2- 20. «غ»

غمزه ……………………………………………………………………………………………………………. 251

غوّاص …………………………………………………………………………………………………………. 251

غَیم ……………………………………………………………………………………………………………… 252

غَین ……………………………………………………………………………………………………………… 252

2- 21.«ف»

فسخ …………………………………………………………………………………………………………….. 253

فضل ……………………………………………………………………………………………………………. 253

فقر ………………………………………………………………………………………………………………. 254

فکر ……………………………………………………………………………………………………………… 257

فنا ……………………………………………………………………………………………………………….. 257

فیض ……………………………………………………………………………………………………………. 259

2- 22. «ق»

قاب قوسین …………………………………………………………………………………………………… 261

قاف ……………………………………………………………………………………………………………… 261

قدیم …………………………………………………………………………………………………………….. 262

قرب …………………………………………………………………………………………………………….. 263

قضا ……………………………………………………………………………………………………………… 264

قلب …………………………………………………………………………………………………………….. 265

قهر……………………………………………………………………………………………………………….. 266

2- 23. «ک»

کاف ونون …………………………………………………………………………………………………….. 267

کافر ……………………………………………………………………………………………………………… 268

کثرت …………………………………………………………………………………………………………… 268

کرامت ………………………………………………………………………………………………………….. 269

کعبه ……………………………………………………………………………………………………………… 271

کفر ………………………………………………………………………………………………………………. 271

کمال ………………………………………………………………………………………………………………274

کنشت ………………………………………………………………………………………………………….. 275

کوه هستی …………………………………………………………………………………………………….. 275

2- 24. «گ»

گلخن …………………………………………………………………………………………………………… 275

گنج مخفی …………………………………………………………………………………………………….. 276

2- 25. «ل»

لاابالی …………………………………………………………………………………………………………… 276

لامکان ………………………………………………………………………………………………………….. 277

لاهوت …………………………………………………………………………………………………………. 278

لب ………………………………………………………………………………………………………………. 279

لبس …………………………………………………………………………………………………………….. 279

لب لعل ………………………………………………………………………………………………………… 280

لطف ……………………………………………………………………………………………………………. 280

لعل ……………………………………………………………………………………………………………… 281

لوح عدم ………………………………………………………………………………………………………. 281

2- 26. «م»

مجرّد ……………………………………………………………………………………………………………. 282

محبوب ………………………………………………………………………………………………………… 282

محدث …………………………………………………………………………………………………………. 283

محقّق …………………………………………………………………………………………………………… 283

مروّق…………………………………………………………………………………………………………….. 283

مرید ……………………………………………………………………………………………………………. 284

مزابل ……………………………………………………………………………………………………………. 285

مسافر …………………………………………………………………………………………………………… 285

مستی …………………………………………………………………………………………………………… 285

مسجد ………………………………………………………………………………………………………….. 285

مسخ …………………………………………………………………………………………………………….. 286

مشرق …………………………………………………………………………………………………………… 286

مشکات(مشکوه) ……………………………………………………………………………………………. 287

مصباح ……………………………………………………………………………………………………………288

مطرب ………………………………………………………………………………………………………….. 288

معراج …………………………………………………………………………………………………………… 289

معرفت …………………………………………………………………………………………………………. 290

معروف ………………………………………………………………………………………………………… 294

مغرب ………………………………………………………………………………………………………….. 294

مغز ……………………………………………………………………………………………………………… 295

مقام …………………………………………………………………………………………………………….. 296

مقامات ………………………………………………………………………………………………………….297

مقام لی مع اللّه ……………………………………………………………………………………………… 298

مقت ……………………………………………………………………………………………………………. 298

مکر …………………………………………………………………………………………………………….. 299

ممکن……………………………………………………………………………………………………………..299

مناجات ……………………………………………………………………………………………………….. 300

منازل …………………………………………………………………………………………………………… 300

مو ………………………………………………………………………………………………………………. 300

مواجید ………………………………………………………………………………………………………… 300

مواقف……………………………………………………………………………………………………………301

می ……………………………………………………………………………………………………………… 301

میخانه …………………………………………………………………………………………………………. 302

میم احمد …………………………………………………………………………………………………….. 302

2- 27. «ن»

ناسوت ………………………………………………………………………………………………………… 303

ناقوس …………………………………………………………………………………………………………..304

ناموس …………………………………………………………………………………………………………..304

نبوت …………………………………………………………………………………………………………… 305

نبی ……………………………………………………………………………………………………………… 306

نرگس …………………………………………………………………………………………………………. 307

نفخ روح ……………………………………………………………………………………………………… 307

نفس ……………………………………………………………………………………………………………. 308

نفس گویا………………………………………………………………………………………………………..314

نقطه …………………………………………………………………………………………………………….. 314

نقطه ی آخر ………………………………………………………………………………………………….. 314

نقطه ی اسفل ………………………………………………………………………………………………… 315

نقطه ی حال …………………………………………………………………………………………………. 315

نقطه ی خال …………………………………………………………………………………………………. 315

نقطه ی وحدت …………………………………………………………………………………………….. 315

نقوش تخته ی هستی …………………………………………………………………………………….. 316

نماز …………………………………………………………………………………………………………….. 316

نمونه …………………………………………………………………………………………………………… 319

نور ………………………………………… ………………………………………………………………….. 319

نور اسرا ………………………………………………………………………………………………………. 322

نور جان ………………………………………………………………………………………………………. 323

نور خدا ……………………………………………………………………………………………………….. 323

نور ذات ………………………………………………………………………………………………………. 323

نور نبی ………………………………………………………………………………………………………… 324

نیستی ………………………………………………………………………………………………………….. 324

2- 28. «و»

واحد ……………………………………………………………………………………………………………. 324

وادی ایمن …………………………………………………………………………………………………… 325

وجد ……………………………………………………………………………………………………………. 326

وجود …………………………………………………………………………………………………………… 328

وجود کل ……………………………………………………………………………………………………… 329

وجه باقی ……………………………………………………………………………………………………… 330

وحدت ………………………………………………………………………………………………………… 330

ورع …………………………………………………………………………………………………………….. 331

وصال ………………………………………………………………………………………………………….. 332

وقت ……………………………………………………………………………………………………………. 332

ولایت ………………………………………………………………………………………………………….. 334

ولی ……………………………………………………………………………………………………………… 337

وهم …………………………………………………………………………………………………………….. 339

2-29. « هـ »

های هو ……………………………………………………………………………………………………….. 339

های هویت …………………………………………………………………………………………………… 339

هو ………………………………………………………………………………………………………………. 340

هویّت ………………………………………………………………………………………………………….. 340

2- 30. «ی»

یار ……………………………………………………………………………………………………………….. 341

یقین …………………………………………………………………………………………………………….. 341

فهرست آیات قرآن ………………………………………………………………………………………… 345

فهرست احادیث ……………………………………………………………………………………………. 352

فهرست اقوال عرفا و بزرگان …………………………………………………………………………… 355

منابع و مأخذ. ………………………………………………………………………………………………….357

مقدمه

به نام آن که جان را فکرت آموخت               چراغ دل به نور جان بر افروخت

چون انسان موجودی اجتماعی است این نیاز را در خود احساس کرد که نمی تواند به تنهایی و بدون ارتباط برقرار کردن با دیگران به حیات خود ادامه دهد بنابراین برای انتقال مقاصد خود و درک مقاصد دیگران از زبان بهره گرفت و الفاظ و واژگان را به خدمت خود درآورد و از آن ها استفاده نمود.

هریک از این واژگان دارای معانی و تعابیر خاصی هستند که بعضی اثر کثرت استعمال   جنبه ی اصطلاحی یافته اند. «آن چه در عرف اهل علوم و فنون، اصطلاح خوانده می شود، واژه ها و تعابیر خاصی است که برای افاده ی معنایی خاص وضع شده، یا در اثر کثرت استعمال در هر علم و فن، به تدریج معانی خاص از آن اراده شده و حالت اصطلاحی یافته است . مفاهیم اصطلاحی واژه ها نیز همانند مفاهیم لغوی آن ها، به دو حالت است: یا تعیینی است یعنی با قصد و اراده وضع می گردد و یا تعینی است یعنی واژه ای به تدریج معنای لغوی و مطابقی خود را  از دست می دهد و در یک علم، جنبه ی اصطلاحی می یابد، که عموماً معنای اصطلاحی واژه، با معنای لغوی آن  متناسب است».[1]

در مورد اصطلاحات صوفیه نیز چنین است برخی از اصطلاحاتی را که صوفیان در آثار خود به کار برده اند از قرآن کریم، کلمات بزرگان دین، روایات و احادیث گرفته اند.

رواج تصوف و پیدایش مکتب های صوفیه در طی چهار قرن در جهان اسلام، ظهور انبوهی از تعبیرات و اصطلاحات را در برداشت که در آثار یا سخنان نقل شده از عرفا، پراکنده بود. صوفیان یا شاعران صوفی را باید نخستین گرد آورندگان اصطلاحات تصوف، به حساب آورد.[2]

برای ادراک عمیق معانی متون متصوفه، ابتدا بایستی مفاهیم اصطلاحات مندرج در آن ها را فهمید. فرهنگ های مصطلحات عرفانی عرفا در فهم و تبیین این متون نقش اساسی و حیاتی دارند. این فرهنگ ها راه پر فراز و نشیبی را طی نموده اند تا این که به شکل امروزی در آمده اند.

از روزگاران گذشته کتب بسیاری باقی مانده است که عنوان فرهنگ را ندارند، ولی دارای فواید فراوانی همچون فرهنگ ها هستند. مانند: صد میدان، منازل السائرین خواجه عبدالله انصاری و … ، برخی دیگر از کتب برای تبیین و تشریح اصطلاحات عرفانی تألیف شده اند که در این میان می توان به شرح اصطلاحات صوفیه عبدالرزاق کاشانی، اصطلاحات صوفیه ابن عربی، رشف الالحاظ و …اشاره کرد. در برخی دیگر از کتب صوفیه به بخش هایی برخورد می کنیم که به تشریح اصطلاحات عرفانی عارفان اختصاص یافته است اللمع فی التصوف از سراج طوسی، رساله ی قشیریه از ابوالقاسم قشیری، کشف المحجوب از هجویری غزنوی، کیمیای سعادت تألیف غزالی از این دسته کتاب هاست.

از قرن چهارم هجری تا هفتم هجری عارفانی چون قشیری، هجویری، غزالی، نجم رازی و شیخ محمود شبستری پا به عرصه ی هستی نهادند و سبب خلق آثار عرفانی بزرگ و ارزشمندی چون، رساله ی قشیریه، کشف المحجوب، کیمیای سعادت، مرصادالعباد و گلشن راز شدند که هر یک از این آثار به  نوبه ی خود دارای ارزش و اعتبار والایی در قلمرو عرفان و همچنین حاوی اصطلاحات و مباحث عرفانی هستند و پس از قرن ها هنوز هم در نظر بزرگان علم و ادب حائز اهمیّت اند.

ابوالقاسم قشیری در باره ی اصطلاحات صوفیان می گوید: هر گروهی از عالمان را الفاظی خاص است که در میان آن ها استعمال می شود و در میان صوفیان نیز اصطلاحاتی وجود دارد که آنان برای بیان مقاصد خویش از این اصطلاحات استفاده می کنند. این اصطلاحات به گونه ای است که مفهوم آنها بر دیگر اشخاص پوشیده است و صوفیه بر این کار تعصب دارند و می کوشند که عقاید و افکارشان برای غیر اهل الله آشکار نشود و معتقدند که این اصطلاحات دارای مفاهیم و حقایقی است که خداوند در دل اولیاء و اهل الله نهاده و نامحرمان اجازه ندارند که از آن آگاه شوند. «من بر آن شدم که این الفاظ و اصطلاحات را به طوری که قابل فهم باشد شرح و تفسیر کنم». [3]

هجویری، در اثر گران سنگ خود، کشف المحجوب به شرح و تبیین اصطلاحات صوفیه شرح اهل بیت پیامبر، صحابه، تابعین و انصار و غیره و همچنین به بیان فرقه های متصوفه می پردازد و در این میان از دوازده فرقه نام می برد که از میان این فرق دو فرقه ی حلولیه و حلاجیه را مردود می شمارد.

غزالی، اثر خود کیمیای سعادت را که چکیده ای از احیاء علوم الدین است و به نظر دانشوران دایره المعارف اسلامی و عرفانی است به چهار رکن تقسیم کرده است که به ترتیب عبارتند از: عبادات، معاملات، مهلکات و منجیات. در ربع عبادات او به ظاهر عبادات نپرداخته بلکه فلسفه و معانی آن ها را بیان کرده است. و در ربع منجیات که اساس کار ما نیز آن قسمت است به شرح و تفسیر اصطلاحات عرفانی چون توکل، رضا، شوق، محبت، خوف، رجا و غیره پرداخته است.

نجم الدین رازی، مرصادالعباد را در عصر حمله ی مغول نگاشته است که از متون بسیار نفیس به شمار می آید و دارای نثری اصیل و روان است که یادگار روزگاری است که هنوز زبان فارسی بر اثر حمله ی مغول دستخوش حوادث نشده و به تنزل نگرائیده بود. وی در این کتاب اصطلاحات عرفانی را تشریح و تبیین نموده است که هم از نظر ادبی و هم از نظر عرفانی دارای اهمیّت فراوانی است.

شیخ محمود شبستری، صاحب منظومه ی عرفانی کوچکی به نام گلشن راز است که آن را در پاسخ سوالات امیر حسین هروی که یکی از عارفان معاصر او است به رشته ی تحریر در آورده حاوی اصطلاحات و تعبیرات عرفانی فراوانی است که شاعران آن ها را در آثار خود به کارمی برند مانند، خط و خال، خرابات، شمع و شراب و شاهد و ….

از این پنج اثر، کیمیای سعادت اثر امام محمد غزالی از کتب اخلاقی به شمار می رود و چهار اثر دیگر از کتب عرفانی بسیار مهم و ارزشمند صوفیه در قلمرو عرفان و تصوف است.

در این کتاب اساس کار، بر روی گلشن راز شیخ محمود شبستری است و اصطلاحات عرفانی آن اساس چهار کتب دیگر یعنی رساله ی قشیریه، کشف المحجوب، کیمیای سعادت و مرصاد العباد شرح شده است. در ابتدا ابیاتی را که دارای اصطلاحات عرفانی است، از کتاب ارزشمند «مفاتیح الاعجاز فی شرح گلشن راز» – که شمس الدین محمد لاهیجی شارح آن بوده است-  استخراج نموده در ذیل هر بیتی، شماره ی بیت و صفحه را ذکر کردم. اگر لاهیجی راجع به اصطلاحی، توضیحی بیان کرده آن را در زیر بیت و اصطلاح مورد نظر ذکر نمودم و سپس به ترتیب زمانی، اصطلاحات مورد نظر را از چهار متن عرفانی دیگر از قبیل رساله ی قشیریه، کشف المحجوب، کیمیای سعادت و مرصاد العباد تشریح نموده ام، و اگر در این کتب نیز مطلبی مربوط به اصطلاحی بیان نشده بود، از منابع دست اول – به خصوص فرهنگ های عرفانی- و منابع دست دوم استفاده کردم تا آن اصطلاح را تشریح نمایم. در پایان  هر اصطلاح عرفانی نیز، اگر تفاوتی میان دیدگاه های عرفا وجود داشته ذکر شده است.

1- دکترسجادی، سید جعفر، فرهنگ اصطلاحات و تعبیرات عرفانی، ص7.

2- همان.

1- قشیری، ابوالقاسم، ترجمه ی رساله ی قشیریه، مترجم ابو علی حسن بن احمد عثمانی، ص87.

 

تعداد صفحه : 395

قیمت : 14000تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09199970560        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

شماره کارت :  6037997263131360 بانک ملی به نام محمد علی رودسرابی

11

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید