پایان نامه کارشناسی ارشد:مقایسه اقتصادی راهکارهای کنترل و پیشگیری با کرم ساقه خوار برنج در شهرستان رشت

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته :کشاورزی

گرایش :مدیریت کشاورزی

عنوان : مقایسه اقتصادی راهکارهای کنترل و پیشگیری با کرم ساقه خوار برنج در شهرستان رشت

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد رشت

دانشکده کشاورزی

گروه آموزشی مدیریت کشاورزی

پایان­ نامه تحصیلی جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد

رشته: مهندسی کشاورزی گرایش مدیریت کشاورزی

عنوان:

مقایسه اقتصادی راهکارهای کنترل و پیشگیری با کرم ساقه خوار برنج در شهرستان رشت

استاد راهنما:

 دکتر جعفر عزیزی

استاد مشاور:

دکتر آوید رضوی

پاییز  1392

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)فهرست موضوعاتعنوان                                                                                                               صفحه فصل اول: کلیات تحقیق .....................................................................................................................11-1- مقدمه. 21-2 – بیان مساله. 31-3- اهمیت وضرورت تحقیق. 41-4- اهداف وسوالات.. 51-4-1–اهداف.. 51-4-2- سوالات.. 51-5 – محدوده تحقیق. 51-5-1- محدوده موضوعی.. 51-5-2- محدودهمکانی.. 61-5-3 – محدوده زمانی.. 61-6 – محدودیت تحقیق. 61-7 –واژه های کلیدی.. 6فصل دوم: مبانی نظری تحقیق .........................................................................................................82-1- مقدمه. 92-2- شکل شناسی (مرفولوژی) کرم ساقه خواربرنج: 102-2-1- حشره بالغ: 102-2-2- تخم: 112-2-3- لارو: 112-2-4- شفیره: 112-3- مناطق انتشار: 112-4-  بیولوژی (زیست شناسی): 122-5- طرزخسارت: 142-6- مبارزه: 152-6-1-  مبارزه زراعی پاییزه وزمستانه: 152-6-2-  مبارزه بیولوژیک: 162-6-2-1- کنترل کرم ساقه خواربرنج درخزانه بااستفاده اززنبورتریکوگراما: 172-6-2-2- مبارزه برعلیه کرم ساقه خواربرنج درزمین اصلی درنوبت دوم بااستفاده اززنبورتریکوگراما: 182-6-3-  مبارزه شیمیایی: 182-6-3-1-  کنترل ومبارزه باکرم ساقه خواردرخزانه: 182-6-3-2-  مبارزه برعلیه کرم ساقه خواربرنج درزمین اصلی: 192-6-3-3-  مبارزه برعلیه کرم ساقه خواربرنج درزمین اصلی درنوبت دوم: 192-6-3-4-   مبارزه برعلیه کرم ساقه خواربرنج دردیرکاشت هاوارقام دیررس: 192-7- پیشینه تحقیق. 20فصل سوم .........................................................................................................................................27متدولوژی تحقیق ..............................................................................................................................283-1- موقعیت جغرافیایی منطقه مورد مطالعه. 293-1-1- معرفی استان گیلان. 293-1-2- شهرستانهای استان گیلان. 303-1-3- موقعیت جغرافیایی شهرستان رشت.. 313-2- روش تحقیق. 313-3- جامعه ونمونه آماری.. 313-4- ابزارگردآوری داده 323-4-1- ابزارپژوهش... 323-5- روایی وپایایی ابزاراندازه گیری.. 343-5-1- روایی (اعتبار) 343-5-2- پایایی.. 343-6- متغیرهای تحقیق وتعاریف عملیاتی.. 353-6-1- متغیرهای مستقل. 353-6-1-1- ویژگی های فردی.. 353-6-1-2- ویژگی های نظام زراعی.. 353-6-1-3- ویژگی های اقتصادی شالیکاران. 353-6-1-4- دانش کنترل ساقه خواربرنج. 363-6-1-5- نفوذپذیری اجتماعی شالیکاران. 363-6-1-6- مشارکت اجتماعی شالیکاران. 363-6-1-7 – فعالیتهای آموزشی–ترویجی شالیکاران. 363-6-1-8- دانش فنی.. 373-6-1-9- نوع کانال­های ارتباطی.. 373-6-1-10- اثرات زیست محیطی کنترل ساقه خواربرنج. 373-6-2- متغیروابسته. 373-7- فرضیه های تحقیق. 373-8- روش تجزیه وتحلیل داده ها 383-8-1- آمارتوصیفی.. 393-8-2- آماراستنباطی.. 39فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده­ها:............................................................................................................404-1- مقدمه. 414-2- یافته هایت وصیفی.. 414-2-1- ویژگیهای فردی.. 414-2-2- ویژگیهای نظام زراعی.. 434-2-3- ویژگیهای اقتصادی.. 454-2-4- دانش کنترل آفت ساقه خواربرنج. 474-2-4-1- دانش کنترل شیمیابی آفت ساقه خواربرنج. 474-2-4-2- دانش کنترل بیولوژیک آفت ساقه خواربرنج. 494-2-5- نفوذپذیری اجتماعی.. 514-2-6- مشارکت اجتماعی.. 524-2-7- فعالیتهای آموزشی-ترویجی.. 534-2-8- دانش فنی.. 544-2-9- اثرات زیست محیطی کنترل کرم ساقه خواربرنج. 554-3- آماراستنباطی.. 564-3-1- مقایسه ویژگیهای فردی،زراعی واقتصادی کشاورزان دوگروه بااستفاده ازآزمونt 564-3-2- مقایسه هزینه های کنترل شیمیایی باکنترل بیولوژیک... 58فصل پنجم:....................................................................................................................................................59بحث، نتیجه­گیری و پیشنهادها:......................................................................................................................605-1- مرورکلی برتحقیق. 61 5-1-1- مقدمه. 615-1-2- اهداف وسؤالات.. 615-1-3- محدوده تحقیق. 625-1-4- محدودیت تحقیق. 625-1-6- متغیرهای تحقیق. 625-1-7- فرضیه های تحقیق. 625-2- نتیجه گیری.. 635-2-1- یافته های توصیفی.. 635-1-2- یافته های استنباطی.. 685-3- بحث.. 685-4- پیشنهادها 705-4-1- پیشنهادهای پژوهش حاضر. 705-4-2- پیشنهادهایی برای پژوهشهای آینده 71منابع: 72پیوست ها 77 فهرست جداولعنوان                                                                                                               صفحهجدول2-1-چارچوب نظری تحقیق. 24جدول  3-1- ارزشهای عددی گویه های پرسشنامه. 33جدول  3-2- ارزشهای عددی گویه های پرسشنامه. 33جدول  3-3- ارزشهای عددی گویه های پرسشنامه. 33جدول 3-4- میزان اعتماد (پایایی) پرسشنامه بااستفاده ازروش آلفای کرونباخ. 34جدول 4-1-توزیع فراوانی ویژگی های فردی شالیکاران (320=n) 42جدول 4-2-توزیع فراوانی ویژگی های نظام زراعی شالیکاران. 44جدول 4-3-توزیع فراوانی ویژگی های اقتصادی شالیکاران. 46جدول 4-4-توزیع فراوانی شالیکاران براساس دانش کنترل شیمیایی آفت ساقه­خواربرنج. 48جدول 4-5-توزیع فراوانی شالیکاران براساس دانش کنترل بیولوژیک آفت ساقه­خواربرنج. 50جدول 4-6-میزان نفوذپذیری اجتماع یشالیکاران به ترتیب اهمیت موضوع (320n= ) 52جدول 4-7- توزیع فراوانی شالیکاران موردمطالعه برحسب میزان نفوذپذیری اجتماعی(320n= ) 52جدول 4-8-میزان مشارکت اجتماعی شالیکاران به ترتیب اهمیت موضوع (320n= ) 53جدول 4-9- توزیع فراوانی شالیکاران مورد مطالعه برحسب میزان مشارکت اجتماعی.. 53جدول 4-10-میزان فعالیت های آموزشی- ترویجی شالیکاران به­ترتیب اهمیت موضوع (320n= ) 54جدول 4-11- توزیع فراوانی شالیکاران مورد مطالعه برحسب میزان فعالیتهای آموزشی (320n= ) 54جدول 4-12-میزان دانش­فنی شالیکاران به ترتیب اهمیت موضوع (320n= ) 55جدول 4-13- توزیع فراوانی شالیکاران مورد مطالعه برحسب میزان دانش فنی.. 55جدول 4-14-اثرات زیست محیطی کنترل کرم ساقه خواربرنج به ترتیب اهمیت موضوع (320n= ) 56جدول 4-15- توزیع فراوانی شالیکاران مورد مطالعه برحسب میزان اثرات زیست محیطی.. 56جدول 4-16- توزیع فراوانی شالیکاران مورد مطالعه برحسب میزان اثرات زیست­محیطی.........................57  فهرست اشکالعنوان                                                                                                   صفحهنقشه 3-1- نقشه استان گیلان ...........................................................................................................29 

فصل اول

کلیات تحقیق 1-1- مقدمهبرنج گیاهی است با سابقه طولانی در دنیا که کشت آن به 7000 سال قبل از میلاد مسیح برمی­گردد. مبداء پیدایش آن آسیای جنوب شرقی عمدتاً کشور چین می­باشد و پس از گندم بیشترین سطح زیر کشت اراضی کشاورزی را در جهان به خود اختصاص داده است. این گیاه در سطحی معادل 150 میلیون هکتار و در بیش از 50 کشور جهان کشت می­گردد. در دنیا قریب به 125/1 میلیارد نفر و حداقل 225 میلیون خانوار روستایی زندگی­شان به برنج بستگی دارد. در حال حاضر تولید برنج در دنیا 560 میلیون تن می­باشد که این مقدار بایستی تا سال 2020، به 840 میلیون­تن برسد، زیرا جمعیت جهان تا آن زمان به مرز 8 میلیارد نفر خواهد رسید (IRRI[1], 2008).برنج به همراه گندم وذرت ازمنابع مهم واساسی درتغذیه­ی بشرمحسوب می­گردد، به طوری که بیش از5/3 میلیارد نفر در سراسرجهان به این ماده­ی غذایی به طورمستقیم یاغیرمستقیم وابسته هستند(Data, 2004). برنج در سطحی قریب به 640 هزار هکتار در استان­های برنج­خیز کشور، کشت می­شود(Asghari, 2009) و سالانه مورد حمله آفات مهم و خطرناکی از قبیل کرم ساقه­خوارنواری برنج (Chilo suppressalis) قرار می­گیرد (Ebert, 1972). این آفت اولین بار توسط والکر در سال 1863 شناسایی و نام­گذاری شده است.این حشره در مرحله لاروی از ساقه گیاه برنج تغذیه کرده و در مرحله رویشی گیاه، باعث مرگ جوانه مرکزی و در مرحله زایشی موجب سفید شدن خوشه­های برنج می­شود.استان گیلان یکی ازمهمترین قطب­های کشاورزی خصوصادرزمینه برنج، چای وابریشم است. آفات، بیماری­ها وعلف­های هرز مختلفی محصولات منطقه را تهدید می­کنندوارائه راهنمایی­های لازم برای کنترل این عوامل ازوظایف دانش­آموختگان کشاورزی می­باشد. دربخش دولتی، واحدحفظ­نباتات هریک ازشانزده مدیریت جهادکشاورزی شهرستان­های استان عهده­دار این مسئولیت هستندکه تا سال 1386 هریک ازآنهایک،دوویاحداکثرسه پرسنل فنی داشتند. باتوجه به کمبود پرسنل وامکانات لازم امکان دسترسی به همه روستاهاجهت راهنمایی کشاورزان وجودنداشت.خسارت کرم ساقه­خوار نواری در مزارع برنج در کشورهای برنج­خیز متفاوت می­باشد. میزان افت محصول بر اثر آلودگی ساقه­خوار نواری برنج در آسیا بین 1 الی 20 درصد تخمین زده می­شود و در شرایط طغیانی میزان خسارت از 30 تا 100 درصد هم امکان­پذیر است (Indike, 2002).با بررسی مرور منابع داخلی، هیچگونه تحقیقی در زمینه مقایسه اقتصادی راه­کارهای کنترل و مقابله با کرم ساقه­خوار برنج در کشور صورت نگرفته است. لذا با در نظر گرفتن کلیه روش­های کنترل آفت ساقه خوار برنج (زراعی، مکانیکی، شیمیایی، بیولوژیکی و . . . ) این تحقیق سعی دارد از بین سایر روش­های کنترل، دو شیوه کنترل شیمیایی و بیولوژیک آفت ساقه­خوار برنج را با هم مقایسه و روش اقتصادی را با در نظر گرفتن اثرات سوء زیست محیطی، به کشاورزان معرفی نماید تا بدین وسیله گام موثری درجهت افزایش میزان سود­دهی و بهره­وری، در بین شالیکاران شهرستان رشتبرداشته شود و انتظار می­رود نتایج حاصل از تحقیق حاضر، مورد استفاده مدیران، کارشناسان و کارکنان سازمان جهاد کشاورزی و تمامی کارشناسان دستگاه‌های اجرایی و دانشجویان و محققین قرارگیرد.

1-2 - بیان مساله

برنج پس ازگندم به­عنوان دومین محصول استراتژیک کشور و جهان، از اهمیت ویژه­ای در امر تغذیه جامعه برخوردار است. بر اساس آمارنامه کشاورزی سال زراعی 88-1387 وزارت جهاد کشاورزی، سطح زیر کشت برنج ایران در 22 استان کشور 538813 هکتار با تولید 2253417 تن شلتوک می­باشد که سهم استان گیلان به عنوان دومین تولید­کننده برنج کشور 9/33 درصد اراضی شالیکاری کشور با سطح 181694 هکتار و تولید 661319 تن شلتوک می­باشد. البته سطح زیرکشت برنج استان بر اساس آمار جهاد کشاورزی گیلان 238000 هکتار است. در واقع کشت برنج مهم­ترین فعالیت کشاورزی استان گیلان محسوب شده و اقتصاد این استان نیز بر پایه کشاورزی و با محوریت برنج استوار است.از آن جایی که کشاورزی به عنوان منبع اصلی درآمدی 51 درصد جمعیت جهان است، خسارت ناشی ازآفات میتواند منجر به کاهش معنی داری در عملکرد ودرآمد شود(FAO[2], 2009).از کل میزان خسارت­های وارده به تولیدات کشاورزی به­وسیله علف­های هرز، بیماری­ها، حشرات وسایرآفات به ترتیب 45، 30، 20 و 5 درصدبرآوردشده است. اگرچه کنترل شیمیایی درموردبسیاری ازعوامل خسارت زاموثر بوده وتحول زیادی درافزایش تولید بوجودآورده است، اماهزینه وتاثیرنامطلوب آنها برمحیط­زیست وکیفیت محصولات کشاورزی منجربه توجه بیشتر به استفاد ازروش­های یشده است که درآنها نیاز به مصرف مواد شیمیایی کم بوده یا نباشد (رنجبر و همکاران، 1386). کرم ساقه خواربرنج یکی ازمخرب ترین آفات در بیشترمزارع برنج خیزدنیاوایران محسوب می­شود (خان وهمکاران[3]، 1990 ). این آفت بوته های برنج رادرمراحل مختلف رشدی موردحمله قرارمیدهدوباعث مرگ جوانه مرکزی وسفید شدن خوشه ها میگردد (روبیا سانچز و همکاران[4]، 1997).امروزه مدیریت به ­عنوان عاملی مهم درتمامی بخش­های اقتصادی بالاخص کشاورزی قلمداد می­شود، به­طوری­که به سه نهاده تولید یعنی زمین، کار، سرمایه، عامل چهارمی تحت عنوان مدیریت اضافه گردیده است. جهت نشاندادن اهمیت ونقش مدیریت درتولیدکشاورزی همین نکته کافی است که هرساله درشرایط مشابه ازنظرنهاده های فیزیکی دردسترس، برخی ازکشاورزان تولید بیشترودرواقع بهره­وری بالاتری دارند. لذا تعیین این­که کشاورزان درامراستفاده ازسموم ویاروش­های مختلف کنترل به­عنوان یک نهاده تاچه میزان براساس اصول ومعیارهای اقتصادی عمل می­کنند نقش مهمی دربرنامه­ریزی­ها خواهد داشت. (حسنی­مقدم و همکاران، 1386).بنابراین مقایسه راهکارهای اقتصادی کنترل و پیشگیری با کرم ساقه خوار برنج در استان گیلانبه عنوان هدف این تحقیق مورد توجه قرار گرفت.از این­رو سوال اساسی این است که کدام یک از راهکارهای اقتصادی کنترل و پیشگیری با کرم ساقه خوار برنج دارای شرایط مناسب­تری در استان گیلان می­باشند؟

1-3- اهمیت و ضرورت تحقیق

کرم ساقه­خواربرنج[5]درایران برای اولین بار درسال 1351 ازمزارع شمال کشورشناسایی وجمع‌آوری شد. در اغلب موارد مهمتربن آفات برنج درسراسردنیا ساقه­خوارها محسوب می­شوندکه ازمرحله خزانه تابرداشت ، بوته­های برنج راآلوده مینمایند.50 گونه ساقه­خوار ازخانواده­هایPyralidae،NoctuidaeوDiopsidae به برنج حمله می­کنند.رایج ترین ساقه­خوارها مربوط به خانوادهPyralidaeمی­باشند. کرم ساقه­خوارنواری برنج به عنوان گونه­ای مهم ازاین خانواده،آفت اصلی برنج در ایران است که سالیانه خسارت زیادی درشالیزارهای برنج ایجاد می­کند. خسارت شدیداین آفت مصرف بی رویه سموم شیمیایی علیه آنرا به دنبال داشته است. بطوری که درطی 18 سال اولیه مبارزه برعلیه این آفت دراستان مازندران، درحدود 150000 تن سموم گرانول مصرف گردید. مشکل حاصله دراثرکاربرد بی­رویه سموم، مانند مقاومت حشرات به حشره­کش­ها،طغیان مجدد آفات، مرگ ومیرحشرات مفید، ظهور آفات جدید، بقایای سموم واثرات سوء وزیان بارآنها برمحیط زیست برکسی پوشیده نیست.با توجه به تحقیقات صورت گرفته مشخص شده است که کرم ساقه­خوار برنج در شمال ایران درطول سال 2 تا 3 نسل ایجاد می­کندواززمان نشاکاری تاهنگام برداشت برنج درمزارع فعالیت زیستی دارد. اگرچه میزبان اصلی کرم ساقه خوارنواریبرنج، واریته های مختلف برنج می­باشند، اما این آفت روی ذرت و برخی از علف­های هرز نظیر سوروف و اویارسلام نیز فعالیت می­کند (رضوانی وشاه حسینی، 1355)خسارت آفت ساقه­خوار برنج در ایران در سال­های اول بدلیل نبود اطلاعات کافی در خصوص زندگی این آفت و عدم اجرای روش صحیح مبارزه به قدری شدید بود که در موارد زیادی کشاورزان از برداشت محصول خود صرف­نظر می­نمودند.در کشور ما مشکل حاصله در اثر کاربرد بی­رویه­ی سموم مانند مقاومت حشرات به حشره­کش­ها، طغیان مجدد آفات، هزینه­ی دوباره در کنترل آفات، مرگ و میر حشرات مفید، اثرات سوء و زیان بار بر روی محیط­زیست، ایجاد و شیوع سرطان­ها و نر­عقیمی­های متعدد و کم خونی­های حاصله بر کسی پوشیده نیست. حال با توجه به پیشرفت روزافزون علوم کشاورزی ضرورت استفاده از فن­آوری­های جدید در این بخش بطور محسوسی قابل مشاهده است. یکی از این روش­ها که امروزه در کنترل آفات در دنیا کاربرد گسترده­ای پیدا کرده است، مبارزه بیولوژیک می­باشد.­با توجه به توضیحات فوق­الذکر، وجود تحقیقات در حوزه مذکور، با توجه به اهمیت موضوع، به دلیل کشاورزی بودن استان گیلان و فعالان این حوزه به عنوان شاغلین بخش کشاورزی، می‌تواند از دلایل مهم در خصوص اجرای تحقیات و مطالعات در حوزه مذکور بوده و این امر نیاز و ضرورت یک تحقیق علمی در این مورد را ایجاب می­نماید. در راستای این هدف، تحقیق حاضر به بررسی مقایسه راهکارهای اقتصادی کنترل و پیشگیری با کرم ساقه خوار برنج در شهرستان رشت پرداخته است.

1-4- اهداف و سوالات

1-4-1–اهداف

- مقایسه اقتصادی کنترل شیمیایی و کنترل بیولوژیک آفت کرم ساقه­خوار برنج در شهرستان رشت.- مقایسه ویژگی­های فردی شالیکاران استفاده­کننده از کنترل بیولوژیک در مقایسه با شالیکاران استفاده­کننده از کنترل شیمیایی.- مقایسه ویژگی­های زراعی شالیکاران استفاده­کننده از کنترل بیولوژیک در مقایسه با شالیکاران استفاده­کننده از کنترل شیمیایی.- مقایسه ویژگی­های اقتصادی شالیکاران استفاده­کننده از کنترل بیولوژیک در مقایسه با شالیکاران استفاده­کننده از کنترل شیمیایی

1-4-2- سوالات

- آیا کنترل بیولوژیک ساقه خوار برنج با استفاده از زنبور تریکوگراماTrichogramma evanescens نسبت به کنترل شیمیایی با استفاده از حشره­کش­ها برای کشاورزان باصرفه تر می­باشد؟- چه تفاوت­هایی بین ویژگی­های فردی، زراعی و اقتصادی شالیکاران استفاده­کننده از کنترل بیولوزیک در مقایسه با شالیکاران استفاده­کننده از کنترل شیمیایی وجود دارد؟1-5 - محدوده تحقیق1-5-1- محدوده موضوعیاین تحقیق در بین شالیکارانی که از کنترل شیمیایی و بیولوژیک برای کنترل ساقه خوار برنج در اراضی شالیکاری خود استفاده می­کنند صورت گرفته است.

1-5-2- محدوده مکانی

با توجه به اینکه استان گیلان دارای 238 هزار هکتار اراضی برنجکاری بوده و در 16 شهرستان استان، کشت برنج انجام می­گردد، این تحقیق در مورد شالیکاران شهرستان رشت، با سطح زیر کشتی در حدود60 هزار هکتار، صورت گرفته است.

1-5-3 - محدوده زمانی

با در نظر گرفتن زمان آماده سازی زمین برای کشت برنج در شهرستان رشت، همچنین زمان برداشت آن در نیمه دوم تابستان، این تحقیق از اسفندماه 1391 لغایت پایان مردادماه 1392 روی موضوع تحقیق صورت گرفته است.

1-6 - محدودیت تحقیق

از مهم­ترین محدودیت­های تحقیق می­توان به پراکندگی سطوح برنجکاری شهرستان رشت با توجه به وسعت اراضی شالیکاری در این شهرستان و نیز به سطح پایینسواد شالیکاران و عدم آشنایی آنان به پاسخگویی سوالات پرسشنامه اشاره نمود.همچنین با توجه به تغییر کاربری­های ایجاد شده در اراضی شالیکاری شهرستان رشت، آمار دقیق سطح زیر کشت و همچنین تعداد بهره­برداران در دسترس نمی­باشد.1-InternationalRice ResearchInstitute[2]-Food And Agriculture Organization[3]-Khan et al.[4]-Rubia Sanchez et al.[5]- chilo suppressalis (Lepidoptera: pyralidae)تعداد صفحه : 102قیمت : 14000تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09309714541 (فقط پیامک)        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  -- --

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید