پایان نامه کارشناسی ارشد رشته کشاورزی با موضوع گندم

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته کشاورزی

با عنوان : گندم

در ادامه مطلب می توانید تکه هایی از ابتدای این پایان نامه را بخوانید

و در صورت نیاز به متن کامل آن می توانید از لینک پرداخت و دانلود آنی برای خرید این پایان نامه اقدام نمائید.

دانشگاه آزاد اسلامی واحد دامغان

پایان نامه کارشناسی ارشد رشته کشاورزی

با موضوع :

گندم

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی شود

تکه هایی از متن به عنوان نمونه : (ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

چکیده

گندم مهمترین غله از نظر سطح زیر کشت، تولید و مصرف در ایران است که نگهداری آن از جنبه­های اقتصادی، صنعتی و بهداشتی حائز اهمیت است. پژوهش حاضر به منظور بررسی عوامل محیطی موثر طی نگهداری گندم در سیلو و مقایسه آلودگی میکروبی واریته­های مختلف گندم استان گلستان طی دوره نگهداری، با هدف تعیین بهترین شرایط دما و رطوبت نسبی در سیلوی نگهداری گندم و بهترین واریته گندم از نظر مقاومت میکروبی و عمر ماندگاری انجام شده است. نتایج بررسی نشان داد که واریته لاین 17 مقاومترین واریته از نظر تحمل شرایط مختلف نگهداری در سیلو می­باشد و چنانچه نتایج آزمون­های میکروبی نشان می­دهد کمترین میزان آلودگی قارچی و یا آفات آشکار و پنهان در این واریته مشاهده شد. این در حالی است که واریته کوهدشت بیشترین میزان آلودگی به آفات آشکار و پنهان و کلنی­های قارچی را نشان داد و با افزایش دما و رطوبت سیلوی نگهداری، مقاومت واریته به طور قابل ملاحظه کاهش یافته و میزان آلودگی افزایش یافت و در شرایط دمای 0C 35 و رطوبت 65% میزان آفات آشکار و پنهان و درصد کلنی­های قارچ به ترتیب به 156 و 7/44 درصد رسید. به طور کلی با کاهش دما و رطوبت سیلوی نگهداری دانه­های گندم، مقاومت دانه­ها و عمر انباری آنها افزایش و رشد حشرات، آفات و قارچ­ها کاهش یافت. بنابراین، می­توان شرایط دمایی 0C 15 و رطوبت 45% را به عنوان بهترین دما و رطوبت در شرایط نگهداری دانه­های گندم در سیلو معرفی کرد.

  • مقدمه
    • گندم

گندم مهمترین غله از نظر سطح زیر کشت، تولید و مصرف در ایران است. نگهداری گندم در فصل برداشت برای فصول دیگر از دوران نئولیتیک با گندم های اهدایی مردم به معابد آغاز گشت. این کار اولین بار در بین النهرین با روش های ساده و ابتدایی متداول شد و به مرور زمان تکامل یافت. ذخیره سازی از گذشته به منظور استفاده غلات در فصل نا مناسب یا قحطی و جنگ انجام انجام گردیده است. میزان خسارت در زمان نگهداری در طی سال، 10 درصد و در ایران10 تا 30 درصد غلات اعلام شده است که این امر به خوبی بیانگر اهمیت شناسایی محل­های مناسب ذخیره سازی، شرایط بهینه نگهداری و راه های مبارزه با آفات و سایر تهدیدها می­باشد (پایان، 1385). با توجه به تولید فراوان و نقش اصلی گندم و محصولات آردی آن در جیره غذایی انسان و حیوان، در صورت آلودگی با عوامل تهدید کننده سلامتی، نقش بسیار مهمی در به خطر انداختن سلامت انسان می­تواند ایفا نماید. گندم در مزرعه و انبار می­تواند به وسیله میکروارگانیسم­های مختلف به ویژه قارچ­ها مورد تهاجم قرار گیرد. قارچ­ها از جمله میکروارگانیسم­های با فعالیت متابولیکی بالا می­باشند.(هوسنی، 1986).

چنین فعالیت های متابولیکی در جریان رشد قارچ­ها بر روی گندم، با ترشح آنزیم­ها و ترکیباتی تحت عنوان توکسین­های قارچی همراه می­باشد که از یک طرف موجب بیماری­های مختلف در بوته گندم یا فساد دانه های گندم در مزرعه و انبار می­شود و از طرف دیگر در مراحل مصرف می­تواند تهدید کننده جدی سلامت انسان باشد (موری و همکاران، 1979؛ اسمیت و همکاران، 1985). از جمله سموم قارچی که در مطالعات مختلف مورد توجه زیادی قرار گرفته است، آفلاتوکسین ها می­باشند. این سموم می­توانند در انسان و یا حیوان باعث تخریب حاد کبد، سیروز کبد، القای تومور و تاثیرات تراتوژنیک شوند (ICMSF، 1996).

به طور کلی نگهداری گندم از سه جنبه حائز اهمیت می­باشد:

الف- جنبه اقتصادی: به دلیل از بین رفتن و کاهش وزن ناشی از فعالیت آفات انباری و فساد و کپک زدگی حاصل از رطوبت و دمای بالا

ب- جنبه صنعتی: از لحاظ خاصیت آسیابانی

ج- جنبه بهداشتی: باقی ماندن فضولات حشرات، جوندگان و همچنین لاشه آنها بر روی ماده غذایی که می­تواند سبب انتقال بیماری­های مختلف گردد.

نگهداری گندم باید به شکلی انجام گیرد که ویژگی­های مطلوب دانه حفظ شود. بدین منظور گندم باید در محل و شرایط مناسب نگهداری شود (عسگری ارده، 1384).

محل­های ذخیره سازی گندم عموما به دو دسته سیلو و انبار تقسیم می­شوند.

1-2-سیلو

سیلو محلی برای نگهداری غلات است که می­تواند در حجم­های مختلف و از مصالح گوناگون ساخته شود و از چندین کندو تشکیل می­گردد. کندو معمولا مخزن استوانه­ای یا چند ضلعی برای نگهداری غلات می­باشد. سیلو از کلمه عبریselum گرفته شده که به یونانی selus نامیده می­شود و در زبان اسپانیایی silos خوانده می­شود. تاریخچه سیلو به انقلاب صنعتی اروپا برمی­گردد. در سال 1819 اولین سیلو جهان توسط مهندسان فرانسوی با استفاده از آجر و سایر مصالح بنایی ساخته شد. قبل از آن انبارهای ساده برای ذخیره مواد غذایی استفاده می­گردید (باقری، 1374).

1-3- انواع سیلو

انواع سیلو به دسته های بتونی، فلزی و چوبی تقسیم بندی می­شوند.

1-3-1- سیلوی بتونی

یکی از مطمئن ترین روش­های نگهداری غلات استفاده از سیلوهای بتونی است که از چندین کندو تشکیل شده است. گنجایش هر کندو معمولا 5000-500 و ارتفاع آن60-20 متر و قطر آن 12-5 متر است. جنس این سیلوها بتون مسلح بوده و نیاز به سرمایه گذاری زیادی دارد. از جمله مزایای سیلوی بتونی عبارتند از: محافظت و نگهداری بلند مدت گندم، عایق مناسب در جهت نگهداری گندم در مقابل انتقال حرارت محیط و رطوبت، مقاومت در برابر خوردگی در مناطق مرطوب، جدا بودن کندوها و امکان محافظت گندم در مقابل حیوانات موذی، پرندگان و حشرات، امکان ذخیره سازی بلندمدت تا 12 ماه یا بیشتر، تخلیه آسان گندم با استفاده از نیروی ثقل، مقاومت در برابر سیل، زلزله و طوفان، امکان کنترل ارتفاع گندم در کندوها به صورت مکانیزه، امکان کنترل درجه حرارت، امکان دوران گندم، امکان هوادهی از بدنه کندو، امکان ذخیره سازی گندم های مختلف در کندوهای متفاوت به دلیل منفک بودن کندوها از یکدیگر، امکان صادرات گندم با اولویت واردات آن (رعایت اصل FIFO)، طول عمر مفید بالا حدود 60 سال، ظرفیت بالای ذخیره سازی، اشغال فضای کم با توجه به ارتفاع زیاد، استفاده بهینه از فضای بین کندوها و قابلیت استفاده برای محصولات مختلف. اما در هر صورت سیلوهای بتونی دارای معایبی نیز می­باشند که از جمله آنها عباتند از: هزینه های بالای ساخت و طراحی، هزینه بالای نگهداری، امکان ایجاد ترک در بدنه، زمان بری پروژه، خطرات نشت گاز، زیاد بودن مصالح و تجهیزات کارگاهی جهت ایجاد سیلوهای بتونی و عدم امکان جابجایی سیلو (رجب زاده و همکاران، 1371).

شکل 1- شمایی از سیلوی بتونی

1-3-2- سیلوی فلزی

در چند سال اخیر استفاده از سیلوهای فلزی جهت نگهداری غلات متداول شده است . در کشور ما از این نوع سیلو برای نگهداری سایر غلات مانند جو، ذرت و یا خوراک دام و طیور استفاده می‏شود. جنس آن از فولاد یا آلیاژهای آلومینیم و ظرفیت آن 10000-500 تن می‏باشد و چندین کندو مجاور هم قرار می‏گیرند . ارتفاع کندوها معمولا کمتر از 20 متر و قطر آن 12-10 متر می‏باشد . با توجه به اینکه در بسیاری موارد غلات حاوی رطوبت بالا مانند ذرت در سیلوهای فلزی نگهداری می‏گردند، می‏بایست این نوع سیلوها مجهز به سیستم هوادهی قوی باشد تا از خود گرمائی و فساد احتمالی دانه جلوگیری به عمل آید .(علی اکبر نیا و آذرباد، 1381).

1-3-3- سیلوی چوبی

یکی از روش­های نگهداری غلات استفاده از سیلوهای چوبی می‏باشد که امروزه از اهمیت کمتری برخوردار است.

سازه، تاسیسات و تجهیزات سیلو – شامل قسمت­های زیر می‏باشد:

– قپان و تجهیزات لازم برای کامیون و قطار

– تجهیزات لازم جهت تخلیه غلات وارده شامل مکنده‏های نئوماتیکی، بیل‏های مکانیکی، جک­های هیدرولیکی و بونکرهای ورودی، بالا برنده‏های کاسه‏ای و لوله‏ای مخصوص خود ریز گندم

– تجهیزات بوجاری شامل الک­ها , بوجاری مقدماتی و ثانوی – آسپیراتور , سپاراتور , ترییور , آهن ربا و باسکول

– دستگاه­های قرص گذاری و ضد عفونی کننده

– کندوهای مخصوص برای ضد عفونی

– سیستم خشک کن

– سیستم هوادهی

– باسکول­های مخصوص توزین مواد مستخرجه و ناخالصی‏ها

– تابلوهای برق و سیستم کنترل و فرمان

1-4- انواع انبار

1-4-1- انبارهای ساده

یکی از روش­های ابتدائی نگهداری غلات استفاده از انبارهای ساده است. انبار باید غیرقابل نفوذ در مقابل رطوبت، حرارت، حشرات، کنه‏ها و جوندگان باشد. کف انبار باید حداقل 1 متر از سطح زمین بالاتر و انبار مجهز به در و پنجره و هواکش جهت تهویه طبیعی باشد. پنجره‏ها باید مجهز به توری سیمی و سایبان به منظور جلوگیری از نفوذ اشعه خورشید و باران بوده و محل آن نزدیک به سقف باشد. ابعاد انبار بستگی به میزان محصول متفاوت است. ارتفاع آن حتی‏الامکان 5 متر می‏باشد. ارتفاع محصول نگهداری شده در انبارهای ساده نباید از 80 درصد ارتفاع انبار تجاوز نماید. چنانچه رطوبت دانه 16 درصد باشد، ارتفاع محصول نگهداری شده 5/1-1 متر و اگر 18-17 درصد باشد، ارتفاع محموله نباید از 1 متر تجاوز نماید (موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران، استاندارد شماره3989).

1-4-2- انبارهای مکانیزه

انبارهایی مجهز به سیستم کنترل و حرارت و رطوبت نسبی با امکانات بارگیری و تخلیه اتوماتیک هستند.

1-4-3- انبارهای نیمه مکانیزه

انبارهایی هستند که در آنها عمل تخلیه بوسیله لودر و جک­های مخصوص و یا سایر روش­های دستی مشابه انجام می‏شود . در این انبارها به منظور جلوگیری از فساد دانه، دما و رطوبت نسبی باید کنترل گردد.

1-4-4- نگهداری در فضای باز با پوشش پلی اتیلن

این روش بیشتر در مناطق خشک که پراکندگی مراکز تولید در سطح وسیعی است برای نگهداری موقت غلات که حاوی رطوبت پائین باشند، کاربرد دارد. برای این منظور عملیات تسطیح زمین و زیرسازی محوطه مورد نظر با شیب مناسب و غیر قابل نفوذ نمودن سطح آن انجام می‏شود و سپس با استفاده از بلوک­های سیمانی بطول 3 متر و ارتفاع 90-85 سانتیمتر 2 دیواره طولی ایجاد و پس از بارگیری غله، روی آن با پوشش‏های پلی‏اتیلن مخصوص بطور کامل پوشانده می‏شود . بطوری که در مقابل رطوبت، دما و نور خورشید مقاوم باشد.

-4-5- نگهداری در کیسه‏های پلی اتیلن با استفاده از سیستم (VPS)

یکی دیگر از روشهای ذخیره سازی غله که در بعضی کشورها بصورت محدود مورد استفاده قرار می‏گیرد، ذخیره‏سازی غله در کیسه‏های پلی‏اتیلن می‏باشد. ضخامت دیواره کیسه‏ها حدود 2/5 میلی‏متر و گنجایش آن تا چندین تن می‏رسد . غله که دارای رطوبت پائینی می‏باشد، درون کیسه‏ها ریخته شده و هوای آن توسط دستگاه مخصوص خارج و سپس درب آن مسدود و غیر قابل نفوذ می‏گردد. بدین وسیله رطوبت و آفات نمی‏توانند به غله خسارت وارد کنند . با توجه به غیر قابل نفوذ بودن کیسه‏ها در مواقع ضروری می‏توان آنها را در محل­های خاص حتی در دریا نگهداری نمود. هزینه نگهداری و ذخیره‏سازی در این روش بالا می‏باشد (مهری، 1387).

1-5- ذخیره سازی غلات

وجود فلور قارچی طبیعی و سایر میکروارگانیسم­های خارجی در غلات مشکلی جهانی است. پیش­گیری و اجتناب از برخی خسارات حاصل از آنها امری بسیار مشکل است. خشک کردن غلات و استفاده از قارچ کش­های غیر سمی که هنوز به خوبی رایج نشده است (قبل و بعد از ذخیره سازی) تنها روش عملی و کاربردی برای کنترل آنهاست. فلور میکروبی از طرق زیر به غلات خسارت وارد می­کند: 1- گرمایش دانه­های مرطوب غلات که موجب چسبندگی و تخمیر یا فساد محصول می شود، 2- کاهش ارزش غذایی گندم در نتیجه تجزیه نشاسته و پروتئین، تولید سموم قارچی و ایجاد بوی نامطبوع، 3- به تاخیر انداختن توانایی جوانه زدن از طریق صدمه زدن به جوانه.

حشرات به صورت حشره یا لارو از جوانه و اندوسپرم غلات تغذیه می کنند. تغذیه اندوسپرم در غلات موجب کاهش وزن، ارزش غذایی و کیفیت غله در هنگام استفاده می­شود. خسارت به جوانه موجب کاهش در قدرت جوانه زنی دانه می­شود. به هر حال، هر دو نوع تغذیه، موجب کاهش کارایی و قدرت بذر می­گردد.(رادمهر، 1376).

فاکتورهای اصلی که منجر به گسترش حشرات در غلات ذخیره شده می­گردد، دما و رطوبت می­باشند. به طور کلی، شرایط مساعد برای بیشتر حشرات دمایی در حدود 30 درجه سانتی گراد و رطوبت نسبی 40 تا 80 درصد است. در دمای بالاتر از 40 درجه سانتی گراد تمام گونه های حشرات می­میرند و در دمای پایین تر از 20 درجه سانتی گراد تولید مثل آنها متوقف می­شود. در دمای پایین تر از 10 درجه سانتی گراد به حالت غیر فعال در می­آیند. دمای مناسب ذخیره سازی گندم که موجب کاهش مشکلات آلودگی می­گردد، کمتر از 8 درجه سانتی گراد برای حشرات و قارچ­ها و دمای زیر 3 درجه سانتی گراد برای کنه­ها می­باشد. رطوبت نسبی هوا کمتر از 40 درصد تولید مثل را متوقف می­کند. گندم با رطوبت زیر 10 درصد مانع رشد بسیاری از آفات غلات ذخیره شده می­گردد (پایان، 1385).

1-6- تهدیدات اصلی گندم ذخیره شده

تهدیدات اصلی گندم ذخیره شده در انبار و سیلو به سه دسته اصلی حشرات، میکروارگانیسم­ها و حیوانات موذی تقسیم بندی می­شوند.

1-6-1- حشرات

حشراتی مانند Tribolium confusum، Rhizoperta domenica، Sitophilus granaries و … در مدت کوتاهی منجر به خسارت بسیار زیادی می­شوند. آفات با فعالیت اولیه خود و تنفس باعث ایجاد گرما (پدیده خود گرمایی خشک) شده و هر چه میزان آلودگی بیشتر باشد دما بالاتر می رود و ممکن است دما تا 40 درجه سانتی گراد هم بالا رود. با اندازه گیری دمای داخل آن می توان به وجود آفات پی برد (شیخی، 1371).

تعداد صفحه :52

قیمت : چهارده هزار تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود به شما نشان داده می شود

و به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09124404335        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

شماره کارت :  6037997263131360 بانک ملی به نام محمد علی رودسرابی

11

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید