کاربرد آمار در پژوهش­های باستان­شناسی – پایان نامه ارشد باستان شناسی گرایش پیش از تاریخ

 دانلود متن کامل پایان نامه

دانشگاه محقق اردبیلی

دانشکده­ی علوم انسانی

گروه آموزشی باستان­ شناسی

پایان نامه برای دریافت درجه­ی کارشناسی ارشد

در رشته­ باستان­شناسی گرایش پیش از تاریخ .

 

عنوان:

کاربرد آمار در پژوهش­های باستان­شناسی

 

 

استاد راهنما:

دکتر رضا رضالو

 

 

استاد مشاور:

حبیب شهبازی شیران

 

 

پژوهشگر:

نسیم فیضی

 

شهریور 90

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

چکیده:

باستان شناسی نو به عنوان یک مکتب جدید کار خود را با تلاش های بینفورد و کلارک در دهه 1960 آغاز کرد. یکی از مهمترین دستاوردهای این مکتب توجه به متغییرها و تحلیل های آماری در پژوهش های باستان شناسی بود. با این کار باستان شناسی از مرحله ی توصیف گذشت و وارد مرحله­ی علمی خود یا همان تحلیل شد، زیرا آمار با قدرت بی نظیر خود در تغییر زبان داده ها از توصیف به عدد و تحلیل این اعداد خدمت بزرگی به روشن شدن وضعیت فرضیه های علوم مختلف می کند. در این میان باستان شناسی به عنوان علمی که با حجم انبوهی از داده های مختلفی اعم از سفال ، ابزار ، …. روبه رو است می تواند به بهترین وجه آمار را به عنوان ابزاری برای روشن شدن فرضیه ها و خواسته های علمی خود به خدمت گیرد. آن چه در این تحقیق مورد توجه قرار گرفت معرفی دو شاخه اصلی علم آمار تحت عنوان آمار استنباطی و آمار توصیفی و کاربرد آن­ها در پژوهش های باستان شناسی بود. برای این منظور در شاخه­ی آمار استنباطی نمونه برداری در کارهای میدانی و به صورت موردی بررسی شهرستان آبدانان در استان ایلام مورد توجه قرار گرفت و بعد از بررسی روش های مختلف روش نمونه گیری طبقه بندی شده به خاطر ارائه الگوی استقراری محوطه مورد تأیید و درشاخه­ی آمار توصیفی موضوع برهم­کنش فرهنگ­ها مورد توجه قرار گرفت. برای همین منظور  محوطه چشمه رجب واقع در حوزه رود سیمره بصورت موردی مطالعه شد و در نهایت میزان برهم کنش فرهنگی زاگرس مرکزی ، سوزیانا و بین النهرین در دوره مس سنگ با عاملیت کوچ روی روشن شد. در نهایت به نظر می رسد آمار طی دو مرحله باستان شناسان را در پژوهش های میدانی یاری می کند : نخست در  جمع آوری مناسب و فرضیه سازی از طریق داده ها (آمار استنباطی ) و سپس  در مرحله ی آزمون فرضیه (آمار توصیفی ) .

 

کلید واژه­ها: آمار، باستان­شناسی میدانی، آمار استنباطی، آمار توصیفی، مس و سنگ، برهم­کنش فرهنگی

 

 

 

 


فهرست مطالب

شماره و عنوان مطالب                                                       صفحه

 

فصل اول: کلیات

1-1- تعریف مسئله و فرضیات …………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 2

1-2 – هدف و ضرورت تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 3

1-3- پیشینه تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 3

1-4- روش اجرای تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 4

 

فصل دوم: آمار و ضرورت کاربرد آن در پژوهش­های باستان شناسی

2-1-آمار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 5

2-2-باستان شناسی و تحولات عمده آن…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 6

2-2-1-پیدایش و تحول چارچوب نظری باستان­شناسی پیش از 1850…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 6

2-2-2-شکل­گیری مفاهیم زیر بنایی در سالهای بین 180 تا 1918…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 7

2-2-3-نظریه پردازی در باستان­شناسی اروپا و آمریکا از 1918 تا 1968…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 7

2-2-4-لویس بینفورد، دیوید کلارک و نهضت باستان­شناسی جدید دردهه 1960…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 8

2-2-5-باستان شناسی نظری در سال های اخیر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 9

2-3- ضرورت استفاده از روش­های آماری در مطالعات باستان­شناسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 10

 

فصل سوم: نمونه­برداری و کاربرد آن در پژوهش های باستان­شناسی

3-1-آمار استنباطی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 15

3-2-نمونه­گیری اساس آمار استنباطی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 15

3-2-1-مزایای انتخاب نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 16

3-3- تعاریف مقدماتی ضروری برای نمونه­گیری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 17

3-3-1-چارچوب نمونه­گیری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 17

3-3-3- برآورد کننده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 17

3-3-4-برآورد کننده نااریب…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 18

3-3-5- برآورد کننده اریب­وار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19

3-3-6-صفت برآورد…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19

3-3-7- موضوع هزینه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19

3-4- تعاریف مقدماتی و پایه­ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19

3-4-1-متغییر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 20

3-4-2- میانگین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 20

3-4-3- واریانس…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 20

3-4-4- خطای استاندارد و میانگین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 21

3-4-5-توزیع نرمال و توزیع نرمال استاندارد…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 22

3-4-6- حدود اعتماد قابل اندازه‌گیری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 23

3-5- طرح و اجرای نمونه‌برداری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 25

3-5-1-روش‌های نمونه‌برداری احتمالی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 25

2-6- نمونه‌برداری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 26

3-6-1-روش انتخاب نمونه در نمونه‌برداری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 26

3-6-1-1- حالت قرعه‌کشی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 26

3-6-1-2-استفاده از جدول اعداد تصادفی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 26

3-6-1-3-برآورد در نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 27

3-6-1-4-انواع برآوردها در نمونه‌گیری تصادفی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 27

3-6-1-5-مقایسه­ی دو روش نمونه‌گیری تصادفی با جایگذاری و بدون جایگزینی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 28

3-6-1-6- روش تعیین حجم نمونه در نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 29

3-6-1-7- تعیین حجم نمونه با وقت معین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 29

3-6-1-8-تعیین حجم نمونه در ارتباط با بودجه برنامه تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 30

3-6-2- برآورد نسبت در نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 30

2-6-3-برآورد حجم برای نسبت‌ها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 32

3-6-4-مزایا و معایب نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 33

3-7- نمونه‌گیری سیستماتیک…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 33

3-7-1-برآورد در نمونه‌گیری سیستماتیک…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 34

23-7-1-1- برآورد میانگین جامعه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 34

3-7-1-2-محاسبه واریانس نمونه در حالتی که حجم نمونه مضرب صحیحی از جامعه باشد (N = nk) …………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 37

3-7-2-مقایسه­ی کارایی نمونه‌گیری تصادفی ساده و سیستماتیک به کمک ضریب همبستگی در حالتی که نمونه­ی انتخاب شده مضرب صحیحی از جامعه باشد( N = nk)…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 39

3-7-3-برآورد میانگین صفت در جامعه وقتی نمونه  مضرب صحیحی از جامعه نباشد(𝑁𝑛𝑘)…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 40

3-7-4-مزیت و معایب استفاده از نمونه‌گیری سیستماتیک…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 41

3-8-نمونه‌گیری با احتمال متغیر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 42

3-8-1-تعریف نمونه‌گیری با احتمال متغیر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 42

3-8-2-روش انتخاب نمونه با احتمال متغیر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 43

3-8-3- روش لاهیری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 45

3-8-4- روش خردکردن…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 46

3-8-5-1- برآورد میانگین جامعه و نمونه در نمونه‌گیری با احتمال متغیر و با جایگذاریکه برآورد کننده‌ای نااریب از میانگین صفت در جامعه یعنی  است. …………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 47

3-8-5-2- واریانس برآوردکننده میانگین جامعه و برآورد واریانس برآوردکننده میانگین در نمونه‌گیری با احتمال متغیر و با جایگذاری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 48

3-8-6-نمونه‌گیری با احتمال متغیر و بدون جایگذاری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 50

3-9-نمونه‌گیری طبقه‌بندی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 50

3-9-2- 3- میانگین با طبقه‌بندی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 51

3-9-3- انتخاب حجم نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 53

3-9-3-1-انتخاب حجم نمونه در طبقات مختلف…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 53

3-9-3-2- انتخاب حجم نمونه انتساب نیمن…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 55

3-9-3-3- انتساب متناسب با حجم…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 56

3-9-4- نمونه‌گیری با طبقه‌بندی برای نسبت‌ها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 59

3-9-5- انتخاب حجم بهینه طبقات  ها با بیشترین دقت…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 60

3-9-6-مقایسه کارایی نمونه‌گیری طبقه‌بندی شده با انتساب‌های مختلف با هم و با نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 61

3-10- نمونه‌گیری خوشه‌ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 62

3-10-1- تعریف نمونه‌گیری خوشه‌ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 62

3-10-2- نمونه‌گیری خوشه‌ای یک مرحله‌ای و چند مرحله‌ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 63

3-10-2-1-برآورد میانگین و واریانس جامعه، در نمونه‌گیری با خوشه‌های هم حجم…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 63

3-10-2-2-ضریب همبستگی خوشه‌ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 67

3-10-3-نمونه‌گیری خوشه‌ای یک مرحله‌ای از جامعه‌ای با خوشه‌های هم حجم…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 67

3-10-3-1-  برآورد کننده واریانس جامعه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 68

3-10-4- مقایسه نمونه‌گیری خوشه‌ای یک مرحله‌ای در حالت تساوی و حجم گروه­ها نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 68

3-0 1-4-1-تفاوت نمونه‌گیری خوشه‌ای یک مرحله‌ای و نمونه‌گیری طبقه‌بندی شده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 69

3-10-5- ساختار جامعه نمونه­برداری شده به­صورت خوشه‌هایی با حجم متغییر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 69

3-10-6- نمونه‌گیری خوشه‌ای یک مرحله‌ای از خوشه­هایی با حجم متغییر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 71

3-10-6-1-برآورد میانگین و واریانس جامعه در نمونه‌گیری خوشه‌ای یک مرحله‌ای با حجم متغییر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 72

3-11- کاربرد نمونه­برداری در باستا­ن­شناسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74

3-11-1-مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74

3-11-2-کاربرد نمونه­برداری در بررسی­های باستان­شناسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74

3-11-3-بررسی باستان­شناسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74

3-11-3-1- هدف…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74

3-11-3-2- روشهای بررسی میدانی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 76

3-11-3-3- استراتژی نمونه­برداری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 77

3-11-3-4-اندازه، شکل و جهت محوطه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 78

3-11-3-5-انواع شکل و جهت واحدها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 79

3-11-3-6-مزایای استفاده از برشهای عرضی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 80

3-11-3-7-مزایای استفاده از شبکه­بندیهای مربعی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 80

3-11-4-طرح نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 81

3-11-5-محوطه یا منطقه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 81

3-12-نمونه موردی کاربرد نمونه­برداری بزرگ مقیاس (منطق­های): بررسی بخش مرکزی آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 82

3-12-1-بررسی بخش مرکزی شهرستان آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 82

3-12-1-1-شهرستان آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 83

3-12-1-2-شهر آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 83

3-12-1-3-آب و هوای شهرستان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 83

3-12-1-4-کوه­ها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 83

3-12-1-5-دشت های آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 84

3-12-1-6-آب­های شهرستان آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 84

3-12-1-7-پوشش گیاهی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 85

3-12-2-پیشینه بررسی ها در شهرستان آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 85

3-12-3-اهداف بررسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 86

3-12-4-منطقه مورد بررسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 86

3-12-5-روش بررسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 87

3-12-6-روش یا چارچوب کار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 87

3-12-7-نمونه­برداری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 87

3-12-7-1-روش کار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 88

3-12-7-2-تعیین حجم نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 88

3-12-7-3- انتخاب و بررسی نمونه­ها از جامعه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 89

3-12-7-4- نتیجه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 89

3-12-7-5- اطلاعات بهدست آمده برای بررسی­های بعدی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 89

3-12-8-نمونه­برداری سیستماتیک…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 89

3-12-8-1-انتخاب و بررسی نمونه­ها از جامعه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 89

3-12-8-2- نتیجه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90

3-12-8-3- اطلاعات به­دست آمده برای بررسی­های بعدی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90

3-12-9- نمونه­برداری با احتمال متغییر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90

3-12-9-1-روش کار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90

3-12-9-2-تعیین صفت کمکی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90

3-12-9-3-تعیین حجم نمونه­ها با توجه به صفات کمکی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 91

3-12-9-4-نتیجه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 91

3-12-9-5- اطلاعات به­دست آمده برای بررسی­های بعدی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 91

3-12-10-نمونه­برداری خوشه­ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 91

3-12-10-1-روش کار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 91

3-12-10-2-تعیین حجم نمونه­ها با توجه به صفات کمکی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92

3-12-10-3-نتیجه.…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92

3-12-10-4-اطلاعات به­دست آمده برای بررسی­های بعدی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92

3-12-11-نمونه­برداری با طبقه­بندی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92

3-12-11-1- تعیین حجم نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92

3-13-2- طلاعات به دست آمده برای بررسی­های بعدی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 93

3-13- کاربرد نمونه برداری در بررسیهای کوچک مقیاس (محوطه­ای)…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 93

3-14- کاربرد نمونه برداری در انتخاب داده و تاریخ­گذاری محوطه ها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 94

3-15- جمع بندی کلی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 95

 

فصل چهارم: کاربرد آمار توصیفی در پژوهش­های باستانشناسی

4-1-1-مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 103

4-1-2-جدول­های آماری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 103

4-1-3- فراوانی و فراوانی نسبی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 104

4-1-4- فراوانی تراکمی و فراوانی نسبی تراکمی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 104

4-1- 5-تهیه ی جدول فراوانی داده­ها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 105

4-1-5-1-تهیه ی جدول فراوانی و رسم نمودار متغییر کیفی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 105

4-1-5-2-جدول فراوانی و رسم نمودار دادههای پیوسته…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 107

4-1-5-3-رسم نمودار داده­های پیوسته برای حالتی که تعداد داده­ها کمتر از 25 عدد باشد…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 107

4-1-6- تنظیم داده­ها در جدول فراوانی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 107

4-1-7- نمودارهای آماری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 109

4-1-7-1- نمودار هیستوگرام…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 115

4-1-7-2- نمودار چندبر فراوانی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 115

4-1-7-3- نمودار ساقه و برگ…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 115

4-1-7-4-  نمودار دایرهای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 116

4-1-7-5- نمودار چند بر فراوانی تراکمی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 118

4-1-8- همبستگی و رگرسیون…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 118

4-1-8- 1- ضریب همبستگی خطی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 119

4-1-8- 2- وضعیت ضریب همبستگی خطی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 119

4-1-8- 3- ضریب تعیین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 119

4-1-8- 4-رگرسیون…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 122

4-1-9-1- مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 127

4-1-9-2- جغرافیای زاگرس مرکزی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 127

4-1-9-3- جغرافیای جنو­­ب غرب ایران…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 128

4-1-9-4- جغرافیای بین النهرین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 129

4-1-9-5- جغرافیای استان لرستان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 130

4-1-9-6- جغرافیای استان ایلام…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 131

4-1-9-7- موقعیت جغرافیایی سد سیمره…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 133

4-1-9-8- زمین شناسی منطقه­ی سیمره…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 136

4-1-9-9- محوطه­ی باستانی­چشمه­رجب…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 137

4-1-9-10-پیشینه­ی مطالعات باستان­شناسی منطقه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 139

4-1-9-11- پیشینه­ی مطالعاتی برهمکنش فرهنگی زاگرس مرکزی با مناطق همجوار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 139

4-1-9-12- برهمکنش فرهنگی و انواع آن…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 139

4-1-9-13- شیوه­ی تحلیل نقوش سفال­های چشمه رجب…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 141

4-1-9-14- گاه­نگاری تطبیقی زاگرس مرکزی، سوزیانا و بین­النهرین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 142

4-1-9-15-تحلیل آماری  نقوش و گاه­نگاری سفال­های چشمه رجب…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 143

4-1-9-16-برهم­کنش فرهنگی دورهی مس و سنگ میانی در چشمه­رجب…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 144

4-1-9-17- نتایج…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 150

 

فصل پنجم:جمع­بندی

– جمع بندی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 173

 

فهرست منابع و مآخذ…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 175

 

فهرست جدول­ها

شماره و عنوان جدول                                                       صفحه

 

جدول3-2- جدول توزیع مساحت10 نمونه زمین زراعتی انتخاب شده بهروش نمونه­گیری سیستماتیک…………………………………………………………………………………………………………………….. 36

جدول3-3- جدول محاسبه ضریب همبستگی……………………………………………………………….. 38

جدول3-4- جدول توزیه نمونه با روش احتمال متغییر…………………………………………………. 43

جدول3-5- جدول توزیع جمعیت و نمونه­گیری با احتمال متغببر 7 شهرستان……………. 44

جدول3-6- جدول توزیع جمعیت و نمونه­گیری به روش لاهیری7 شهرستان………………. 47

جدول3-7- جدول نمونه­گیری با احتمال متغییر از 10 محوطه زاگرس………………………… 49

جدول3-8- جدول نمونه­گیری با طبقه­بندی جمعیت مناطق روستا نشین یک استان….. 58

جدول3-9 – جدول محاسبه ­ی (𝑝𝑠𝑡) سفال­های مربوط به­دوره مس و سنگ میانی زاگرس مرکزی……………………………………………………………………………………………………………………………… 66

جدول3-10- جدول محاسبه میزان داد و ستد بین جوامع کوچ­نشین و یک جانشین 10روستا به­روش نمونه­گیری خوشه‌ای……………………………………………………………………………. 71

جدول3-11- جدول توزیع نمونه به­صورت خوشه‌هایی با حجم متغییر…………………………. 71

جدول3-12- جدول توزیع نمونه بهصورت نمونه‌گیری خوشه‌ای یک مرحله‌ای از خوشه­هایی با حجم متغییر……………………………………………………………………………………………… 72

جدول3-13- جدول تعیین برآورد متوسط حقوق کارگران 4 کارگاه سفال­گری……………. 73

جدول 3- 14- جدول فهرست محوطه های شناسایی شده به همراه ویژگی­ها، مختصات و ادوار فرهنگی شان………………………………………………………………………………………………………… 100

جدول 3- 15- جدول فهرست محوطه های شناسایی شده به همراه ویژگی­ها، مختصات و ادوار فرهنگی شان………………………………………………………………………………………………………… 101

جدول4-1-: جدول فراوانی سفال ترانشه­ی 𝑐3…………………………………………………………….. 104

جدول4-2-: جدول محاسبه انواع فراوانی سفال ترانشه­یc3 ……………………………………….. 105

جدول 4-3- جدول فراوانی ابزارهای سنگی محوطه باستانی……………………………………….. 106

جدول 4-4- فاصله روستاهای اطراف تا مرکز شوش……………………………………………………. 107

جدول4-5- جدول فراوانی ضخامت سفال­های ابراهیم­آباد…………………………………………… 110

جدول4-6- جدول فراوانی ضخامت سفال­های ابراهیم­آباد…………………………………………… 111

جدول4-7-جدول فراوانی سفال­های حسین­آباد…………………………………………………………… 112

جدول4-8- جدول فراوانی سفال­های حسین­آباد4………………………………………………………. 113

جدول4-9- جدول فراوانی 34 تکه سفال چشمه­علی………………………………………………….. 114

جدول 4-10- جدول تراکم لایه­های ترانشه­ی E کاوشهای باستانشناسی سال 1380 تپه زاغه……………………………………………………………………………………………………………………………….. 117

جدول4-11- جدول فاصله­ی روستاهای اطراف تا مرکز ابوفنداء و تعداد سفال مشاهده شده از گونه‌ی ابوفنداء…………………………………………………………………………………………………………… 123

جدول4-12- جدول فاصله­ی روستاهای اطراف تا مرکز ابوفنداء و تعداد سفال مشاهده شده از گونه‌ی ابوفنداء…………………………………………………………………………………………………………… 125

جدول 4-13- جدول فراوانی عنصر نقشی و شیوه­ی بیان نقوش با هویت زاگرسی چشمه­رجب…………………………………………………………………………………………………………………… 143

جدول4-14-جدول فراوانی عنصر نقشی و شیوه­ی بیان نقوش با هویت خوزستانی چشمه­رجب…………………………………………………………………………………………………………………… 144

جدول4-15- جدول فراوانی عنصر نقشی و شیوه­ی بیان نقوش با هویت بین­النهرینی چشمه­رجب…………………………………………………………………………………………………………………… 145

جدول4-16- جدول گاه­نگاری تطبیقی سفالهای چشمه­رجب……………………………………… 146

جدول4-17- جدول توصیفی سفال کمی و کیفی عناصر نقشی سفال چشمه رجب….. 151

جدول 4-18- جدول توصیف صفات کمی و کیفی شیوه ی بیان  سفال چشمه رجب.. 162

 

فهرست شکل­ها

شماره و عنوان شکل                                                       صفحه

 

شکل3-1: نقشه جغرافیایی استان ایلام………………………………………………………………………………… 96

شکل3-2- نقشه توپوگرافی منطقه مرکزی آبدانان بررسی شده به روش نمونه­برداری و پیمایشی فشرده……………………………………………………………………………………………………………………………….. 97

شکل3-3- نقشه توپوگرافی منطقه مرکزی آبدانان بررسی شده به روش نمونه­برداری تصادفی ساده………………………………………………………………………………………………………………………………….. 98

شکل3-4-نقشه توپوگرافی منطقه مرکزی آبدانان بررسی شده به روش نمونه­برداری سیستماتیک………………………………………………………………………………………………………………………. 98

شکل3-5- نقشه توپوگرافی منطقه مرکزی آبدانان بررسی شده به روش نمونه­برداری با احتمال متغییر……………………………………………………………………………………………………………………………….. 99

شکل3-6- نقشه توپوگرافی منطقه مرکزی آبدانان بررسی شده به روش نمونه­برداری خوشه­ای. 107

شکل4-1- نمودار نقطه­ای تعداد محوطه­های باستانی یافته شده در بررسی منطقه­ای……………. 107

شکل 4-2- نمودار نقطه­ای  فاصله روستاهای اطراف تا مرکز شوش……………………………………… 108

شکل4-3- نمودار هیستوگرام داده­ها و چندبرفراوانی(خطوط شکسته) ………………………………… 115

شکل4-4- فراوانی نسبی درصدی تراکم­ها…………………………………………………………………………. 117

شکل4-5- نمودار چندبر فراوانی……………………………………………………………………………………….. 118

شکل 4-6 – عدم وجود همبستگی خطی…………………………………………………………………………… 120

شکل4-7- نمودار ضریب همبستگی مثبت کامل………………………………………………………………… 120

شکل4-8- نمودار ضریب همبستگی منفی کامل………………………………………………………………… 120

شکل4-9- نمودار ضریب همبستگی منفی…………………………………………………………………………. 121

شکل4-10- نمودار ضریب همبستگی مثبت………………………………………………………………………. 121

شکل4-11- نمودار ضریب همبستگی غیر خطی………………………………………………………………… 121

شکل4-12 نمودار فراوانی دوگانه­ی عنصر نقشی و شیوه­ی بیان سفال دوره­ی نوسنگی زاگرس مرکزی با سه هویت­های فرهنگی متفاوت…………………………………………………………………………… 147

شکل 4-13فراوانی دوگانه­ی عنصر نقشی و شیوه­ی بیان سفال دوره­ی مس و سنگ زاگرس مرکزی با سه هویت­های فرهنگی متفاوت………………………………………………………………………………………. 147

شکل4-14- موقعیت تپه چشمه رجب نسبت به سدسیمره…………………………………………………. 167

شکل4-15- نمایی از تپه چشمه رجب، دید از غرب…………………………………………………………… 168

شکل4-16- نمایی از تپه چشمه رجب………………………………………………………………………………. 168

شکل4-17- تصویر سفال­های به­دست آمده از ترانشه چشمه رجب……………………………………… 169

شکل4-18-تصویر سفال­های به­دست آمده از ترانشه چشمه رجب……………………………………….. 170

شکل4-19- تصویر سفال­های به­دست آمده از ترانشه چشمه رجب……………………………………… 171

 

فصل اول:

 

 

کلیات

 

 

1-1- تعریف مسئله و فرضیات

سرزمین پهناور ایران از لحاظ اطلاعات باستانشناسی و فرهنگی بسیار غنی است.این کشور مهمترین مکانی است که در آن به راحتی می توان اولین استقرارهای بشر،چگونگی تولید غذا(منشاءکشاورزی و دامپروری)،روستانشینی و …راپیگیری کرد.به منطور پیگری این اهداف و بسیاری ازاهداف دیگر،این خاک بارها موردکاوش قرار گرفته است.مسلم است که سرزمین ایران می تواند پاسخگوی این سوالها و سوال های بیشتری که در آینده مطرح خواهند شد،باشد.اما حجم داده های باستانشناسی این سرزمین بسیار بالا است و امکان کاوش تمام مناطق و بررسی کل داده ها نیست.بنابراین استفاده از روشهای ریاضی وآمار به قلمرو باستانشناسی برای تعیین مکانهای مناسب وهماهنگ با اهداف کاوش و یا تجزیه وتحلیل داده هاوتفسیر مناسب برای چگونگی فرهنگها و روابط بین فرهنگهای مناطق همجوار،می تواند بسیار موثر باشد.

بر این اساس سوالات مورد نظر در این تحقیق به شرح زیر ارائه می شود:

1- اندازه نمونه ها در جامعه آماری در مطالعات میدانی باستان شناسی چگونه انتخاب شودکه پاسخگوی اندازه جامعه آماری آن منطقه باشد؟

2- چگونه می توان با اجرای روشهای آماری بر روی سفالهای دوره خاصی از یک منطقه میتوان به روابط فرهنگی آن منطقه با مناطق همجوار پی برد؟

بر اساس مطالعات اولیه می توان فرضیه های زیر را ارائه کرد:

1- انتخاب تعداد و میزان نمونه ها بسته به نوع کار میدانی(اعم از بررس یا کاوش)و همچنین با توجه به جمعیت جامعه آماری متفاوت است.

2-به نظر می رسد با انتخاب نمونه مناسب از جامعه ی آماری سفالهای دوره ای خاص،از منطقه ای خاص ودسته بندی و تفسیر داده ها در غالب اعداد و نمودار های آماری میتوان سفالهای محلی و غیر محلی را از هم تمیز داد و به روابط فرهنگی محل با مناطق همجوار پی برد.

1-2 – هدف و ضرورت تحقیق

اگر بپذیریم که درجه علمی بودن هر تخصص به میزان بهره گیری ان از ریاضیات بستگی دارد،در مرتبه بندی میزان این بهره گیری خواهیم دید که باستان شناسی درقعر جدول قرار دارد (امیر لو).بویژه باستان شناسی ایران که بهره بسیار ناچیزی از علوم پایه دارد.دلیل این امر به کم توجه به لزوم استفاده از علوم تاثیر گذار بر باستان شناسی و همچنین عدم استفاده از متخصصان علوم ریاضی درجریان پ‍‍ژوهشهای باستانی،برمی گردد.مسلم است استفاده از روشهاو معادلات ریاضی وآماری در پ‍‍ژوهشهای باستانی می تواند کمک بسیار زیادی به استاندارد سازی وعلمی کردن این رشته بنماید.

امروزه در مطالعات باستان شناسی نتیجه گیری های باستان شناسانه بر مبنای مطالعات کمی استوار است و با ستان شناسان به زبان آماری و ریاضی،نتایج مطالعات خود را ارائه می دهند. با توجه به اهمیت استفاده از روش های آمار و ریاضی در مطالعات باستان شناسی، استفاده از این روش ها هنوز به شکل مدون در مطالعات میدانی باستان شناسی در ایران متداول نگردیده و امید است این پایان نامه باستان شناسان ایرانی را با استفاده از این روش ها آشنا ساخته و مقدمه ای برای کارهای آتی در این زمینه باشد.

 

1-3- پیشینه تحقیق:

استفاده از روشهای ریاضی و آمار در پ‍‍ژوهشهای باستانشناسی در دهه 1960 با شکل گیری باستان شناسی نوین در آمریکا توسط لوئیس بینیفورد،صورت گرفت و بعد از آن در کشورهای آمریکائی و اروپایی استفاده از این روشها ادامه یافت.در ایران بجز چند مقاله از آقای عنایت اله امیرلو و مقالات دکترنیکنامی وچاپ کتاب درسی با عنوان روشهای تحلیل کمی درپ‍‍ژوهشهای باستان شناسی(دکتر نیکنامی1387) کار دیگری صورت نگرفته است.

 

1-4- روش اجرای تحقیق:

اجرای طرح بر اساس بررسی اسناد و داده های بدست آمده از کاوش های علمی باستان شناسی، مطالعه ی کتابخانه­ای، تجزیه و تحلیل و آنالیز داده­ها، مطالعات میدانی، بررسی باستان شناختی و در صورت لزوم کاوش در منطقه و پیمایش منطقه ای و جمع­آوری داده­ها، صورت خواهد گرفت.

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

تعداد صفحه : 204

قیمت : 14000تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        09361998026        info@arshadha.ir

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

شماره کارت :  6037997263131360 بانک ملی به نام محمد علی رودسرابی

11

مطالب مشابه را هم ببینید

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید